Orhan Gazi Yılmaz sorularımızı yanıtladı: Türkünün sahibi halktır

Türk Halk Müziği sanatçısı Orhan Gazi Yılmaz, yaptığı çalışmalarda yüzlerce türküyü derleyerek kayıt altına aldı.

Yurttan Türküler Korosu’nu kuran ve şefliğini üstlenen Yılmaz, çalışmalarına devam ediyor.

Usta sanatçı zaman ayırıp sorularımızı yanıtladı. ‘TÜRKÜLER BİRLİK VE  BERABERLİĞİ SAĞLAR’ Genel bir soruyla başlamak isterim.

Halk müziği unutuluyor mu?

Kültürel açıdan geldiğimiz durumu nasıl tarif edersiniz?

Türkülerimiz acısıyla tatlısıyla yaşam şeklimiz, Türk kültürünün mihenk taşıdır.

İnsanları birbirine bağlar, kaynaştırır, kötülüğü yok eder.

İnsanların birlik beraberliğini sağlar.

Gaflet uykusundan uyandıran bir halk biçimidir.

Türkü dinleyenin içinde gam keder olmaz.

Uzun havalar bir ilaçtır, insanların gamını kederini alıp götürür.

Halk müziği ile ilgim yalnız icracılık değil bunun yanında araştırma, türkü derleyiciliği çalışmalarım da mevcuttur.

Bu çalışmalar, emek vererek, yurdumuzun yörelerinde gezerek gerçekleştirilmektedir.

KÜLTÜRÜMÜZ YOZLAŞIYOR Halk müziğiyle ilişkiniz yalnızca bir icracılık değil, aynı zamanda ciddi bir derleme emeğine dayanıyor.

Bugün geriye baktığınızda, sizi en çok etkileyen derleme süreci hangisiydi?

Derlediğim türküler ve uzun havaların içinde hikayeleri acıklı olanlar tabiki var.

Dinlediğim veya hikayesini dinlediğim zaman beni etkileyen çok olur.

Türkülerde ya da genel anlamda halk kültüründe bir bozulma var mı?

Türkiye’nin il, ilçe ve köylerini gezerek derledigim binin üzerindeki halk ezgisi dejenere edilmemişti.

Eskiden köylerde temiz, pak bir aşk yaşanırdı.

Bu aşkın üzerine yakılan türküler de güzel olurdu.

Fakat şimdi tamamen bozuldu.

Şehirlere göçler başladığı için şimdilerde türkü yakan da yok.

Arabesk müzik ve internetin etkisiyle kültür yozlaştı.

Yeni nesil kültüründen koptu.

Ben yurdumuzun değişik yörelerinde  yaptığım araştırma ve derleme çalışmalarına devam ediyorum.

Aynı zamanda türkü ve öyküleri dışında aşiretlerle ilgili de bir çalışma yapıyorum.Önce kendi aşiretimle ilgili Türkiye çapında yaptığım araştırmalar neticesinde ilk kitabımı çıkarttım.

İkinci kitabımı da hazırladım yakın bir zamanda çıkaracağım. ‘DEVLETİMİZİN DESTEK VERMESİ LAZIM’ Bugün genç kuşaklar halk müziğine ilgi duyuyor ama daha çok popüler biçimler üzerinden bu türküleri dinliyorlar.

Bu bir tehlike mi yoksa halk müziğinin geleceğe aktarılması adına bir fırsat mı?

Atalarımızdan emanet aldığımız kültürümüzü bizden sonra gelecek neslimize yeni kuşaklara ulaştırmak aktarmak için çaba sarf ediyoruz zor ama inşallah gerçekleşir.

Devletimizin de kültürümüze destek vermesi lazım ki yeni yetişen gençlik kültürümüzü bilsin.

Üniversitelerde müzik bölümleri konservatuarlar var ama yetersiz.Oradan yetişen müzik öğretmenlerinin de  çok az kısmı öğretmenlik yapıyor çoğunluğu işsiz.

Bu sebeple halk fayda görmüyor.

Son olarak şunu sormak isterim: Sizce bir halk müziği sanatçısının asli sorumluluğu sesini duyurmak mı, yoksa hafızayı korumak mı?

Halk türkülerini icra eden sanatçılar tabiki sesini duyurmalı.

Çünkü halk, sanatçıların sesinden duyarak türküleri öğrenip seviyor.

Ses sanatçılarının ve derleyicilerin hafızası güçlü olmak mecburiyetinde ezgileri akılda tutmaları bakımından.Türkülerimizin yazıcısı halktır.

Önemli bir acıklı olay üzerine halk tarafından yakılır.

Kısa zamanda ağızdan ağıza söylenerek duyulur, bir kısmı da ünlenir.

Türküde beste olmaz sözü manidir, halka aittir.

Yalnız deyiş, demenin sözleri bir ustaya, yani aşığa ait olabilir.

Yine müziği halka aittir.

YÜZLERCE TÜRKÜ DERLEDİ 15 Şubat 1950’de Sivas’ta dünyaya gelen Orhan Gazi Yılmaz, müziğe küçük yaşlarda başladı.

Ankara Radyosu ilk saz sanatçılarından dayısı Ahmet Turan Şentürk'ten bağlama çalmayı öğrenen Yılmaz, sonraki yıllarda dayısından da 12 türkü derledi. 1974 yılında İstanbul Üniversitesi Türk Müziği Devlet Konservatuvarı Şan Bölümü’nden mezun olan Yılmaz, 1976 - 2002 tarihleri arası TRT Ankara Radyosu'nda çalıştı.

Anadolu’nun çeşitli yerlerini gezen Yılmaz yüzlerce türküyü repertuara kazandırdı.

TRT, Kültür Bakanlığı Halk Kültürlerini Araştırma ve Geliştirme HAGEM, olmak üzere Derleme Koruma DERKO'da ve Hacettepe Üniversitesi Konservetuarı'nda derlediği 126 halk türküsü bulunuyor. 1986 yılında Yurttan Türküler Korosu'nu kurdu. 1998 - 2000 yılları arası Sizin İçin, 2003 - 2006 yılları arası Merhaba Dünya 2003 - 2008 yılları arası da Gençlerle programlarının müzik danışmanlığını yine 2013 yılında TRT Müzik'te yayınlanan Yöresel Ağızlarla Türküler programının program yapımcısı ve müzik danışmanlığını yaptı.

Yılmaz 2005 yılında Yurttan Türküler ve Halk Oyunları Kültür Derneği TÜRKÜ-DER'i kurdu.