Enerji savaşı ABD için ters tepti

Bloomberg tarafından yayımlanan bir analiz, çatışmanın ABD’nin “enerji hakimiyeti” olarak tanımladığı durumu somut şekilde ortaya koyduğunu, ancak aynı zamanda bu hakimiyet için ciddi bir sınav anlamına geldiğini belirtiyor.

ABD’de petrol ve gaz üretimindeki artışın, Orta Doğu’daki yeni bir savaşın ekonomik etkilerine karşı ülkeyi koruyacağı düşünülüyordu.

Ancak mevcut çatışma bu beklentileri sorgulanır hale getirdi.

Net ihracatçı olmasına rağmen benzin fiyatları yükseliyor Analize göre, ABD’nin enerji bağımsızlığı tartışmaları uzun süre petrol üzerinden yürütüldü. 1970’lerdeki arz şoklarının mirası bu yaklaşımı şekillendirdi.

Bugün ABD net petrol ihracatçısı olsa da, savaşın başlamasından sadece birkaç hafta sonra benzin fiyatlarının galon başına 4 doların üzerine çıkması bekleniyor.

Buna karşın doğal gaz, ABD’nin küresel piyasa dalgalanmalarından görece daha az etkilendiği alan olarak öne çıkıyor.

Doğal gaz hala bölgesel bir piyasa Petrol küresel bir emtia iken, doğal gazın taşınma ve depolanma zorlukları nedeniyle piyasası daha bölgesel kalıyor.

LNG ticareti bu bağlantıyı artırsa da, küresel tüketimin yalnızca %14’ünü oluşturuyor. 2025 sonunda ABD’nin LNG ihracat tesisleri tam kapasiteye ulaşmıştı.

Bu nedenle Avrupa ve Asya’daki fiyat artışlarına hızlı yanıt verecek ek kapasite bulunmuyor.

Hürmüz krizi küresel gaz akışını sarstı Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması ve Katar’daki Ras Laffan tesisine verilen zarar, küresel LNG akışının yaklaşık beşte birini etkiledi.

Savaş öncesinde LNG piyasasında arz fazlası bekleniyordu. 2030’a kadar 311 milyar metreküp ek kapasite öngörülüyordu.

Bunun yarısının ABD’den, dörtte birinin ise Katar başta olmak üzere Orta Doğu’dan gelmesi planlanıyordu.

Ancak savaş bu projeksiyonları belirsiz hale getirdi.

Katar altyapısındaki hasar ve bölgedeki arz güvenliğine dair endişeler, uzun vadeli sözleşmeleri riskli hale getirdi.

Ayrıca ABD’de veri merkezleri ve yapay zeka sistemleri için artan elektrik talebi, doğal gaz tüketimini artırıyor.

Bu da ihracat artışıyla birleşerek iç piyasada fiyatları yukarı çekebilir.

Avrupa alternatif arıyor Avrupa’nın Rus gazını tamamen bırakma planı ve Orta Doğu’ya yönelik riskler, ABD gazına olan talebi artırıyor.

Bu durum, ABD iç piyasasında arz sıkışmasına yol açabilir.

ABD Enerji Bakanlığı verilerine göre 2030’a kadar LNG ihracatının yıllık 80 milyar metreküp artması bekleniyor.

Ancak bu senaryo bile fiyatların yükselmesini engelleyemiyor.

Goldman Sachs analistleri, ABD’de 2028-2029 yılları için doğal gaz fiyat tahminlerini %30-40 oranında yukarı çekti.

Bloomberg’e göre enerji piyasalarındaki küresel bağlantılar, ABD’nin “enerji hakimiyetini” fiyat mekanizması üzerinden zayıflatabilir.

Savaş, Orta Doğu enerji güvenliği algısını değiştirirken ABD’ye kısa vadede avantaj sağlayabilir.

Ancak Çin, Hindistan ve Avrupa gibi büyük ithalatçılar, siyasi riskler nedeniyle ABD’ye bağımlılığı artırma konusunda temkinli davranabilir.

Yeni dönemde ülkeler; ekonomi, güvenlik ve jeopolitik faktörleri birlikte değerlendiren yeni “enerji standartları” doğrultusunda hareket edecek.

Bu da LNG’ye bağımlılığı azaltma ve yenilenebilir enerji, nükleer ya da alternatif kaynaklara yönelme eğilimini güçlendirebilir.

Geçmişte OPEC’in petrol üzerindeki hakimiyetinin tüketici ülkeleri çeşitlendirmeye zorlaması gibi, ABD’nin gaz piyasasındaki hakimiyeti de benzer bir karşı tepki doğurabilir.

Sonuç olarak, ABD’nin doğal gazdaki gücü kısa vadede avantaj sağlasa da, orta vadede hem iç fiyatları yükseltebilir hem de küresel talebin alternatiflere yönelmesine yol açabilir.