İran ni-Çin hedef?

Haziran 2025’teki 12 günlük İranİsrail (ABD) savaşından sonra bu kez doğrudan ABD-İran savaşı gündemde.

Amerikan medyasına göre bu yazının okura ulaştığı saatlerde ABD saldırısı başlamış olacak. 12 gün savaşı, İran’la müzakereler için verilen tarihe 48 saat kala başlamıştı.

Diplomasinin devam ediyor olması ABD’nin İran’ı vurmasına engel değil.

Trump ’ın işbaşına geldiği günden beri başlıca gündemi tek kelimeyle, hatta tek heceyle şu: Çin!

Çin, “zamana” susturucu takmış, ilerliyor.

ABD de buna karşı başka bir yükselme zirvesi üretmek yerine Çin’i kuşatmayı, yalnızlaştırmayı, durdurmayı, devamında geçmeyi hedefliyor.

Yanıtı aylardır “çatallı” verilen soru şu: Trump’ın bunca densizliğinin arkasında stratejik bir akıl mı var, yoksa bütün bunlar Trump tipi kovboyluk mu?

Bize göre stratejik olmasa da bir akıl var ama o akıl da bu yöntemle kesin sonuç alacağından emin değil.

Uygun biri denesin dediler, Trump deniyor! *** İran’a dönersek... 1- Rejimle halk arasındaki makas giderek açılıyor.

Tepki gösterenler artık sadece gençler ve kadınlar değil, esnafın da eli kepenginde! 2- Dünya petrol ve doğalgaz rezervinde ilk üçte olup ekonomiyi bu kadar kötü hale getirmek ancak özel bir çaba ile olur.

Mollalar, rejim ihracından kendilerini koruma kaygısına geldi. 3- Otoriter yönetimler devrildiğinde paraşütle demokrasi gelmez, halkın içinde ne varsa o açığa çıkar.

Şah Rıza Pehlevi sesleri de bize bunu söylüyor.

Şah rejimi devrildikten sonra ondan beter bir molla rejimi geldi.

Gösteriler demokratik bir çıkışa işaret etmiyor. 4- ABD de İran’da demokrasi istemiyor.

Molla rejiminin söz dinleyenini istiyor.

Perde gerisinde böyle bir senaryo seziliyor.

Şu soru çengelli dolaşıyor: Ambargo altındaki İran’da ABD sözü dinleyen bir “mollarşi” olabilir mi? 5- İran’ın özellikle son 20 yıldaki bilinen bilinmeyen en büyük çözüm ortağı Çin.

Nükleer teknolojiden füze yapımına kadar her alanda Çin desteği var.

Çin uçakları İran’a sefer üstüne sefer düzenliyor.

İran petrolü Hint okyanusunda rota, tanım, taşıyıcı değiştirip Çin limanlarına ulaşıyor.

ABD’nin en büyük hazımsızlığı burada. 6- ABD sürekli uzaklardaki dev savaş gemilerinin İran’a doğru ilerlediğini açıklıyor.

Buralardan vuracağı söyleniyor.

Bunun başlıca nedeni İsrail başta olmak üzere bölgedeki ABD müttefiki ülkeleri İran füzeleri için hedef haline getirmemek. 7- “Coğrafya kaderdir” diye bir söz var.

İran topraklarına bakıp bu söz şöyle değiştirilebilir: Coğrafya silahtır!

İran’ın nükleer gücünü depoladığı yerler bombanın çok zor işleyeceği devasa kayalıkların altı.

ABD, buralara ulaşacak silah üretememiş görünüyor. *** Türkiye, Suriye “deneyiminin” de ışığında öncelikle İran sınırını kontrol altında tutmak üzere plan yaptı.

Sınır illerin valilerine bu yönde yazı gitti.

Olası bir mülteci akınının kesinlikle sınırda, hatta sınırın İran tarafında tutulması hedefleniyor.

İktidar, Ukrayna-Rusya savaşındaki “dengeli” tutumunu burada da benimsemiş görünüyor.

Bize göre de şu aşamada tutulabilecek en akılcı yol bu.

Ancak AKP’nin iktidara geliş nedenlerini besleyen “Irak’ın işgali” günlerindeki gibi bir zorlama gündeme gelebilir!

Sonuç olarak, sınırlarımızın 1639 Kasrışirin Antlaşması’ndan bu yana değişmediği İran’da devlet, rejimden büyüktür.

İran, bu gerçek etrafında bir çıkış üretebilir!