Haber Detayı

Nihayet iyi bir haber: Yeni hesaplamalar gerçeği ortaya çıkardı
Güncel chip.com.tr
26/01/2026 07:05 (9 saat önce)

Nihayet iyi bir haber: Yeni hesaplamalar gerçeği ortaya çıkardı

2014–2024 yılları arasında toplanan binlerce ölçüm, mikroplastiklerin atmosferdeki dağılımına dair en kapsamlı tabloyu sundu. Sonuçlar, küresel ortalamalar kadar yerel farkların da belirleyici olduğunu gösteriyor.

Gezegenimizin en büyük çevre sorunlarından biri haline gelen mikroplastik kirliliği konusunda, bilim dünyasından ilk kez iyi bir haber geldi.

Viyana Üniversitesi bünyesinde yürütülen geniş kapsamlı bir araştırma, atmosfere karışan mikroplastik miktarının daha önceki tahminlerden çok daha düşük olabileceğini ortaya koyuyor.Nature dergisinde yayımlanan çalışmaya göre, havada süzülen mikroplastik emisyonları, geçmişte yayımlanan raporlardaki verilerin yaklaşık 10 bin kat altında kalıyor.

Ancak uzmanlar uyarıyor: Bu durum tehlikenin geçtiği anlamına gelmiyor, sadece problemin boyutlarını daha gerçekçi rakamlarla görmemizi sağlıyor.Geçmiş yıllarda yapılan çalışmalar genellikle dar bölgelerdeki verileri tüm dünyaya uyarlıyor ya da sadece insan faaliyetlerine dayanan teorik modeller üzerinden hesaplamalar sunuyordu.

Yeni araştırmada ise bilim insanları 2014 ile 2024 yılları arasını kapsayan, dünyanın 283 farklı noktasından alınmış yaklaşık 2 bin 800 ölçümü bir araya getirdi.

Bu devasa veri seti sayesinde, mikroplastiklerin küresel ayak izi çok daha net bir şekilde hesaplandı.

Çalışma, okyanusların mikroplastik kaynağı olduğu yönündeki yaygın inanışın aksine, karasal kaynakların atmosfere 20 kat daha fazla parçacık saldığını gösteriyor.

Araç lastiklerinin aşınması, fren balatalarından kopan parçalar ve topraktaki plastik atıkların parçalanması, bu kirliliğin ana kaynağı olarak öne çıkıyor.Plastik sisi ve yerel farklılıklarMikroplastiklerin atmosferdeki yolculuğu hala pek çok bilinmezi barındırıyor.

Araştırmacılar, bu “plastik sisinin” Mariana Çukuru’nun en derin noktalarından okyanusların en ücra köşelerine kadar yayıldığını belirtiyor.

İlginç olan ise kirlilik oranlarının bölgeden bölgeye dramatik şekilde değişmesi.

Örneğin, Çin’in büyük metropollerinin yakınlarında günde metrekare başına 50 parçacık ölçülürken, İngiltere’deki bazı kentsel alanlarda bu sayı 3 bini aşabiliyor.

Bu yerel uçurumlar, küresel bir tahmin yapmayı zorlaştırsa da yeni çalışma, havada her bir metreküpte karada 0,08, denizlerde ise sadece 0,003 parçacık bulunduğunu tahmin ediyor.Rakamlar önceki tahminlere göre düşük çıksa da yıllık toplam salınım hala 600 katrilyon parçacık gibi devasa bir boyutta seyrediyor.

Araştırmanın başyazarı Dr.

Ioanna Evangelou, sadece sayıların değil, parçacıkların boyutu, şekli ve içerdikleri kimyasal maddelerin de sağlık üzerinde kritik rol oynadığını vurguluyor.

Mikroplastiklerin insan ve hayvan sağlığına tam olarak nasıl zarar verdiği hala tam bir netliğe kavuşmadı, ancak yüksek düzeyde maruz kalmanın ciddi riskler taşıdığına dair kanıtlar her geçen gün artıyor.Çalışmanın ortak yazarlarından Dr.

Andreas Stohl, mikroplastik emisyonlarının gelecekte artmaya devam edeceğine dikkat çekiyor.

Sonuç olarak, bu araştırma kirlilik tablosunu bir miktar "hafifletmiş" olsa da, hangi seviyedeki mikroplastiğin güvenli olduğu sorusu hala yanıtsız duruyor.

Bilim dünyası, bu sinsi kirliliğin atmosferde nasıl bir döngü izlediğini ve sağlığımızı ne ölçüde tehdit ettiğini anlamak için daha fazla veriye ihtiyaç duyulduğunu hatırlatıyor.

İlgili Sitenin Haberleri