Euro'nun patronunun ikinci maaşı kriz yarattı

Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde, ECB personelinin üçüncü taraflardan ödeme almasını yasaklayan kurallara rağmen, Uluslararası Ödemeler Bankası’ndaki (BIS) yönetim kurulu üyeliği karşılığında yılda yaklaşık 140 bin Euro gelir elde ediyor.ECB çalışanlarının bir bölümü, kurum içi mesaj panolarında yaptıkları paylaşımlarda, Lagarde’ın BIS’ten aldığı bu ödemenin başkan için farklı, çalışanlar için ise daha katı kurallar uygulandığını gösterdiğini savundu.Lagarde, 1930 yılında merkez bankaları için kurulmuş olan BIS’in yönetim kurulunda yer alan 18 üst düzey küresel merkez bankacısından biri.

Bu kurul üyelerinin tamamı yıllık sabit ücret ve toplantı katılımına bağlı değişken ödemelere hak kazanıyor.

Ancak BIS, bu ödemeleri kişi bazında açıklamıyor.Buna karşın Lagarde, Alman Avrupa Parlamentosu üyesi Fabio De Masi ile İsveçli meslektaşı Dick Erixon’un sorusuna verdiği yazılı yanıtta, 2025 yılında BIS’ten 130 bin 457 İsviçre frangı aldığını ilk kez kamuoyuna açıkladı.

Bu tutar yaklaşık 140 bin Euro'ya denk geliyor.Lagarde’ın 2024 yılında ECB’den aldığı temel maaş 466 bin Euro, yan hakları ise 135 bin Euro oldu.

Yaklaşık 741 bin Euro'yu bulan toplam geliriyle Lagarde, Avrupa Birliği’nin en yüksek maaş alan yetkilisi konumunda bulunuyor.DİĞER MERKEZ BANKALARINDA FARKLI UYGULAMALARDiğer bazı merkez bankaları, BIS ödemeleri konusunda farklı uygulamalar izliyor.

ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jay Powell ve İngiltere Merkez Bankası Başkanı Andrew Bailey, BIS’ten aldıkları ücretleri talep etmiyor.

Fed örneğinde bunun nedeni, ABD yasalarının kamu görevlilerinin yabancı kurumlardan ödeme almasını yasaklaması.BIS’teki yönetim kurulu üyeliği karşılığında ödenen ücretleri açıklayan az sayıdaki merkez bankasından biri olan Fransa Merkez Bankası ise, başkanın aldığı sabit ödemenin yarısını kuruma geri alıyor.“KURALLAR PERSONEL İÇİN GEÇERLİ, BAŞKAN İÇİN DEĞİL Mİ?”ECB çalışanları, Lagarde’ın maaşına ilişkin yakın tarihli bir FT haberini yalnızca personele açık olan kurum içi bir internet forumunda tartıştı.

Paylaşımlarda, ECB’nin iç kurallarının çalışanların üçüncü taraflardan ücret almasını açıkça yasakladığına dikkat çekildi.ECB personel yönetmeliğine göre çalışanlar, mesleki görevlerinin yerine getirilmesi karşılığında “üçüncü taraflardan herhangi bir ödeme kabul edemez”.

Kurallarda, böyle bir ödemenin teklif edilmesi durumunda paranın ECB’ye aktarılması gerektiği belirtiliyor.ECB ise FT’ye yaptığı açıklamada, başkanın “bir personel olmadığını” ve bu nedenle personel kurallarına tabi olmadığını savundu.

Kurum, Lagarde’ın bunun yerine “üst düzey ECB yetkililerine yönelik özel kurallara” tabi olduğunu ifade etti.FT’nin gördüğü isimsiz bir forum paylaşımında, Lagarde’ın BIS’ten aldığı ödemenin “ECB başkanı olarak mesleki görevlerinin bir parçası gibi görünen faaliyetler karşılığında” alındığı savunularak, “Bu, en azından sıradan personel için ECB kurallarına göre yasak” denildi.Bir başka paylaşımda ise ECB’nin insan kaynakları biriminin, BIS ile yürütülen ortak bir proje hakkında bilgi isteyen bir çalışana, ek bir ödeme kabul edemeyeceğini söylediği aktarıldı.Üçüncü bir yorumda, “Biz faniler BIS ödeneğini alamıyoruz” ifadeleri yer aldı.ECB, FT’ye yaptığı açıklamada, personelin “ECB görevlerini icra ederken gerçekleştirdikleri faaliyetler için herhangi bir ücret kabul edemeyeceğini” vurguladı.

Konuya aşina bir kaynağa göre bu yasak, Lagarde’a BIS yönetim kurulu toplantılarında eşlik eden bir ECB çalışanını da kapsıyor; söz konusu personel, BIS’in sunduğu ödemeyi kabul edemiyor.ECB: “LAGARDE’IN SORUMLULUKLARI FARKLI”ECB, Lagarde’ın durumunun farklı olduğunu savunarak, BIS yönetim kurulu üyeliğinin “BIS’in yönetişim kararlarına katılmayı, yönetsel sorumluluklar üstlenmeyi ve buna bağlı hukuki riskleri” içerdiğini belirtti.

Kurum, “Bu sorumluluklar nedeniyle başkan, BIS tarafından ödenen bir ücret almaktadır” açıklamasında bulundu.ECB’ye göre BIS faaliyetlerine katılan personelin, Lagarde ile kıyaslanabilir yönetsel ve hukuki sorumlulukları bulunmuyor ve bu nedenle personel kuralları gereği bu faaliyetler karşılığında ödeme almaları mümkün değil.Konuya yakın kaynaklar, Lagarde’ın kendisinden önceki ECB başkanları Mario Draghi ve Jean-Claude Trichet’nin uygulamasını izlediğini, her iki ismin de BIS ödeneğini aldığını söyledi.

Draghi ve Trichet, konuyla ilgili yorum yapmayı reddetti.ECB ayrıca, personelin ECB görevleriyle ilgisi olmayan ve kurum dışında yürütülen faaliyetler için, önceden yazılı izin alınması ve bu çalışmaların serbest zamanlarda yapılması şartıyla ücret alabileceğini belirtti.

Kurum, “çok sınırlı” sayıda BIS projesi için bu tür izinlerin verildiğini, ancak bunların ECB görev alanı dışında kalan konuları kapsadığını ifade etti.KURUMSAL YÖNETİŞİME DAİR DAHA GENİŞ RAHATSIZLIKECB çalışanlarının Lagarde’a yönelik eleştirileri, kurum içi yönetişimle ilgili daha geniş bir huzursuzluğun parçası olarak görülüyor.

Geçen yaz, ECB personel komitesi, yönetimi “hesap vermez bir hukuki kale” kurmakla suçlamıştı.Komiteye göre, personel politikaları “yaygın kayırmacılık şikâyetlerine, yüksek tükenmişlik oranlarına ve geçici sözleşmelerle çalışan çok sayıda meslektaşın kırılganlığına” yol açtı.Ekim ayında ise ECB personelini temsil eden sendika, iş ilişkileri konusunda uzun süredir devam eden sert gerilimin son aşaması olarak kuruma karşı dava açtı.

Sendika, ECB’yi “sansür” ve “gözdağı” uygulamakla suçladı.ECB, söz konusu dava hakkında yorum yapmayı reddetti.

Kurum, FT’ye yaptığı önceki açıklamada ise “ifade özgürlüğüne ve hukukun üstünlüğüne sıkı sıkıya bağlı olduğunu”, personelin kabul edilemez davranışları bildirebilmesi için “anonim ihbar mekanizması da dâhil olmak üzere birçok kanal” sunduğunu belirtmişti.