ABD'nin Grönland planı: İşte Trump'ın masasındaki dört senaryo

ABD Başkanı Donald Trump'ın Grönland'ı ABD kontrolü altına alma isteği, özellikle Venezuela operasyonunun ardından Avrupa'da ciddi bir endişe yarattı.Danimarka Krallığı'na bağlı özerk bir bölge olan Grönland'da halkın büyük çoğunluğu ABD'ye bağlanmaya karşı çıkıyor.

Ancak Venezuela operasyonu sonrası başta ABD Başkanı Donald Trump olmak üzere pek çok ABD'li yetkili Grönland'ın "ABD'nin ulusal güvenliği için gerekli" olduğunu daha gür sesle dillendirmeye başladı.Haber kuruluşu Politico, Avrupa Birliği (AB) yetkilileri, NATO kaynakları, savunma uzmanları ve diplomatlarla yaptığı görüşmelere dayanarak Trump yönetiminin Grönland'ı ele geçirmek için nasıl yöntemler izleyebileceğini yazdı.1.

ADIM: BAĞIMSIZLIK FİKRİNİ GÜÇLENDİRMEKTrump iktidara gelir gelmez Grönland'ın bağımsızlığını açık açık gündeme getirmeye başladı.

Bağımsız bir Grönland, ABD ile doğrudan anlaşmalar yapabilir ancak mevcut durumda olası bir anlaşma için Kopenhag'ın izni gerekiyor.Bağımsızlık için ise Grönland'da referandum yapılması ve sonrasında Danimarka ile bunun müzakere edilmesi gerekiyor. 2025'te yapılan bir ankete göre Grönlandlıların yüzde 56'sı bağımsızlık isterken yüzde 28'i istemiyor.Danimarka medyasına göre Trump'a yakın Amerikalılar, son dönemde Grönland'da örtülü "etki operasyonları" yürüttü.

Danimarka istihbaratı PET, bölgenin "çeşitli etki kampanyalarının hedefi" olduğu uyarısında bulundu.Buna göre kullanılan yöntemler arasında sosyal medya manipülasyonu ve "kaçınılmazlık algısı" yaratma var.

Uzmanlar, ABD'nin etki operasyonunun Rusya'nın Moldova, Romanya ve Ukrayna'daki yöntemlerine benzediğine dikkat çekiyor.2.

ADIM: CAZİP BİR TEKLİFGrönland bağımsızlık yoluna girerse ABD'nin bir sonraki hamlesinin bölgeyi etki alanına almak olabileceği belirtiliyor.

Ne var ki ABD'ye bağlanma fikri, Grönland'da büyük ölçüde reddediliyor.Bağımsızlık sorusunun sorulduğu ankette halkın yüzde 85'inin ABD'nin parçası olmaya karşı çıktığı görülmüştü.Ancak Trump yönetiminin gündeminde bir seçenek daha olduğu belirtiliyor: Serbest Birlik Anlaşması (COFA).

ABD'nin Mikronezya, Marshall Adaları ve Palau ile yaptığı bu anlaşmalar, ABD'ye askeri serbestlik sağlanması karşılığında söz konusu bölgelere güvenlik ve ekonomik destek imkanı sunuyor.Grönlandlı siyasetçi Kuno Fencker, Politico'ya yaptığı açıklamada ABD ile ikili anlaşmaların ya da COFA benzeri bir modelin halk oylamasına sunulabileceğini söylüyor.

Ancak Danimarkalı askeri uzmanlar, Trump'la yapılacak bir pazarlıkta Grönland'ı zayıf taraf olacağı konusunda uyarıyor.3.

ADIM: AVRUPA'YI İKNA ETMEKAvrupa ülkeleri, Grönland'ın Danimarka'dan koparılmasına karşı çıkıyor.

Ancak ABD'nin elinde güçlü bir koz var ve bu koz Ukrayna.Bazı diplomatlara göre Washington, Ukrayna'ya daha güçlü güvenlik garantileri verilmesi karşılığında Avrupa'dan Grönland talebine onay vermelerini isteyebilir.Bu senaryonun Avrupa için "acı pazarlık" olarak değerlendirildiği belirtiliyor.4.

ADIM: ASKERİ MÜDAHALE İHTİMALİPeki Danimarka ya da Grönland tüm bunlara rağmen ABD himayesine hayır derse ne olur?Politico'ya konuşan uzmanlar ABD'nin Grönland'ı zorla ele geçirme konusunda ciddi bir engelle karşılaşmayacağını düşünüyor.ABD'nin kuzeydeki Pitufikk Uzay Üssü'nde yaklaşık 500 askeri personelinin bulunduğuna dikkat çeken uzmanlar, Danimarka'nın bölgedeki askeri varlığının ise son derece sınırlı olduğunu vurguluyor.Danimarka Savunma Koleji'nden Thomas Crosbie'ye göre Trump askeri çıkarma yapıp Grönland'ı ele geçirmeyi oldubittiye getirebilir.

Uzmanlar, ABD'nin Grönland'ın başkenti Nuuk'u yarım saatten kısa sürede kontrol altına alabileceğini söylüyor.PEKİ YA NATO?Ancak bu son adımın atılmasının uluslararası hukukta hiçbir dayanağı bulunmuyor ve ABD Kongresi'nin onayı olmadan 60 günden uzun süremiyor.Ayrıca uzmanlar böyle bir müdahalenin NATO'nun sonu olacağına dikkat çekiyor.ABD Avrupa Kuvvetleri'nin eski Komutanı Ben Hodges, bunun müttefiklerin ABD'ye olan güvenini sarsacağını ve istihbarat paylaşımından üs erişimine kadar birçok alanda ciddi zarar vereceğini söylüyor.