Haber Detayı
Açlığa karşı gıda sistemi yeniden tasarlanmak zorunda
Savaşlar, enerji fiyatları ve iklim krizinin birleşimi, 318 milyon insanı ciddi açlık riskiyle karşı karşıya bırakıyor. Gıda güvenliği gün geçtikçe zorlaşıyor.
Son yıllarda markette ödediğimiz gıda fiyatları bize sessiz bir gerçeği anlatıyor.
Bir litre süt, bir paket makarna ya da bir şişe ayçiçek yağında enerji fiyatları, savaşlar, kırılan tedarik zincirleri ve iklim krizinin gölgesi var. 2020’lerin ortasında dünya, uzun süredir görülmemiş kadar kırılgan bir gıda sisteminin içinde yaşıyor.
Üretim, enerji, lojistik ve siyasi krizlerin aynı anda çarpışması sonucu gıda fiyatlarında şimdiye kadar görülmeyen bir artış söz konusu.
Bu yüzden uzmanlar giderek daha açık bir uyarı yapıyor!
Eğer mevcut eğilimler değişmezse 2027’ye doğru küresel gıda güvenliği daha da zor bir döneme girebilir.DÜNYADA AÇLIK YENİDEN YÜKSELİYORBirleşmiş Milletler Dünya Gıda Programı’na göre 2026 yılında yaklaşık 318 milyon insan ciddi açlık riskiyle karşı karşıya.
Bu, milyonlarca insanın düzenli yemek bulamaması demek.
Temel gıdalara ulaşamamak, çocukların yetersiz beslenmesi ülkelerin devamlılığında da soru işaretlerini artırıyor.
Ve en ilginç olan da verilerdeki rakamların birkaç yıl önceki seviyelerin neredeyse iki katı oluşu.
SAVAŞLAR TARIMI SESSİZCE YOK EDİYORGıda krizleri çoğu zaman tarlada başlıyor.
Bugün dünyanın birçok bölgesinde çiftçiler artık üretici olmaktan vazgeçmiş durumdalar; zorunlu göçler, savaşlar ve çatışmalar bu insanları mülteci haline getirdi.
Gazze, Sudan, Yemen ve Suriye gibi çatışma bölgelerinde tarımsal üretim ciddi biçimde düşmüş durumda.
Çünkü çiftçiler tarlalara gidemiyor.
Gitseler bile sulama altyapıları zarar görmüş durumda.
Lojistik ağlar da zarar görmüş hatta yok denilebilir.KÜRESEL TAHIL DENGESİNİ SARSAN SAVAŞGıda krizinin en önemli kırılma noktalarından biri ise Rusya-Ukrayna savaşı oldu.
Çünkü bu iki ülke, dünya tahıl ticaretinin en kritik oyuncularından.
Savaş başladığında Ukrayna’nın Karadeniz limanları uzun süre kapandı.
Bu durum özellikle Afrika ve Orta Doğu gibi ithalata bağımlı bölgelerde büyük bir dalgalanma yarattı.
Gelişmelere bakıldığında da çok yakın bir zaman çözülür gibi de görünmüyor.
Gıda sisteminin en az konuşulan ama en kritik unsurlarından biri enerji.
Çünkü modern tarım enerjisiz çalışamaz.
Modern tarımın en önemli unsurlarından biri olan traktörler yakıtsız çalışmaz.
Aynı şekilde sulama sistemleri için de enerji gerekiyor.
Ve ayrıca lojistik de.
Bu yüzden enerji fiyatları yükseldiğinde gıda da pahalanır.
Son yıllarda özellikle gübre fiyatlarındaki artış birçok ülkede çiftçilerin üretim maliyetlerini ciddi şekilde yükseltti.
Bazı bölgelerde çiftçiler gübre kullanımını azaltmak zorunda kaldı.
Bu da doğrudan verim düşüşüne yol açtı.AÇLIK ASLINDA BİR ERİŞİM KRİZİDünyada çoğu zaman gıda tamamen yok olmuyor.
Sorunun en büyüğü insanların gıdaya ulaşamaması.
Bu durum özellikle düşük gelirli ülkelerde çok daha belirgin.
Gıda fiyatları yükseldiğinde aileler önce et ve süt ürünlerinden vazgeçiyor, sonra sebze ve meyve tüketimi düşüyor.
Son aşamada ise sadece temel karbonhidratlara dayalı bir beslenme ortaya çıkıyor.İKLİM KRİZİ BU TABLOYU DAHA DA ZORLAŞTIRIYORSavaşlar tek başına yeterince yıkıcı zaten.
Ama iklim krizi tabloyu daha da karmaşık hale getiriyor.Son yıllarda artan şiddetli kuraklıklar, ani seller, aşırı sıcak dalgaları tarımsal üretimi birçok bölgede baskı altına aldı.
Yani dünya şu anda iki farklı krizle aynı anda mücadele ediyor!
Siyasi krizler ve iklim baskısı.
Bu ikisi birleştiğinde gıda sistemleri daha kırılgan hale geliyor.2027 İÇİN ÜÇ OLASI SENARYOUzmanlar önümüzdeki birkaç yıl için üç temel senaryo çiziyor.
Çatışmalar sürer, enerji fiyatları yüksek kalır ve insani yardım fonları yetersiz kalırsa küresel gıda güvensizliği daha da büyüyebilir.Bazı bölgelerde ateşkesler sağlanır ve enerji piyasaları istikrar kazanırsa kriz tamamen bitmese de etkisi sınırlanabilir.Uluslararası işbirliği artar, yerel tarım desteklenir ve gıda sistemleri daha sürdürülebilir hale gelirse küresel kırılganlık azaltılabilir.Dünya artık gıda sistemini yeniden düşünmek zorunda.
Bugün gelinen noktada uzmanların üzerinde uzlaştığı önemli bir gerçek var ki, gıda krizini çözmek için yalnızca üretimi artırmak yeterli değil.Enerji, ticaret, iklim ve siyasi istikrar bir arada düşünülmeden dayanıklı bir gıda sistemi kurmak mümkün değil.Sadece daha fazla gıda üretmeye mi çalışacağız yoksa gıda sistemini daha adil ve dayanıklı hale mi getireceğiz?Bu sorunun cevabı, önümüzdeki yıllarda milyarlarca insanın sofrasını doğrudan etkileyecek.Odatv.com
