TikTok Avrupa Birliği ile karşı karşıya: “Bağımlılık” tartışması büyüyor

TikTok, Avrupa’da yeni bir hukuki süreçle karşı karşıya kalabilir.

Avrupa Birliği, platformun Dijital Hizmetler Yasası’nı (DSA) ihlal ettiğine dair ön bulgulara ulaştığını açıkladı.

İnceleme, uygulamanın temel çalışma mantığını oluşturan bazı tasarım unsurlarına odaklanıyor.“Bağımlılık yaratan” tasarım özellikleriAvrupa Birliği düzenleyicileri; sonsuz kaydırma, otomatik oynatma, anlık bildirimler ve öneri algoritması gibi özellikleri mercek altına aldı.

Yetkililer, bu unsurların kullanıcıyı uygulamada tutmayı amaçlayan, bilinçli olarak “bağımlılık yaratıcı” bir tasarım anlayışıyla kurgulandığını savunuyor.Çocuklar ve ruh sağlığı üzerindeki etkilerKomisyonun değerlendirmesine göre TikTok, platform tasarımının kullanıcıların ruhsal ve fiziksel sağlığı üzerindeki etkilerini yeterince analiz etmedi.

Özellikle çocuklar ve gençler için risk oluşturabilecek unsurların göz ardı edildiği belirtildi.Soruşturmayı yürüten ekipler, uygulamanın kullanıcıları sürekli yeni videolarla ödüllendirmesinin kompulsif davranışları tetiklediğini ifade ediyor.

Bu durumun, beynin “otomatik pilot” moduna geçmesine yol açarak öz denetimi zayıflattığı öne sürülüyor.

Avrupa Birliği ayrıca, çocukların uygulamayı ne sıklıkla açtığı ya da gece geç saatlere kadar ne kadar süre kaydırma yaptığı gibi önemli kullanım verilerinin dikkate alınmadığını iddia ediyor.Mevcut önlemler neden yeterli görülmüyor?TikTok, dijital iyi oluş araçları ve ebeveyn denetimleri gibi bazı önlemleri daha önce devreye aldı.

Bu kapsamda, genç kullanıcılar için varsayılan 60 dakikalık ekran süresi sınırı da bulunuyor.

Ancak Avrupa Birliği Komisyonu’na göre bu önlemler etkili değil.Raporda, söz konusu araçların kolayca devre dışı bırakılabildiği ve kullanıcıyı durduracak yeterli “sürtünme” yaratmadığı vurgulanıyor.

Bu nedenle mevcut uygulamaların, aşırı kullanımı gerçekten sınırlamadığı ifade ediliyor.Platform tasarımında değişiklik talebiAvrupa Birliği, TikTok’tan hizmetin temel tasarımını değiştirmesini istiyor.

Bu kapsamda; sonsuz kaydırma özelliğinin zamanla devre dışı bırakılması, özellikle gece saatlerini kapsayan etkili ekran molalarının uygulanması ve öneri algoritmasının daha az alışkanlık oluşturacak şekilde yeniden düzenlenmesi gündemde.Komisyon, bu bulguların soruşturmanın nihai sonucunu peşinen belirlemediğini, ancak mevcut haliyle platformun ciddi değişikliklere ihtiyaç duyduğunu belirtiyor.Olası yaptırımlar ve milyarlarca dolarlık riskTikTok’un taleplere uymaması durumunda, şirket küresel yıllık cirosunun yüzde 6’sına kadar para cezasıyla karşı karşıya kalabilir.

Bu oran, toplamda milyarlarca doları bulabilecek bir yaptırım anlamına geliyor.Tartışmaların merkezindeki algoritmaTikTok’un öneri algoritması, uzun süredir şirketin en tartışmalı unsurlarından biri olarak görülüyor.

Platform, ABD’de açılan bazı “haksız ölüm” davalarıyla da gündemde.

Bu davalardan birinde, 16 yaşındaki bir gencin ailesi, algoritmanın oğullarına intiharı ve kendine zarar vermeyi teşvik eden videoları sürekli olarak gösterdiğini öne sürdü.Stratejik değeri çok yüksek bir yazılımTüm bu tartışmalara rağmen TikTok’un algoritması, hem teknoloji hem de siyaset çevrelerinde dünyanın en değerli özel yazılımlarından biri olarak kabul ediliyor.

Algoritmanın stratejik önemi o kadar yüksek ki, Çin hükümeti ihracat yasalarını güncelleyerek bu tür teknolojilerin Batı’ya satılmasını engelleyen özel düzenlemeler yaptı.