Haber Detayı
Ateşkes için karşılıklı şartlar sızdırıldı: ABD'nin 15 maddesine İran'ın 7 yanıtı
Amerika'nın ortaya koyduğu 15 madde, savaştan önce dayatılan taleplerden pek de farklı değil. İran'ın yedi şartı ise ABD teklifiyle sadece bir noktada örtüşüyor. Eğer sızıntılar doğruysa anlaşma olasılığı uzak görünüyor.
ABD’nin savaşı sona erdirmek için İran'a sunduğu 15 maddelik plan basına sızdırıldı.
New York Times’ın kaynaklarına dayandırdığı habere göre plan, İran’ın balistik füze programı, nükleer faaliyetleri ve deniz trafiği başlıklarını kapsıyor.
Maddelerin büyük bölümü savaştan önce dayatılan koşullardan farklı değil.
İran'ın şartlarının ise büyük bölümünün dikkate alınmadığı anlaşılıyor.
ABD'NİN DAYATMALARI 1.
Hürmüz Boğazı’nın “serbest deniz yolu” olarak açık tutulması 2.
Füze programının menzil ve sayı bakımından sınırlandırılması 3.
Füzelerin yalnızca savunma amaçlı kullanılması 4.
Mevcut nükleer kapasitenin tasfiye edilmesi 5.
Nükleer silah hedeflerinden vazgeçilmesi 6.
İran’da uranyum zenginleştirmenin yasaklanması 7.
Tüm zenginleştirilmiş materyalin belirlenen takvim çerçevesinde Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’na devredilmesi 8.
Natanz, İsfahan ve Fordo’daki nükleer tesislerin imha edilmesi 9.
İran’daki faaliyetlerin şeffaf hale getirilmesi ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı denetimine açılması 10.
Bölgedeki silahlı vekil güçler stratejisinden vazgeçilmesi 11.
Orta Doğu’daki milislere finansman ve silah desteğinin kesilmesi 12.
Taraflar arasında ek bölgesel ve güvenlik mutabakatları 13.
Tüm yaptırımların kaldırılması 14.
Buşehr’de sivil nükleer programın geliştirilmesi için ABD desteği 15.
Yaptırımların yeniden devreye alınması tehdidinin kaldırılması 'REJİM DEĞİŞİKLİĞİ' ANILMIYOR Haberde, Washington ile Tahran arasındaki temaslarda kilit arabulucunun Pakistan Genelkurmay Başkanı Said Asım Münir olduğu belirtiliyor.
Planın İranlı yetkililer arasında ne ölçüde paylaşıldığı ve kabul edilip edilmeyeceği ise belirsizliğini koruyor.
İsrail’in bu öneriye destek verip vermediği de bilinmiyor.
Gazeteye göre bu plan, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran'da “rejim değişikliği” hedefin tamamen vazgeçildiğine işaret ediyor.
İran ise ABD ile müzakere yürütüldüğü iddialarını reddediyor ve bu açıklamaları petrol fiyatlarını ve finans piyasalarını etkilemeye yönelik bir girişim olarak nitelendiriyor.
İRAN'IN ŞARTLARI Tahran şartlarını resmen açıklamadı.
Elimizdeki veriler bir İranlı üst düzey yetkilinin geçen pazar günü Lübnan televizyonu el-Meyadin'e aktardıkları ve Wall Street Journal'ın çarşamba günü açıkladığı bilgilerden oluşuyor.
Bu haberlere göre İran'ın yedi şartı şöyle: 1.
Saldırılar için İran’a tazminat ödenmesi 2.
ABD’nin bölgedeki tüm üslerini kapatması 3.
Tüm yaptırımların kaldırılması 4.
ABD ve İsrail’den saldırmazlık garantisi verilmesi 5.
Hürmüz Boğazı'nın statüsünün yeniden düzenlenmesi 6.
Füze programının aynı şekilde sürdürülmesi 7.
Hizbullah'a karşı saldırıların sona erdirilmesi Mevcut tabloya bakıldığında, iki tarafın şartları arasında yalnızca yaptırımların kaldırılması başlığında sınırlı bir örtüşme olduğu görülüyor.
İran, savaştan önce nükleer programını sivil kullanımla sınırlamayı kabul etmiş ancak elindeki yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyumu imha etmeyi veya bir başka ülkeye teslim etmeyi reddetmişti.
Tahran nükleer mesele üzerine yeni şartları henüz bilinmiyor.
