Haber Detayı
ABD için hava kapalı
ABD ile yakın ilişkileri bulunan Suudi Arabistan, köklü anlaşmazlıklarına rağmen İran’a yönelik bir saldırıda hava sahasını kullandırmayacağını bildirdi. Katar ve Umman da ABD’yi İran’a saldırmama konusunda uyardı. İsrail, olası bir saldırıda İran’ın daha da kenetleneceği endişesine düştü.
ABD Başkanı Donald Trump’ın ayaklanma çağrıları yanıt bulmadı.
İran’da küçük çapta protestolar dışında sükunet hakim.
Trump’ın rejime karşı ayaklandırmak istediği gruplara “yardım yolda” sözü tartışılıyor.
İran’a müdahaleyi daha da fazla dile getiren Trump’a ise ciddi uyarılar var.
Bölgede güvenliği riske atacak sonuçlara karşı ABD Başkanı’na baskı kurulmaya çalışılıyor.
Yetkililer, Trump Yönetimi’nin İran'a karşı ne tür bir askeri harekat planladığını netleştirmediğini, ancak bir saldırı olasılığının yüksek olduğunu belirtti. ‘ABD EKONOMİSİNE ZARAR VERİR’ Wall Street Journal’ın (WSJ) aktardığına göre Suudi Arabistan'ın önderliğindeki Arap ülkeleri, Trump Yönetimi’ne Tahran'a saldırmaması için baskı uyguluyor.
Körfez ülkeleri, İran’da protestolar sürerken kamuoyu önünde büyük ölçüde sessiz kaldı.
Ancak Arap Körfezi yetkililerine göre, Suudi Arabistan, Umman ve Katar, perde arkasında Beyaz Saray'a İran rejimini devirme girişiminin petrol piyasalarını sarsacağını ve nihayetinde ABD ekonomisine zarar vereceğini söylüyor.
En önemlisi, kendi ülkelerinde yaşanacak tepkilerden korkuyorlar. ‘HAVA SAHAMIZI KULLANDIRMAYACAĞIZ’ Arap devletlerinin, İran'a yönelik saldırıların, dünya petrol sevkiyatının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı'ndan seyreden petrol tankerlerini aksatma riskini taşıdığından endişe duyduğu belirtiliyor.
WSJ’ye konuşan Suudi yetkililer, Tahran'a, olası bir çatışmaya karışmayacaklarını ve ABD'nin hava sahasını saldırılar için kullanmasına izin vermeyeceklerini garanti ettiler.
Suudi yetkililere göre, bu adım, ABD'nin eylemlerinden uzak durmak ve bunları önlemek amacıyla atıldı.
Körfez ülkeleri İran'da bir gerginlik yaşanması veya İran'ın Dini Lideri Ali Hamaney'in devrilmesi durumunda, kendi ülkelerinin ekonomisi ve siyaseti üzerinde oluşacak etkiden endişe duyuyorlar.
Uzmanlar, Suudi Arabistan'ın durumun giderek daha belirsiz hale gelmesine özellikle duyarlı olduğunu belirtiyor.
Krallığın, İran'ın misillemesinden kaçınmak için yerel medyaya gösterilere ilişkin haberleri ve desteği sınırlaması talimatını verdiği bildiriliyor. ‘PANDORANIN KUTUSU AÇILIR’ Biden Yönetimi’nde Suudi Arabistan'da ABD Büyükelçisi olarak görev yapan Michael Ratney, rejim değişikliği konusunda uyarıda bulunarak, “İster içeriden organik olarak ister dışarıdan kışkırtılmış olsun, rejim değişikliği ile Pandora'nın Kutusu’nu açtığınızda, onların en son istediği şey olan büyük bir belirsizlik yaratmış olursunuz.” dedi.
Suudi Arabistan ve diğer Körfez ülkeleri, İran'ın askeri ve nükleer kapasitesinin zayıflatılmasına karşı çıkmasa da, Hamaney devrilirse alternatiflerin ne olacağı konusunda endişeli.
Dışta baskı sürerken içerde de Trump’a uyarılar var.
İsmini açıklamayan ABD’li yetkililer, WSJ’ye bazı üst düzey yetkililerin Trump’a diplomasi yolunu önerdiğini aktardı.
Yetkililer, Başkan Yardımcısı JD Vance önderliğindeki bazı üst düzey danışmanların, Trump'a, ekonomik sıkıntılar ve rejimin baskısıyla bağlantılı iki haftalık ayaklanma sırasında protestoculara yönelik baskılar konusunda İran'a yanıt vermeden önce müzakereleri araştırmasını tavsiye ettiklerini söyledi.
Yetkililer, Trump'ın şu anda İran'a saldırmaktan yana olduğunu ancak olaylara ve yardımcılarından alacağı tavsiyelere bağlı olarak yaklaşımını değiştirebileceğini söylüyor.
Bazıları, önce askeri olarak hareket edip daha sonra Tahran'la ciddi görüşmelere başlayabileceğini öne sürdü. ‘TAHRAN HALA GÜÇLÜ’ NBC News'in haberine göre de İsrailli ve Arap yetkililer, Tahran'ın Amerikan saldırısıyla devrilebilecek kadar zayıflamamış olabileceğini düşünüyor.
Bu nedenle Trump yönetimine İran'a yönelik saldırıyı şimdilik bekletmesi önerisinde bulundular.
Kanala konuşan kaynaklar, bölge yetkililerinin “ABD'nin İran yönetiminin daha da köşeye sıkışmasını beklemesini tercih ettiğini” söyledi.
Haberde, bu mesajların son birkaç gün içinde ABD'li siyasi ve askeri liderlerin katıldığı görüşmelerde iletildiği belirtildi.
NBC'ye göre İsrailli yetkililer, Amerikalı muhataplarına rejim değişikliğini ve ABD'nin bu yöndeki çabalarını güçlü bir şekilde desteklediklerini, ancak dış askeri müdahalenin tek başına yeterli olmayabileceğinden endişe duyduklarını ifade etti. ‘İRANLILAR BİRLEŞİR’ Haberde görüşlerine yer verilen Arap yetkililerden biri, şu anda bölgede bir Amerikan saldırısına karşı “isteksizlik” olduğunu ifade ederken, diğeri ise “İsrail veya ABD tarafından yapılacak herhangi bir saldırı veya tırmanışın İranlıları birleştireceğinden” endişe ettiğini belirtti.
Washington Post da ABD Başkanı'nın İran'a yönelik askeri seçenekleri şu anda özel görüşmelerinde haziran ayına kıyasla “daha az bir özgüvenle” tartıştığına dikkat çekti.
