İran’la ticaret Türkiye’nin güvenliğidir

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile iş yapan ülkelere yüzde 25 gümrük vergisi getirdi.

Karar, ABD’nin İran’a müdahale seçeneklerinin daraldığının da bir göstergesi… ABD ve İsrail, İran’da 12 Gün Savaşı’nın devamı niteliğinde kışkırtmalara imza attı.

Ekonomik sorunlar nedeniyle başlayan meşru eylemleri Mossad ajanlarıyla kışkırttı, İran’a yaydı.

Ancak İran Devleti kışkırtmayı bastırdı, İran halkı emperyalizme ve siyonizme boyun eğmeyeceğini önceki gün milyonların katıldığı mitinglerle gösterdi.

ASKER YOK YAPTIRIM VAR Girişimi boşa çıkan Trump’ın içerideki piyonlarına ‘yanınıza yardıma geliriz’ söylemi de havada kaldı.

Tüm dünya askeri müdahalede bulunmasını beklerken Trump ekonomi kozunu masaya koydu.

Hem İran ekonomisini hem de İran’la iş yapan ülkeleri tehdit etti.

Trump “İran ile iş yapan ülkelere, ABD ile ticarette yüzde 25 gümrük vergisi getirme” kararını duyurdu.

Söz konusu kararın derhal yürürlüğe girdiğini belirten Trump, bunun “kesin ve nihai” olduğunu vurguladı.

Uzmanlar kararın ekonomik ve sosyal yönlerine dikkat çekti.

Ambargolarla ekonomisi daralan İran’ın mevcut işbirliklerini de kaybetmesi, durumun daha da kötüleşmesi hedefleniyor.

Sosyal olarak da ekonominin kötüleşmesiyle İran’daki mevcut huzursuzluğun derinleştirilmesi amaçlanıyor.

TİCARETİMİZ ARTIYOR İran’ın en büyük ticaret ortağı Çin.

Çin’den sonra İran’ın en fazla ticaret yaptığı ülkeler Irak, Birleşik Arap Emirlikleri, Türkiye ve Hindistan.

Karar Türkiye’yi de etkiliyor.

İran’la toplam ticaret hacmimiz 2021’de 5,59 milyar dolarken 2024’e 5,68’e yükseldi.

İran’a makine, plastik kimyasal, tarım ürünü ve metal gönderiyoruz.

İran’dan başta petrol, doğal gaz, metal ve tarım ürünleri alıyoruz.

Türkiye’ye gelen İranlı turist sayısı da 2019’da 2,1 milyon kişiyken, 2024’te 3,27 milyona yükseldi.

ABD’YLE TİCARET TOPLAMIN YÜZDE 6’SI ABD ile ticaret rakamlarına da bakalım.

Türkiye’den ABD’ye 2024’te yaklaşık 16,4 milyar dolarlık ihracat yapıldı.

ABD’den Türkiye’ye daha azı geldi.

İthalat ve ihracatta toplam ticaret hacmi 32,6 milyar dolar oldu.

ABD’nin Türkiye’ye halihazırda yüzde 15 ek vergisi var.

Yüzde 25’in de eklenmesiyle bu oran 40’ın üstüne çıkacak.

Türkiye’nin 2024’te toplam ihracatı yaklaşık 261,9 milyar dolardı.

ABD’den gelen 16,4 milyar dolarlık ihracat, toplam ihracatımızın yüzde 6-7’lik payına denk geliyor. ‘TÜRKİYE KÜSTAHLIĞA BOYUN EĞECEK Mİ?’ Vatan Partisi Ekonomi Siyasetleri Bürosu Üyesi, İktisatçı Prof.

Dr.

Ercan Enç, kararın Türkiye açısından anlamını Aydınlık’a anlattı. “Trump kendisini dünyanın kralı zannediyor.

Ülkelerin bağımsızlıklarına müdahale ediyor.” diyen Enç, bunun açık bir küstahlık olduğunu vurguladı.

Enç “Türkiye bu küstahlığa boyun eğecek mi eğmeyecek mi mesele burada.” dedi. ‘DIŞ BORÇ CANAVARI EKONOMİDEN KURTULMALIYIZ’ Amerika’nın İran’a koyduğu ambargonun Türkiye’ye ve İran’ın diğer ticaret ortaklarına da konulduğuna dikkat çeken Enç şöyle devam etti: “Bizim komşularımızla ticaretimizi engellemiş oluyor.

Faturası Türkiye’ye çıkıyor.

İran’ı yalnızlaştırmak da amaç.

İran karşıdevrim girişimlerini bertaraf etti.

ABD oradan bir sonuç alamadı.

Şimdi ekonomik olarak daha da sıkıştırmak istiyor.

Kıbrıs çıkarmasında Türkiye’ye de çeşitli ambargolar koymuştu.

ABD bu yöntemi eskiden beri kullanıyor.

Bize ‘Ekonomini mahvederim!’ diyordu. ‘Elinden geleni ardına koyma!’ diyemedik.

Çünkü Türkiye’nin mevcut ekonomi yapısı içinde bağımsız iktisat programı uygulamak mümkün değil.

Esas mesela Türkiye’nin bu borçlanma ekonomisi olarak ifade ettiğimiz ekonomiden vazgeçmesi.

Denge politikası değil bu, tahterevalli politikası.

Bizim ekonomimiz dış borç canavarı.” ‘İRAN’DAN UCUZ PETROL ALSAK ENFLASYON HIZLA DÜŞER’ Çin’in ABD’nin hamlelerine karşı hamleler yaptığını hatırlatan Enç “Çin’in elinde büyük koz var.

Ayrı bir ödeme sistemi de kurdu.” dedi.

Enç, İran’la Türkiye’nin ekonomik ilişkilerinin önemine şöyle dikkat çekti: “Biz İran’dan ucuz petrol alsak enflasyonumuz hızla düşer.

Enerji maliyeti, her yerde etkili.

Çıkardığın suda bile.

Bir kamyon domatesi Adana’dan İstanbul’a getirmenin maliyeti domatesten fazla.

Bu nedenle ticaretimiz aynı zamanda kuşkusuz güvenlik meselesidir.”