‘Bölge ülkeleri sorunlarını birlikte çözmeli’

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 24 Ocak’ta Sky News Arabia’ya verdiği röportajda, Türkiye’nin dış politikasına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Bölgede son iki yılda yaşanan gelişmelerin ardından Ortadoğu’nun artık eski dengelerine dönmeyeceğini söyleyen Fidan, Suriye’de yaşanan sürecin temkinli bir iyimserliğe imkân verdiğini belirterek, Gazze’de ateşkesin sürmesinin de olumlu bir işaret olduğunu ifade etti.

Fidan, özellikle Suriye sahasında bölge ülkeleri, ABD ve uluslararası toplumun ilk kez bu kadar hızlı ve eşgüdümlü hareket ederek somut adımlar atmaya başladığını söyledi.

Türkiye’nin bölgede mümkün olan en yapıcı rolü üstlenmeye çalıştığını söyleyen Fidan, bölgesel sorunların bölge ülkeleri tarafından sahiplenilmesinin önemine işaret etti.

Bu yaklaşımın ABD Başkanı Donald Trump’ın, ABD’nin küresel düzenin polisi olmasını istemeyen dış politika anlayışıyla da örtüştüğünü belirten Fidan’ın sözleri üzerine sunucu, “Bu, bir anlamda yeni bir Osmanlı İmparatorluğu fikri mi?” diye sordu.

Fidan ise şöyle yanıt verdi: “Hayır, biz Osmanlı İmparatorluğu’ndan söz etmiyoruz.

Osmanlı bir imparatorluktu.

Bugün ise ulus devletlerin bir araya gelmesinden bahsediyoruz.

Bir anlamda NATO benzeri yapılarla; ekonomik, siyasi, güvenlik ya da terörle mücadele gibi alanlarda kendi platformlarını oluşturan ve kendi sorunlarına sahip çıkan ülkelerin işbirliğini kastediyoruz.

Çünkü eğer sorunlarımızı çözmesi için sürekli bir hegemonun gelmesini beklersek, çoğu zaman bu sorunlar bizim görmek istediğimiz şekilde çözülmez ve bunun bedeli de çok ağır olur.” Fidan, Türkiye’nin Avrupa Birliği üyelik sürecine ilişkin dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

Türkiye’nin AB üyeliğinin önündeki temel engelin “kimlik siyaseti” olduğunu söyleyen Fidan, AB’nin ulus-üstü bir yapı olmayı başardığını ancak “uygarlık-üstü” bir yapıya dönüşemediğini kaydetti.

Fidan, Türkiye’nin farklı bir din ve medeniyete ait görülmesinin üyelik sürecini kilitlediğini ifade etti.

Fidan, bu yaklaşımın Avrupa’nın bugün karşı karşıya olduğu sorunlara da çözüm üretmediğini dile getirerek, farklı medeniyetlerin aynı çatı altında yaşayabilmesinin küresel sorunlara cevap olabileceğini vurguladı.

DIŞLAYARAK AVRUPA’YI KRİZE SÜRÜKLEDİLER Fidan sözlerine şunları anlatarak devam etti: “2007’ye kadar Fransa ve Almanya başta olmak üzere iki büyük Avrupa ülkesinde Türkiye’nin AB üyesi olması yönünde bir siyasi irade vardı.

O dönemde, Türkiye gerekli şartları yerine getirdiği takdirde AB üyeliğinin mümkün olduğu düşünülüyordu.

Ancak Nicolas Sarkozy Fransa’da iktidara geldikten sonra bu anlayış değişti.

Kimlik siyaseti benimsendi. ‘Hristiyan Avrupa’ söylemi öne çıktı ve Türkiye’nin bu birliğin parçası olmaması gerektiği savunuldu.

Türkiye AB’ye alınmadı ama aşırı sağ yine de yükseldi.

Yani Türkiye’yi dışarıda bırakmak Avrupa’daki aşırı sağın önünü kesmedi.

Eğer Türkiye AB’nin bir parçası olsaydı, Brexit yaşanmazdı.

Avrupa bugün karşı karşıya olduğu krizler karşısında çok daha dirençli olurdu.

AB uzun yıllar Amerikan güvenlik şemsiyesi altında yaşadı.

Bu koruma sayesinde var oldu.

Bugün bu şemsiye zayıfladığında, Avrupa yeni bir güvenlik mimarisi arayışına girdi.

Eğer Birleşik Krallık ve Türkiye AB’nin içinde olsaydı, Avrupa kendi ağırlık merkezini çoktan oluşturmuş olurdu.

Şimdi ise Amerika, Çin ve Rusya gibi süper güçler arasında sıkışmış durumda.” ANKARA’DA NİJERYA VE FRANSA MESAİSİ Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, dün Nijerya Dışişleri Bakanı Yusuf Maitama Tuggar ile Ankara’da görüştü.

Tuggar’ın Türkiye’ye ilk ziyaretini yaptığı görüşmenin ardından ortak basın açıklaması yapılmadı.

Dışişleri Bakanlığı kaynaklarına göre görüşmede, ikili iş birliği ile Gazze’de ateşkes, iki devletli çözüm ve Somali’nin egemenliği ele alındı.

Fidan’ın bugün Fransız mevkidaşı Jean-Noël Barrot ile yapacağı görüşmede ise JETCO toplantısı, Türkiye-AB ilişkileri, Rusya-Ukrayna savaşı, Gazze ve Suriye başlıklarının gündemde olması bekleniyor. ‘İran’ı Venezuela’ya dönüştürmeyin’ İran’a ilişkin değerlendirmelerinde Fidan, rejim değişikliği öngörmediğini açıkça ifade etti.

İran’ın bölge için önemli bir ülke olduğunu belirten Fidan, istikrarın tüm komşular açısından kritik olduğuna dikkat çekti.

ABD müdahalesi ihtimaline karşı uyarıda bulunan Fidan, “Amerikalı dostlarımıza şunu tavsiye ediyorum: İran’ı yeni bir Venezuela’ya dönüştürmeyin.

Zaten uygulanan yaptırımlar İran ekonomisini ciddi şekilde zorluyor ve bunun bedelini İran halkı ödüyor.

İran müzakereye hazır.

Sorunların çözümü güç kullanımıyla değil, diyalogla mümkündür.” dedi. ‘Trump İsrail’e baskı kuracak tek lider’ Fidan, Gazze konusunda önceliğin ateşkesin korunması olduğunu vurguladı.

İsrail’in ateşkesi sık sık ihlal ettiğini belirten Fidan, “Başkan Trump’ın İsrail üzerinde gerçek ve somut baskı kurabilecek tek lider olduğuna inanıyoruz.” ifadelerini kullandı.

Türkiye’nin Gazze için oluşturulan uluslararası mekanizmalara katkı sunmaya hazır olduğunu söyleyen Fidan, uluslararası güvenlik gücü seçeneğinin de tamamen dışlanmadığını kaydetti.