Haber Detayı

Savaşta Van Gogh paniği... Rockfeller'dan Şah'a geçti... Şimdi tehlike altında... Çizimdeki kişi kim
Kültür - sanat odatv.com
21/03/2026 08:04 (3 saat önce)

Savaşta Van Gogh paniği... Rockfeller'dan Şah'a geçti... Şimdi tehlike altında... Çizimdeki kişi kim

Ressam Van Gogh'un 1882’de çizdiği 'Ebediyetin Kapısında', ressam Anton van Rappard sonrası iş insanı Nelson Rockefeller'ın koleksiyonuna girdi, İran İmparatoriçesi Farah Pehlevi’ye satıldı. İran devrimi sonrası kaldırılsa da şimdi Tahran Çağdaş Sanat Müzesi'nde, ama tehlike altında.

Van Gogh’un eserleri dünyanın birçok müzesinde sergilenirken, İran’da yalnızca tek bir Van Gogh eseri bulunuyor.

Bu eser, Vincent van Gogh’un 1882 tarihli litografisi (*) Ebediyetin Kapısında ve bugün Tahran Çağdaş Sanat Müzesi koleksiyonunun en dikkat çekici parçalarından biri olarak biliniyor.Bu litografinin hikâyesi yalnızca sanat tarihi açısından değil, aynı zamanda İran’ın siyasi dönüşümleri ve Orta Doğu’daki son gelişmeler açısından da sembolik bir anlam taşıyor.VAN GOGH’UN “YETİM ADAMI”The Art Newspaper'ın haberine göre Van Gogh, bu litografiyi Kasım 1882’de Lahey’de yaşarken hazırladı.

Eserde başını ellerinin arasına almış, derin bir keder içinde oturan yaşlı bir adam tasvir edilir.

Sanatçı bu figürü “yetim adam” olarak adlandırmıştı.Modelin kimliği uzun süre bilinmese de daha sonra 72 yaşındaki Adrianus Zuyderland olduğu ortaya çıktı.

Lahey’deki bir yaşlılar yurdunda yaşayan Zuyderland, Van Gogh’un birçok çizimi için de poz vermişti.Litografinin günümüze yalnızca yedi kopyası ulaştı.

Bunlardan biri, sanatçının el yazısıyla İngilizce olarak yazdığı başlığı taşıyor.

Van Gogh’un başlığı İngilizce yazmasının nedeni, o dönemde Londra’da illüstratör olarak iş aramasıydıROCKEFELLER’DAN İRAN ŞAHI’NIN SARAYINAEserin yolculuğu oldukça ilginçtir.

Van Gogh bu baskıyı önce yakın arkadaşı Hollandalı ressam Anton van Rappard’a hediye etti.Daha sonra eser birkaç özel koleksiyondan geçerek 1970’lerin başında ABD’li iş insanı ve siyasetçi Nelson Rockefeller ile eşi Mary Rockefeller’ın koleksiyonuna girdi.Rockefeller daha sonra eseri New Yorklu sanat tüccarı Eugene Thaw’a sattı.

Thaw ise litografiyi 1975 yılında 65.000 dolar karşılığında İran İmparatoriçesi Farah Pehlevi’ye sattı.Pehlevi bu eseri, 1977’de açılan Tahran Çağdaş Sanat Müzesi’nin koleksiyonu için satın almıştı.DEVRİM SONRASI DEPOLARA KALDIRILAN BATI SANATIAncak eserin İran’daki kaderi, ülkenin siyasi tarihine bağlı olarak değişti. 1979’da gerçekleşen İran İslam Devrimi ile Şah devrildi ve ülke Ruhollah Humeyni liderliğinde İslam Cumhuriyeti yönetimine geçti.Yeni rejim döneminde Batı sanatına karşı güçlü bir mesafe oluştu.

Müzedeki birçok eser “uygunsuz” bulunarak uzun süre depolarda saklandı.

Van Gogh’un litografisi de yıllarca kamuya gösterilmeden müzenin kasalarında tutuldu.VAN GOGH’UN SON RESİMLERİYLE BAĞLANTIVan Gogh bu litografiyi yaptıktan yedi yıl sonra, 1890’da aynı temayı bu kez büyük ve renkli bir tablo olarak yeniden yorumladı.

Bu tabloyu Fransa’daki Saint-Rémy akıl hastanesinde tamamladı.Resimdeki figürün sıkılmış yumrukları ve çökmüş duruşu, sanatçının o dönemde yaşadığı ağır depresyonu yansıtır.

Hastanenin yöneticisi Dr.

Théophile Peyron, Van Gogh’un kardeşi Theo’ya yazdığı mektupta sanatçının sık sık başını ellerinin arasına alarak oturduğunu ve derin bir acı içinde olduğunu belirtmişti.Van Gogh bu eseri yaptıktan yaklaşık üç ay sonra, Temmuz 1890’da hayatına son verdi.SAVAŞIN GÖLGESİNDE BİR SANAT ESERİBugün Van Gogh’un bu nadir litografisi hâlâ Tahran Çağdaş Sanat Müzesi’nin koleksiyonunda bulunuyor.

Ancak Orta Doğu’daki son çatışmalar, İran’daki kültürel miras için yeni riskler doğurdu.Son bombardımanlarda İsfahan’daki bazı tarihi binalar ve Golestan Sarayı hasar gördü.

Ayrıca müzenin bulunduğu bölgenin yakınlarına da bombalar düştüğü bildirildi.Bu nedenle sanat tarihçileri, İran’daki müzelerde bulunan Batı sanatının en önemli eserlerinden biri olan “Ebediyetin Kapısında” litografisinin güvenliği konusunda endişe duyuyor.Odatv.com

İlgili Sitenin Haberleri