Yabancı güçler masalı ve halkın gerçek acısı

İran’ın ruhanî lideri Hamaney’in 9 Ocak konuşması, aslında sadece İran’a özgü bir tabloyu değil, geniş bir coğrafyanın ortak zihniyetini gösteriyordu…Sokakta yoksul ve ezilmiş halkın protestoları devam ediyor…Gelecek karanlık ama, mollalara göre sorumlu rejim değil: dış güçlerdir...Tabii ki en çok da (Bizde de oluğu gibi) ABD ve Trump’tır…***Bu söylem tanıdıktır…Sadece İran’da değil…Birçok İslâm ülkesinde (Türkiye de onlardan biri) ve az gelişmiş ülkede, iktidarlar aynı dili konuşur:Ekonomi çökerse dış güçlerin işidir… Sokak hareketlenirse ajanlar yapmıştır… İtirazlar yükselirse provokatörler suçludur...Ve… Bunlar bir tesadüf değildir zira bu bir, yönetim tekniğidir…***Çünkü başarısızlığı kabul etmek zordur...Hesap vermek zordur…Yanlış yaptığını söylemek medenî cesaret ister…Oysa “dış düşman” demek kolaydır… Hem halkı korkutur… Hem iktidarı sorgulanmaz yapar…Hem de muhalifi hain ilân etmeye yarar...***Bu söylemin üç temel işlevi vardır:Birincisi, halkın öfkesini yanlış adrese yönlendirir…İkincisi, eleştiriyi kriminalize eder…Üçüncüsü, iktidarı hesap vermekten kurtarır…***Oysa tarih şunu gösteriyor:Bir ülkeyi yabancılar ancak içeriden zayıflamışsa etkileyebilir...Bir ekonomi ancak yanlış politikalarla çöker…Bir toplum ancak adaletsizlikle patlar…Yabancı güçler masalı, gerçeğin üzerini örten bir battaniyedir...Oysa tüm bu başarısızlıkların gerçek adı şudur:Kötü yönetim…Liyakatsizlik…Yolsuzluk…Özgürlük eksikliği…Baskı…***Bir ülkeyi en çok dış güçler değil, korkuyla yöneten iktidar yıkar...Gerçekten güçlü ülkeler, eleştiriden korkmaz…Soru sorulmasından korkmaz…Hesap vermekten korkmaz….Halkın acısı gerçektir…Açlık gerçektir…İşsizlik gerçektir…Umutsuzluk gerçektir…***Bu acılar, “ajan” diyerek geçmez...Bu acılar, “dış güçler” diyerek dinmez...Bu acılar ancak; adaletle, akılla ve daha çok özgürlükle iyileşir…Ve asıl cesaret: suçu başkalarına atmak değil, aynaya bakıp:“Biz nerede yanlış yaptık?” diye sorabilmektir…