Trump birçok savaşı çözdüğünü söylüyor. Gerçekten çözdü mü?

ABD Başkanı Donald Trump, görev süresinde birçok uluslararası krizde arabulucu rolü üstlendiğini belirterek Nobel Barış Ödülü’nü hak ettiğini dile getiriyor.

Ancak Trump yönetiminin dahil olduğu pek çok dosyada sorunlar devam ediyor; Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nden Kamboçya-Tayland sınırına kadar bazı bölgelerde çatışmalar yeniden tırmandı.Aşağıda, Trump’ın müdahil olduğu başlıca uluslararası ihtilaflar yer alıyor:ERMENİSTAN VE AZERBAYCANTrump, 8 Ağustos’ta Ermenistan ve Azerbaycan liderlerini bir araya getirerek barışçıl ilişkiler arayışını taahhüt eden ortak bir bildiriye öncülük etti.

Taraflar 2023’te ateşkese razı olmuş, Mart ayında ise bir barış anlaşması taslağının metni üzerinde uzlaşı sağlandığını açıklamıştı.

Ancak anlaşma henüz imzalanmadı.Beyaz Saray’ın arabuluculuğunda imzalanan bildiri, hukuken bağlayıcı bir barış anlaşmasının gerisinde kaldı.

Anlaşmanın Ermenistan Anayasası’nda değişiklik gerektirip gerektirmediği gibi başlıklar belirsizliğini koruyor.

Taraflar ayrıca Washington ile, Güney Ermenistan’dan geçen stratejik bir transit koridora ilişkin ekonomik anlaşmalar imzaladı.KAMBOÇYA VE TAYLANDTrump’ın kısmen arabuluculuk yaptığı ateşkese rağmen Tayland ile Kamboçya arasındaki gerilim sürüyor.

Temmuz ayında sınırda patlak veren ve beş gün süren çatışmalar, son on yılın en kanlı karşılaşması oldu.Ekim ayında Malezya’da Trump’ın gözetiminde bir ateşkes anlaşması imzalansa da bu mutabakat birkaç hafta içinde çöktü.

Taraflar 27 Aralık’ta yeni bir ateşkese vardı, ancak kırılganlık devam ediyor.İSRAİL, İRAN VE FİLİSTİN TOPRAKLARITrump, Gazze’deki çatışmayı sona erdirmeyi hedefleyen girişimler kapsamında “Barış Kurulu”nun ilk toplantısına başkanlık etti.

Ekim ayında İsrail ile Hamas arasında Trump’ın arabuluculuğunda bir rehine ve ateşkes anlaşmasının ilk aşaması üzerinde uzlaşma sağlandı.

Buna rağmen çatışmalar tamamen durmadı.Gazze’de iki yıldır süren savaşta 67 binden fazla Filistinli hayatını kaybetti.

Taraflar, Hamas’ın silahsızlandırılması, savaş sonrası Gazze’nin yönetimi ve uluslararası güvenlik gücünün rolü gibi temel konularda uzlaşamıyor.Trump ayrıca, ilk döneminde başlatılan İbrahim Anlaşmaları’nı genişletme hedefini sürdürüyor.

İran’la nükleer müzakereler devam ederken, İsrail’in Haziran ayında İran’a yönelik hava saldırıları sonrası ABD de İran’daki nükleer tesisleri bombaladı.

Ardından Katar arabuluculuğunda bir ateşkes sağlandı.

Trump, son dönemde İran’ı nükleer programı ve insan hakları ihlalleri nedeniyle yeniden tehdit etti.RUANDA VE DEMOKRATİK KONGO CUMHURİYETİRuanda destekli M23 isyancı grubunun bu yıl doğu Kongo’da geniş alanları ele geçirmesi, bölgesel çatışma riskini artırdı.

Trump’ın baskısıyla Ruanda ve Kongo, 27 Haziran’da ABD arabuluculuğunda bir barış anlaşması imzaladı.

Ancak anlaşma henüz uygulanmadı ve çatışmalar sürüyor.Washington, Kongo’nun kritik minerallerine erişim sağlama hedefi doğrultusunda süreci yakından izliyor.

Trump, anlaşmanın ihlali halinde ağır yaptırımlar uygulanacağını açıkladı.HİNDİSTAN VE PAKİSTANMayıs ayında Hindistan ve Pakistan arasında yaşanan ve nükleer gerilim endişesi yaratan çatışmalar sonrası, ABD’li yetkililer Trump ile koordinasyon içinde tansiyonun düşürülmesi için devreye girdi. 10 Mayıs’ta ateşkes ilan edildi.Trump, ticaret baskısını kullanarak ateşkesi sağladığını savundu.

Hindistan ise ABD baskısının belirleyici olmadığını açıkladı.

Ateşkes, iki ülke arasındaki temel sorunları çözmedi.MISIR VE ETİYOPYAMısır ile Etiyopya arasındaki Nil Nehri üzerindeki Büyük Etiyopya Rönesans Barajı anlaşmazlığı devam ediyor.

Trump, sorunun çözüleceğini söylerken, Etiyopya Eylül ayında barajı açtı.

Mısır, su güvenliğini tehdit eden her adıma karşı çıkarak ulusal çıkarlarını koruyacağını duyurdu.SIRBİSTAN VE KOSOVAKosova ile Sırbistan arasındaki gerilim, Trump’ın ilk döneminde imzalanan ekonomik normalleşme anlaşmalarına rağmen sürüyor.

Trump, savaş riskini daha önce engellediğini ve yeniden çözeceğini iddia ediyor.

Ancak iki ülke arasında hâlâ bir barış anlaşması bulunmuyor.RUSYA VE UKRAYNATrump, seçim kampanyasında Ukrayna savaşını “bir günde” bitirebileceğini söylemişti.

Ancak yaklaşık dört yıldır süren ve bir milyondan fazla insanın öldüğü ya da yaralandığı belirtilen savaş sona ermedi.Trump’ın yaklaşımı ateşkes çağrıları ile müzakerelerin sürdürülmesi arasında gidip geliyor.

Son dönemde Ukrayna’ya, Avrupa’nın Moskova lehine olabileceğinden endişe ettiği bir anlaşmayı kabul etmesi yönünde baskı uyguladığı belirtiliyor.KUZEY VE GÜNEY KORETrump, Kuzey Kore lideri Kim Jong Un ile yeniden görüşmek istediğini açıkladı.

İlk döneminde üç zirve düzenleyen Trump, nükleer silahlardan vazgeçilmesi talebi nedeniyle sonuç alamamıştı.Kuzey Kore, son yıllarda balistik füze kapasitesini artırdı ve nükleer tesislerini genişletti.

Trump, ikinci döneminde Kuzey Kore’yi “nükleer güç” olarak tanımladı ve Güney Kore’nin nükleer enerjili denizaltı projesine destek verdi.