Tekstil ve ayakkabıda hindistan alarmı! "Açılım yapamazsak Avrupa’da yüzde 25'lik pay kaybedilecek"

Nurdoğan A.

ERGÜNnurdogan.arslan@dunya.comTürkiye’nin Avrupa Birliği (AB) pazarındaki en büyük kozu olan Gümrük Birliği avantajı, Hindistan ile AB arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaş­ması (STA) ile riske girdi. 2027’de yürürlüğe girecek anlaşma sonra­sında, özellikle tekstil, ayakkabı, hazır giyim ve konfeksiyon sektör­lerinde ‘sıfır gümrük’ döneminin başlamasıyla Türkiye çok ciddi bir pazar kaybı riskiyle karşı karşıya kalacak.

Sektör temsilcilerine gö­re, Hindistan’ın devasa üretim ka­pasitesi ve düşük hammadde ma­liyetleri, Türk ürünlerinin ‘hızlı teslimat’ avantajını dahi gölgede bırakacak gibi duruyor.

Özellik­le ayakkabı sektöründe yüzde 50 olan AB pazar payının yüzde 25’le­re gerilemesinden endişe edilir­ken, hazır giyimde Hindistan’ın yüzde 30’a varan fiyat avantajı, Av­rupalı alıcıların rotasını doğuya kırmasına neden oluyor.

İhracat­çılara göre, işgücü ve üretim altya­pısıyla Hindistan Türkiye açısın­dan Mısır’dan daha riskli. ‘Üretim ülkesi’ Hindistan’ın hamlesinden en fazla etkilenecek sektörlerden Türkiye tekstil sektörünün tem­silcilerinden İstanbul Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birli­ği (İTHİB) Başkanı Ahmet Öksüz, Hindistan’ın tekstilde önemli bir rakip olacağını belirterek, asıl et­kinin 2027’de görüleceğine işaret etti.

Türkiye Ayakkabı Sanayicile­ri Derneği (TASD) Başkanı Berke İçten de AB’de sektörü ciddi bir re­kabetinin beklediğini dile getirdi.Tekstilci, çıkış arıyor Türkiye tekstil sektörünün ham­madde gücü sayesinde konfeksi­yona göre daha dirençli olduğunu ancak Avrupa’daki daralmanın do­laylı zararlarının kapıda olduğu­nu belirten İTHİB Başkanı Ahmet Öksüz, “Özellikle 2027’de Avrupa pazarında bizi zorlayacaklar” de­di.

Türkiye’nin gelecek yıl mutla­ka yeni bir açılım yapması gerek­tiğini vurgulayan Öksüz, “Amerika ile yapılacak bir ticaret anlaşma­sı sektörümüze doping etkisi yara­tacak” dedi. “Hindistan’ın AB ile imzaladığı STA, en büyük pazarı­mızda ciddi bir rakiple karşı kar­şıya olduğumuz anlamına geliyor” diyen Uludağ Tekstil İhracatçıları Birliği (UTİB) Başkanı Pınar Taş­delen Engin, Türkiye’nin bu devasa üretim gücüyle fiyat üzerinden re­kabet etmesinin mümkün olmadı­ğını belirtti.

Engin, “Bu nedenle ye­ni oluşumlara göre yeni stratejiler belirlememiz ve ciddi bir şekilde uygulamamamız gerekiyor” dedi.‘Yan sanayi reformu’ önerisi TASD Başkanı Berke İçten, “Maliyetlerimizi düşüremezsek, Avrupa’daki yüzde 50’lik pazar pa­yımız yarı yarıya eriyebilir” uya­rısında bulun­du.

Hindis­tan’ın yıllık 2,2 milyar çift üretimle dünyanın ikinci büyük üreticisi ol­duğunu hatırlatan İçten, asıl teh­likenin üretim kapasitesinden zi­yade oraya taşınan teknoloji oldu­ğunu vurguladı.

Tayvan merkezli spor ayakkabı devlerinin ve İtal­ya menşeli deri ayakkabı firmala­rının Hindistan’daki yatırımları­na dikkat çeken İçten, “Yabancı sermayenin know-how desteğiy­le üretilen Hint ayakkabısı, Avru­pa’ya sıfır gümrükle girdiğinde pa­zarımızdan ciddi pay alacak” dedi.

Türk ayakkabısının Avrupa’da bir “kalite ve marka” algısına sahip ol­duğunu belirten İçten, bu avanta­jın fiyat farkıy­la gölgelenme­sinden endişeli.

İçten, “Bizi kimse Bangladeş’le bir tutmaz ama ara­daki fiyat makası çok açılırsa, Av­rupa pazarındaki yüzde 50’lik pa­yımız yüzde 25-30’lara kadar geri­leyebilir” dedi.

İçten, şu tespitleri paylaştı: “Hintli üreticiler, Çin’den hammaddeyi sıfır vergi ile alıp ayakkabı üretiyor.

Türk üretici­si bazı malzemelerde yüzde 50 ile yüzde 100 arasında değişen ek ver­gilerle karşı karşıya.

Ayakkabı ma­liyetinin yüzde 30-40’ını oluştu­ran malzemede yaşanan bu fark, toplam fiyatta Türkiye’yi Hindis­tan karşısında yüzde 10-20 daha pahalı hale getiriyor.”Hindistan ayakkabı ve tekstilde neden tehlike?AYAKKABI:Üretim kapasitesi: Ayakkabı sektörü, Hindistan’ın devasa üretim kapasitesi ve İtalyan/ Tayvanlı markaların oraya taşıdığı teknoloji (know-how) nedeniyle en büyük tehdit altında.Vergi avantajının kaybı: Türkiye şu an AB’ye sıfır gümrükle mal satarken, Hindistan yüksek vergilerle karşılaşıyordu.

STA ile Hindistan da sıfır gümrük kapsamına girdiğinde, Türkiye’nin pazar payı gerileyecek.Hammadde maliyeti: Hindistan, hammaddeyi (deri, taban vb.) Çin’den sıfır vergiyle alırken; Türkiye’deki üreticiler korumacı vergiler nedeniyle hammaddeyi yüzde 50-100 daha pahalı.TEKSTİL:Üretim gücü: Hindistan ‘tekstil ülkesi’ olarak anılıyor, önemli bir kapasitesi var.

AB’de payı şimdilik düşük olsa da büyük tehdit.Emek yoğun yapı: Hindistan’da işçilik maliyetleri Türkiye’nin çok altında.

AB’deki alıcılar, aynı gümrük şartlarında (sıfır vergi) çok daha ucuz olan Hint ürünlerine yönelecek.Hız avantajının erimesi: Türkiye’nin en büyük kozu olan yakınlık ve hızlı teslimat avantajı, maliyet makası yüzde 20-30 seviyelerine çıktığında Avrupalı markalar için ikincil plana düşecek.