Haber Detayı
Bulgaristan euroya geçti, gözler diğer ülkelerde: Bu ülkeler euroya karşı direniyor
Bulgaristan’ın euro bölgesine katılmasıyla gözler AB içinde hâlâ ortak para birimine mesafeli duran ülkelere çevrildi. Kamuoyunda yüksek desteğe rağmen Macaristan’dan Polonya’ya, İsveç’ten Danimarka’ya kadar birçok ülkede siyasi çekinceler, bütçe sorunları nedeniyle kendilerini frenliyor.
Bulgaristan, halkın yaklaşık yarısının karşı çıkmasına rağmen perşembe günü euro bölgesinin 21’inci üyesi oldu.
Böylece 27 üyeli Avrupa Birliği içinde henüz ortak para birimini kullanmayan ülke sayısı bir hayli azaldı.
Ancak kamuoyunda euroya destek yüksek olsa bile, bazı ülkelerdeki siyasi dengeler genişlemenin önünde ciddi bir engel oluşturmaya devam ediyor.Eurobarometer verilerine göre kalan bazı ülkelerde euroya toplumsal destek dikkat çekici düzeyde.
Buna rağmen, iktidar ortakları arasındaki euroskeptik partiler ve parlamentodaki dengeler nedeniyle euro bölgesinin yakın gelecekte daha fazla genişlemesi zor görünüyor.İşte euroyu henüz benimsemeyen AB ülkeleri ve son durumları:Macaristan: Halk istiyor, siyaset direniyorMacaristan’da halkın yüzde 72’si euroya geçişi destekliyor.
Bu oran, euro bölgesi dışında kalan AB ülkeleri arasında en yüksek seviye.
Ancak Başbakan Viktor Orban’ın euroskeptik duruşu süreci kilitliyor.Muhalefet lideri Peter Magyar, gelecek yıl yapılacak seçimleri kazanmaları hâlinde ülkeyi euroya geçiş yoluna sokacaklarını açıkladı.
Buna karşın Macaristan’ın euro bölgesi dışındaki ülkeler arasında en yüksek borç/GSYH oranına sahip olması ve bütçe açığının pandemi sonrası düşürülememesi önemli bir engel.
Ayrıca Orban, forinti anayasal güvence altına aldırdığı için euroya geçiş ancak parlamentoda nitelikli çoğunlukla mümkün.Romanya: Bütçe açığı en büyük engelRomanya, Avrupa Birliği’nin en yüksek bütçe açığıyla mücadele ediyor.
Bu durum, euroya geçiş için gerekli mali istikrarın sağlanmasını yıllarca geciktirebilir.Euroya destek yüzde 59 seviyesinde olsa da, yüksek enflasyon, kemer sıkma önlemleri ve 2028 seçimleri öncesi güç kazanan aşırı sağ nedeniyle euro tartışması kamuoyunun gündeminden büyük ölçüde düşmüş durumda.Polonya: “Kendi paramızdan memnunuz”Polonya’da euroya destek yüzde 45 seviyesinde.
Maliye Bakanı Andrzej Domanski, ülkenin euroya geçiş için herhangi bir çalışma yürütmediğini ve “kendi para birimine sahip olmaktan memnun olduklarını” söyledi.Ana muhalefetteki Hukuk ve Adalet Partisi lideri Jaroslaw Kaczynski ise euroyu savunanları “Polonya’nın ölümcül düşmanı” olarak nitelendiriyor.
Polonya, şu anda euro bölgesi dışındaki en büyük AB ekonomisi konumunda.Çekya: Düşük destek, yüksek şüpheÇekya’da euroya kamuoyu desteği yalnızca yüzde 30.
Hükümetin de euroya geçiş için herhangi bir planı bulunmuyor.Ülkenin kamu borcu birçok euro bölgesi ülkesine kıyasla düşük olduğu için, euroya geçişin daha borçlu ülkelere mali sorumluluk yükleyeceği endişesi öne çıkıyor.
Başbakan Andrej Babiš, geçmişte euroya sıcak baksa da, bugün partisinin çizgisini ulusalcı ve euroskeptik bir noktaya taşımış durumda.
Hatta Çek kronunun anayasal güvenceye alınmasını öneriyor.İsveç: Referandumun gölgesi hala sürüyorİsveç’te yalnızca küçük bir parti euroya geçişi açıkça savunuyor.
Parlamentodaki ikinci büyük grup olan ve sağ azınlık hükümeti için kritik öneme sahip İsveç Demokratları ise euroya karşı.İsveç, AB’ye 1995’te katıldı ancak 2003’te yapılan referandumda halkın yüzde 56’sı euroya “hayır” dedi.
Bugün kamuoyu desteği yüzde 39’a yükselmiş olsa da, euro bölgesine katılım tartışmaları şimdilik teorik düzeyde kalıyor.Danimarka: Resmi muafiyetli tek ülkeDanimarka, AB içinde eurodan resmi muafiyet hakkına sahip tek ülke.
Yani tüm kriterleri karşılasa bile euroya geçmek zorunda değil.1973’ten bu yana AB üyesi olan ülkede euroya destek yüzde 33 seviyesinde.
Bu nedenle Kopenhag’ın yakın gelecekte euro bölgesine katılması beklenmiyor.Euro bölgesi genişlemesi zor görünüyorBulgaristan’ın katılımıyla euro bölgesi genişlese de, siyasi çekinceler, ekonomik kriterler ve anayasal engeller nedeniyle Avrupa’da ortak para biriminin yayılması kısa vadede yavaşlayacak gibi görünüyor.
