Göbeklitepe sergisi Almanya’da açıldı

Göbeklitepe ve Taş Tepeler’i anlatan uluslararası sergi, Berlin’de düzenlenen törenle kapılarını açtı.Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Berlin Devlet Müzelerine bağlı Vorderasiatisches Museum iş birliğiyle hazırlanan “Toplumun Keşfi: 12 Bin Yıl Önce Göbeklitepe ve Taş Tepelerde Yaşam” başlıklı sergi, Almanya’nın başkenti Berlin’de düzenlenen törenle açıldı.Serginin açılışı, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un katılımıyla gerçekleştirildi.

Programa Almanya Kültür ve Medyadan Sorumlu Devlet Bakanı Wolfram Weimer, Türkiye Cumhuriyeti Berlin Büyükelçisi Gökhan Turan ve çok sayıda protokol üyesi de iştirak etti.Berlin Museuminsel’de yer alan James-Simon Galerie’de gerçekleştirilen açılışta konuşan Bakan Ersoy, insanlığın ortak geçmişine ait benzersiz bir kültürel mirası Avrupa’nın kalbinde dünya ile buluşturmanın mutluluğunu yaşadıklarını ifade etti.Sergiyle insanlık tarihinin en erken ve en çarpıcı dönemlerinden birine birlikte tanıklık edildiğini dile getiren Ersoy, Göbeklitepe ve Taş Tepeler aracılığıyla insanlığın ortak hafızasına ait eşsiz bir mirasın ziyaretçilere sunulduğunu söyledi.ARKEOLOJİ ORTAK HAFIZAYI GÖRÜNÜR KILIYORArkeolojinin, ortak geçmişin üzerindeki örtüyü kaldırarak insanlığı ayrışmanın olmadığı, birlikte yaşanan dönemlerin gerçekliğiyle buluşturduğunu vurgulayan Ersoy, modern dünyanın bilimsel ve teknolojik ilerlemelerine rağmen geçmişin hâlâ insanlığa önemli dersler sunduğunu belirtti.

Türkiye’nin bu değerleri tüm insanlıkla paylaşma sorumluluğu taşıdığını ifade eden Ersoy, ülkede yürütülen arkeolojik çalışmaların dünya çapında en kapsamlı projeler arasında yer aldığını kaydetti.Göbeklitepe’yi de kapsayan Taş Tepeler Projesi’nin titiz ve yoğun bir bilimsel çalışmanın ürünü olduğunu dile getiren Ersoy, projenin bugüne kadar kabul edilen birçok bilgiyi kökten değiştirdiğini söyledi.

Bereketli Hilal olarak bilinen ve medeniyetin filizlendiği coğrafyanın Türkiye sınırları içinde kalan bölümünde, özellikle Şanlıurfa ve çevresinde insanlık tarihinin yönünü belirleyen önemli dönüşümlerin yaşandığının ortaya çıktığını aktardı.Neolitik Çağ’da avcı-toplayıcı yaşam biçiminden yerleşik hayata ve üretime geçiş sürecinin en erken izlerinin 12 bin yıllık geçmişe sahip Göbeklitepe ve Taş Tepeler yerleşimlerinde keşfedildiğini belirten Ersoy, yalnızca tarımın değil mimarinin, heykeltıraşlığın, inanç sistemlerinin ve toplumsal örgütlenmenin de sanılandan çok daha erken geliştiğini vurguladı.Sergide yer alan eserlerin, Neolitik Çağ insanının dünyayı algılama biçimini, doğayla kurduğu ilişkiyi ve toplumsal yapısını anlamaya imkân sunduğunu belirten Ersoy; Göbeklitepe, Karahantepe ve Sayburç gibi alanlardan elde edilen buluntuların sembolik düşüncenin, ortak ritüellerin ve kamusal yaşamın tarım toplumlarından önce ortaya çıktığını açıkça gösterdiğini söyledi.Neolitik insanın heykeltıraşlık alanındaki ustalığını yansıtan özgün örneklerin yanı sıra günlük yaşamı ve sembolik dünyayı anlatan çok sayıda eserin sergide yer aldığını ifade eden Ersoy, bu seçkinin insanlığın en erken toplumlarına dair bilgiyi derinleştirdiğini kaydetti.TAŞ TEPELER EVRENSEL BİR DEĞER TAŞIYOR2021 yılında başlatılan Taş Tepeler Projesi’nin Göbeklitepe’nin de içinde bulunduğu bu büyük dönüşümü çağdaş Neolitik yerleşimlerle birlikte ele aldığını hatırlatan Ersoy, bugün çok sayıda Türk ve yabancı akademik kurumun katılımıyla geniş bir uluslararası bilimsel iş birliği yürütüldüğünü belirtti.

Bu yönüyle Taş Tepeler’in ülkeler arasında bilimsel diyaloğu güçlendiren evrensel bir değer taşıdığını vurguladı.Göbeklitepe’nin UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer aldığını anımsatan Ersoy, Taş Tepeler Projesi’nin uluslararası bilinirliğinin artırılması amacıyla somut adımlar atıldığını söyledi. 2024 yılında Şanlıurfa’da 64 ülkeden 487 kurumu temsil eden binin üzerinde bilim insanının katılımıyla Dünya Neolitik Kongresi’nin düzenlendiğini aktardı.

Ayrıca kazı ve araştırma ekiplerinin dünyanın farklı ülkelerinde 100’ün üzerinde konferans verdiğini belirtti.Roma’daki Kolezyum’da 2024–2025 yılları arasında düzenlenen “Göbeklitepe: Kutsal Bir Yerin Gizemi” sergisinin yoğun ilgi gördüğünü hatırlatan Ersoy, şimdi aynı hikâyeyi Berlin’de yeni bir perspektifle paylaştıklarını ifade etti.

Önümüzdeki dönemde Birleşik Krallık, Japonya ve Fransa’daki kurumlarla Taş Tepeler temalı sergiler için görüşmelerin sürdüğünü de sözlerine ekledi.Ersoy, Almanya ile Türkiye arasında kültür ve arkeoloji alanlarında uzun yıllara dayanan güçlü bir iş birliği bulunduğunu belirterek, 1929’da İstanbul’da kurulan Alman Arkeoloji Enstitüsü’nün Türkiye’de önemli araştırmalara imza attığını söyledi.

Serginin bilimsel ortaklığı ve kültürel diyaloğu daha da güçlendireceğine inandığını dile getirdi.Konuşmasında Göbeklitepe çalışmalarına büyük katkı sunan Prof.

Dr.

Klaus Schmidt’i ve Alman Arkeoloji Enstitüsü eski Müdürü Harald Hauptmann’ı da anan Ersoy, serginin hazırlanmasında emeği geçen kişi ve kurumlara teşekkür etti.Almanya Federal Hükûmeti Kültür ve Medyadan Sorumlu Devlet Bakanı Wolfram Weimer de yaptığı konuşmada serginin Berlin Müze Adası’nda açılmasından memnuniyet duyduğunu ifade ederek, eserlerin insanlık ve medeniyet tarihi açısından olağanüstü öneme sahip olduğunu söyledi.

Weimer ayrıca, Türk ve Alman arkeologlar arasındaki uzun soluklu iş birliğinin insanlığın ortak kökenlerini anlamada önemli bir örnek oluşturduğunu belirtti ve açılış öncesinde Bakan Ersoy ile arkeoloji alanında geleceğe dönük ortak çalışmaların ele alındığını aktardı.