Bilimden uzaklaşıldı sistem hasta ediyor

İnsanlığın bilişime ilgisi, antik çağdan günümüze insan deneyimleriyle, birikimleriyle oluşmuş özel bir alandır.

Bu alanda antik Mısır’ın, antik Mezopotamya’nın ve Hititler’in insana ve onda neden olan hastalıklara dair faaliyetleri bulunmaktadır.

İnsan bedeninin kutsallığı otopsi kavramının gelişmesiyle insanı makine gören anlayışa dönüşmüş ve bu anlayış tekno bilimsel dediğimiz felsefeden kopuk anlayışa yol açmıştır.

VERİLER KURAMA HİZMET ETMELİDİR Tıbbi araştırmaların ve çalışmaların belli kavramlardan oluşması ve bu kavramların belli kuramlara dönüşmesiyle bu kuramların insana nasıl yardımcı olabileceğinin araştırılması bir süreç gerektirir.

İnsan üzerinde çalışırken verilerden oluşan bir kurama ihtiyaç vardır ve bu verilerin, kuramın yol açtığı anlamlara hizmet etmesi gerekir.

Özetle çok sayıda temel bilimin çalışması gerekir. 20. yüzyıl başlarında, insan bedeninin makine gibi görülmesinin kapitalist sermaye tarafından kazanca dönük anlam taşıdığı algısı sonucu, insan bedeni, kapitalist sistem için bir para basma alanı olarak görülmeye başlandı.

Bu alan hastaların hastanelere bağlılığını artırdı, bu bağlılığı denetleyen mekanizmalar hızla harekete geçirildi, bu mekanizmalarla hastalar gelir kaynağı haline getirildi.

Toplum hekimliği göz ardı edildi, bu şekilde bu özel alanda kapitalist sistem kendini beselemeye başladı.

Konuyla ilgili çalışmalar 50 yıllık birikimin ürünü olsa da bu konuda derinlemesine bilgi edinmek isteyenler Bilim ve Ütopya dergisinin ‘salgın hastalıkları kim çıkarıyor kim uyduruyor’ dosyasına göz atabilir… KURAMDAN SAPILDI ETİK GÖZ ARDI EDİLDİ Sistemin hasta ettiği insanların hastaneye bağlanmalarıyla, bununla ilgili sorunların çözümü yeni bir alan yaratmış, bilimde kuramdan sapılmış, sayısal verilerin hükmü başlamış, otoriter görünümlü bireylerin öncü rolüyle bilimsel basamaklar bir bir atlanmıştır.

Günümüzde bu tür sanallığın yoğunlaşması, artan veri yoğunluğu, ‘varsayım bul, sına, modeli kur, kural koy, kurama yönel, kurama göre atılım yap’ ilkeleri bir kenara atılmış, insan davranışını belirleyen her türlü ilke ve etik, etik kurallar göz ardı edilmiştir.

Bu biçimde, sağlık konusunda yoğunlaşan verilerin rastlantılarıyla bir araya getirilen bulgular ihmal edilmiştir.

Neden sonuç ilişkisinin ortadan kalkmasıyla bilimsel düşünme yollarının gerçekçi olmadığı algısı yaratılmış, bütün bilimsel yollar atlanmıştır.

Bu atlama uzun süren tıbbi araştırmaların ve sonuçlarının göz ardı edilmesiyle, karmaşanın yarattığı ilişki zincirinin bilim olduğu inancı yaratılmıştır.

Bu şekilde yaratılan, matematiksel ve kavramsal içerik olmadan çalışılan veriler, bir öbek halinde bilimsel düşünme yöntemleri dışında kalmıştır.

BİLİM YERİNE VERİ KORELASYONU Fizikten tıbba kadar her alanda görülen bu sapma, düşünsel olarak verilerin kuramın üstünde olduğu, kuramların belirlenmesindeki yetersizliğin yarattığı durumdur.

Bu yeni bilim, tıp biliminin tüm alanlarında kolaycılığın yarattığı ‘bilimi’ ilerletmiş ve bu bilgilerle sanal veri tabanında pek çok şey bulunmuştur.

Üretilen verilerle, verilerin korelasyonundan, sanal tıp uygulamalarından, günümüz tıbbı gerçeklerden, gerçeği izlemekten ayrılmış, bir veri yığını başka bir veri yığınına dönüşerek sistemi devam ettirmiştir.

Bu sistemsel ilişki ağının kurulmasıyla ilgili eksiklik, dünyayı anlamanın yeni bir yolu olmuş, ilişki bilimin bütün alanlarını kapsamış ve bu alanlar belli bir ifade edilebilirlik taşısa da geleceğe yönelik ifade edilebilirlik açısından aksak, gelecek yüzyıllara akmayacak, iz bırakması muhtemel olmayan bilgi yığınlarına dönüşmüştür.

Bu şekilde, tıbbın bilgi yenilenmesi üç, beş yıla düşmüş, her dönem kendi ilaçlarını, kendi tıbbi malzemelerini gerçekleştirerek tüketim alanı oluşturmuştur.

YAPAY ZEKÂYLA BESLENDİ Bu konuların uygulamadaki uzantısı olarak, bilimselliği tartışmalı pek çok yazı, tıbbi alet ve ilaç içerdiği için önemli olarak kabul edilmiş, bilgilerin, gerçeklerin zehirlenmesine yol açan, toplumun bilime olan güvenini telafi edilmez şekilde sarsan ortam oluşmuştur.

Söz konusu tıbbi gereç üreten firmalar akademik alanla işbirliği yaparak bir sanallık ağı kurmuş, bu ağlar akademik anlamda yükselme bekleyen kişiler için önemli fırsatlar yaratmıştır.

Dergiler, aracı kurumlar, firmalar iç içe geçmiş tartışmalı alanlarda psikolojik duyar oluşturarak firma yararı toplum yararının üstüne geçmiştir.

Bu alan yapay zekâ teknolojisiyle beslenmiş, içeriği aynı birbirinden bağımsız yazılar bir sanal varoluşa dönüşmüştür.

Gelecek nesiller bugün yapılan bütün faaliyetlerin gerçekliği konusunda algılama zorluğu yaşayacaklar, gerçek olmayan gerçek sorgulanacaktır.

RASTLANTILARIN BİLİMİ TIPTA GEÇERLİ KILINMIŞTIR Bütün bu sistemi besleyen bir başka şey akademik teşvik sistemi, puan sistemi, yükselme sistemi, sanallığın yarattığı sadece ürün ve teknik malzeme destekli bir sistemdir.

Özetle hekimlerin belirlediği tıbbi teknoloji yerine tıbbi teknolojinin arzu ettiği hekim tipleri çıkacak, sağlık tüketimindeki aşırı yükseliş nedeniyle devletler gerçekçi olmayan bir ekonomik savaşa girecektir.

Hekimliğin özelinde olan pek çok soruna ek olarak niteliğin arka plana atılıp, nicelin yani sayıların egemen olduğu rastlantıların bilimi, felsefeden uzak bilim, tıpta geçerli kılınmıştır.

Bilimlerin en büyük destekçisi olan felsefenin ve felsefi tartışmaların kaybolmasıyla hakikatin kirlenmesi, etik ilkelerinden uzaklaşması, toplumlar, toplumların sağlığı ve geleceği için en önemli tehdit unsuru olacaktır.

Kamusal alandan uzaklaştıkça hekimlik ve insan kaybolacak geriye ifadesi mümkün olmayan iyatrojenik* olarak güdülenen insanlar ortaya çıkacaktır. * Olumlu ya da olumsuz olsun ‘tüm sağlık hizmetleri sunum ekibinin yol açtığı olayları’ tanımlamak için ‘iyatrojenez’ terimi kullanılır.