Haber Detayı
Hürmüz krizi gübreyi vurdu: Tedarik yüzde 33 daraldı
Gübre üretimi ve tedarikindeki aksama hem gıda arzını tehdit ediyor hem tarımsal üretimde maliyet krizini derinleştiriyor.
Hürmüz Boğazı'nın kapanmasıyla küresel gübre tedarik zincirinin yüzde 33 daraldığı tahmin edilirken, azotlu gübre maliyetinin yaklaşık yüzde 80'ini oluşturan doğal gaz fiyatlarının keskin artış göstermesi dev tesisleri üretimi durdurmaya zorluyor.
Gübre üretimi ve tedarikindeki aksama hem gıda arzını tehdit ediyor hem tarımsal üretimde maliyet krizini derinleştiriyor.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, tarımsal üretimin sürdürülebilirliği, her yıl dünya genelinde kullanılan 190 milyon tonu aşkın bitki besleme ürününün kesintisiz tedarik edilmesine dayanıyor.
Bu arzın merkezindeki 110 milyon tonluk azotlu gübre grubu, üretim sürecinin gaza olan bağımlılığı nedeniyle jeopolitik krizlere karşı en hassas halkayı oluşturuyor.
Azotun ardından küresel gıda güvenliğinin diğer iki temel sütununu ise 45 milyon tonluk fosfor ve 40 milyon tonluk potasyum arzı oluşturuyor.
Uzmanlar, bu 3 temel tarımsal girdinin tedarik zincirinde yaşanacak en küçük aksamanın, rekolte tahminlerinde geri dönülemez düşüşlere yol açabileceğini değerlendiriyor.
İKİNCİ BÜYÜK KRİZ Küresel gübre üretimi daha önce 2022'de Rusya-Ukrayna Savaşı'nın başlamasıyla büyük kesintiye uğramıştı.
ABD Gübre Enstitüsü Başekonomisti Veronica Nigh, Orta Doğu'da çatışmanın uzaması halinde durumun Ukrayna-Rusya Savaşı'nın başladığı dönemden çok daha vahim bir hal alacağını ifade etti.
FAO Başekonomisti Maximo Torero da 'Çatışmalar yarın sona erse bile normal nakliye kapasitesine dönülmesi aylar sürecektir' dedi.
MISIR 2 HAFTANIN ZİRVESİNDE Mısır vadeli işlemleri, Hürmüz Boğazı'ndaki fiili kapanmanın gübre arzını sekteye uğratması ve bunun ABD'de yeni sezon verimi üzerinde risk yaratacağı endişesiyle iki haftanın en yüksek seviyesine çıktı.
En aktif kontrat pazartesi günü yüzde 1.1'e kadar yükseldi.
