Emine Erdoğan'dan Uluslararası Sıfır Atık Günü mesajında gıda israfına karşı dayanışma çağrısı

Edinilen bilgilere göre, Emine Erdoğan'ın himayelerinde, Bakanlıkça 2017'de başlatılan Sıfır Atık Projesi, sürdürülebilir kalkınma ilkeleri çerçevesinde atıkları kontrol altına alma, gelecek nesillere temiz ve yaşanabilir dünya bırakma amacını taşıyor.Proje, BM nezdinde kabul gören küresel bir çevre hareketine dönüştü.

BM Genel Kurulu'nda, 14 Aralık 2022'de Türkiye'nin ana sunuculuğunda, 105 ülkenin de ortak sunucu olduğu oylamada 30 Mart, Uluslararası Sıfır Atık Günü ilan olarak kabul edildi.

Geçen yıl 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü'nde Yeterince Var sloganı ile farkındalık oluşturuldu. 81 ilde ve yurt dışı temsilciliklerde Moda ve Tekstilde Sıfır Atığa Doğru teması kapsamında geri dönüşüm ve sürdürülebilir moda uygulamaları ile ilgili etkinlikler düzenledi.Bu yıl ise BM'deki Uluslararası Sıfır Atık Günü etkinliklerinde ana başlıkları gıda israfı, Türkiye'nin COP31 Başkanlığı ve ev sahipliği süreci olacak.

Bu kapsamda, BM New York Genel Merkezi başta olmak üzere BM Cenevre Daimi Temsilciliği, BM Nairobi Daimi Temsilciliği, UNESCO Daimi Temsilciliği, BM Daimi Temsilciliği, OECD Paris Daimi Temsilciliği, Brüksel Daimi Temsilciliği, FAO Roma Büyükelçiliği, UNODC Daimi Temsilciliği, Kosova Daimi Temsilciliği , Berlin Dai Temsilciliği, Brezilya Daimi Temsilciliği, Londra Daimi Temsilciliği, Bakü Daimi Temsilciliği, Viyana Daimi Temsilciliği ve Gaboron Büyükelçiliği'ndeki etkinliklerde 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü kutlanacak.Öte yandan Türkiye, projenin başlangıcından bu yana Sıfır Atık Hareketi ile çevreden enerjiye, sera gazı salınımından depolama alanına kadar pek çok alanda tasarruf sağlayıp hem ekonomiye hem de geleceğe yatırım yaptı.Bu kapsamda, bugüne kadar 217 bin bina ve yerleşkede Sıfır Atık Yönetim Sistemine geçildi. 2017'de yüzde 13 olan geri kazanım oranını her yıl arttırarak 2024'te yüzde 36,08'e, 2025'de ise yüzde 37,53'e yükseltildi.Türkiye, 2035 yılında geri kazanım oranı yüzde 60'a, 2053 yılında da yüzde 70'e çıkarmayı hedefliyor.  28 MİLYON KİŞİYE SIFIR ATIK EĞİTİMİ VERİLDİ Sıfır Atık girişimleri konusundaki deneyim paylaşımını arttırmak amacıyla, Basel Sözleşmesi Asya ve Pasifik Bölgesel Merkezi tarafından 2022 yılında kurulan Uluslararası Sıfır Atık Şehir Ağına Türkiye'den 20 belediye dahil edildi.

Küresel Çevre Fonu tarafından desteklenen ve Bakanlık koordinasyonunda Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı tarafından yürütülen Kirliliğe Karşı Sıfır Atığa Geçiş Girişimi Projesi Kocaeli'nde başlatıldı.UNDP İşbirliği ile Kadınların Plastiksiz Hareketine Destek, Belediyeler ve Kadın Kooperatifleriyle İşbirliği Sağlayarak Plastik Kullanımının Azaltılması Projesinin nisan ayında başlatılması planlanıyor.

Proje kapsamında tek kullanımlık plastiklerin azaltılması, döngüsel ekonominin geliştirilmesi, yerel geçim kaynaklarının desteklenmesi, kadın kooperatiflerinin ve kadın üreticilerin güçlendirilmesi hedefleniyor.Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığı arasında imzalanan Sıfır Atık Eğitim İşbirliği Protokolü kapsamında okulöncesi, ilkokul, ortaokul ve lise seviyesine göre ayrı öğretim programı oluşturulmuş ve uygulama rehberi hazırlandı.Sıfır Atık Eğitim Portalı ile toplamda yaklaşık 1 milyon 134 bin 500 çocuğa erişim sağlandı.

Bakanlık ile Türkiye Basketbol Federasyonu Sporda Sıfır Atık İşbirliği Protokolü kapsamında basketbol kulüplerine Sıfır Atık belgesinin alınması ve basketbol müsabakalarında Sıfır Atık farkındalığı sağlandı.Bakanlık, Milli Eğitim Bakanlığı ve Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ve arasında gerçekleştirilecek işbirliği ile Milli Eğitim Bakanlığı bünyesindeki okullar ile sanayi sektörünün Sıfır Atık yaklaşımı doğrultusunda ortak hareket etmesinin sağlanması, Sıfır Atık sisteminin kurulması, öğretmen ve öğrencilerin aktif katılım sağlayacağı kalıcı uygulamaların gerçekleştirilmesi amaçlanıyor.Ayrıca bakanlık ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sıfır atık işbirliği protokolü kapsamında 81 ildeki 7200 VEFA çalışanlarına ve 2500 ADEM VE SODAM koordinatörlerine yönelik Sıfır Atık eğitimleri verildi, hanelerde uygulanmasının alt yapısı oluşturuldu.Bakanlık ile Milli Savunma Bakanlığı Sıfır Atık işbirliği protokolü kapsamında er-erbaş ve Sıfır Atık koordinatörlerine bölgesel Sıfır Atık eğitimi verildi.Söz konusu eğitimler sayesinde 28 milyon kişiye de sıfır atık eğitimi verildi.

KÜRESEL SIFIR ATIK İYİ NİYET BEYANINA İLK İMZA CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN'DAN BM Genel Kurulu'nda, 14 Aralık 2022'de Türkiye'nin ana sunuculuğunda, 105 ülkenin de ortak sunucu olduğu oylamada 30 Mart, Uluslararası Sıfır Atık Günü ilan olarak kabul edildi.Emine Erdoğan, 30 Mart 2023'te BM Genel Kurulu'nda Uluslararası Sıfır Atık Günü özel oturumunda hitap ederek, BM kürsüsünden dünyaya seslenen ilk Türk cumhurbaşkanı eşi oldu.Aynı toplantıda BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulunun kurulacağını duyurdu ve Emine Erdoğan'a başkanlık teklif etti.

Emine Erdoğan, bu teklifi kabul ederek 12 Nisan 2023'te resmen kurulan kurulun başkanlığını üstlendi.12 Nisan 2023'te ise BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu resmen kuruldu.

Başkanlığını Emine Erdoğan’ın yaptığı danışma kurulunda, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreter Yardımcısı Guy Bernard Ryder'in yanı sıra ABD, Sierra Leone, Şili, Bangladeş, Brezilya, Kolombiya, Hollanda, Fas, Belçika ve Hindistan'dan 13 üye yer aldı.Emine Erdoğan, BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu'nun ilk toplantısına, BM Genel Sekreter Yardımcısı Guy Ryder ile ABD, Sierra Leone, Şili, Bangladeş, Brezilya, Kolombiya, Hollanda, Fas, Belçika ve Hindistan'dan üyelerin katılımıyla, 1 Kasım 2023'te Dünya Şehirler Günü kapsamında İstanbul'daki Vahdettin Köşkü'nde liderlik etti.Kurulun ikinci toplantısı 5 Haziran Dünya Çevre Günü'nde çevrim içi yapılırken, üçüncü toplantı 13 Aralık 2024'te İstanbul'da yüz yüze düzenlendi.Dördüncü toplantı 30 Mart 2025'te New York'taki Birleşmiş Milletler Genel Merkezi'nde Uluslararası Sıfır Atık Günü kapsamında gerçekleştirilirken, beşinci toplantı 17 Ekim 2025'te İstanbul'da Sıfır Atık Forumu çerçevesinde yapıldı.BM 78.

Genel Kurulu kapsamında Emine Erdoğan'ın öncülüğünde New York'taki Türkevi'nde Küresel Sıfır Atık Hareketine Doğru etkinliği düzenlendi.

Etkinlikte Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanına ilk imzayı attı.Halihazırda 131 ülkeden 438 binin üzerinde sıfır atık gönüllüsü, çevrim içi platform üzerinden iyi niyet beyanını imzalayarak harekete destek verdi.

Ayrıca, 50'den fazla lider eşi, uluslararası kuruluşların üst düzey temsilcileri ve yabancı bakanlar da Küresel Sıfır Atık İyi Niyet Beyanı'nı imzaladı.

Dünyanın dört bir yanından farklı kültür ve milliyetlerden insanlar, https://zerowastecommitment.com internet sitesi üzerinden beyanı okuyup imzalayarak çevre dostu yaşam taahhüdünde bulunuyor.

Belgeyi çevrim içi imzalayan sıfır atık gönüllüleri, adlarına düzenlenen ve kimlik bilgilerinin yer aldığı sertifikayı da indirebiliyor.

SIFIR ATIK BİRÇOK ULUSLARARASI ÖDÜLE LAYIK GÖRÜLDÜ Hindistan'ın dönem başkanlığını yaptığı G20 toplantıları kapsamında, BM77/161 sayılı Sıfır Atık Girişimleri kararı G20 Çevre ve İklim Bakanları Toplantısı'nın sonuç dokümanında yer aldı ve tüm ülkelerin oy birliğiyle kabul edildi.Eylül 2023'te Hindistan'ın Yeni Delhi kentinde gerçekleşen G20 Liderler Zirvesi'nde konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Dünya Ortak Evimiz sloganıyla yürütülen projenin önemine vurgu yaptı.Emine Erdoğan'ın öncülüğünde hayata geçirilen Sıfır Atık Projesi, farklı kuruluşlar tarafından da ödüllere layık görüldü. 2018 yılında Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), 2021 yılında Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ve Birleşmiş Milletler İnsan Yerleşimleri Programı (UN-Habitat), 2022 yılında Akdeniz Parlamenterler Meclisi ve Dünya Bankası, 2024 yılında ikinci kez Akdeniz Parlamenterler Meclisi ve 2026 yılında Green Organization tarafından toplam 7 uluslararası ödül verildi.

SIFIR ATIK FORUMU'NUN İLKİ YAPILDI Öte yandan Emine Erdoğan'ın himayelerinde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı, Sıfır Atık Vakfı ve BM işbirliğiyle düzenlenen Uluslararası Sıfır Atık Forumu, 17-19 Ekim tarihlerinde gerçekleştirildi.İlk kez düzenlenen forum, dünya genelinde sürdürülebilirlik, döngüsel ekonomi ve iklim dostu politikalar alanında önemli buluşma noktası oldu.Forumda 60'tan fazla konuşmacı, 100'ün üzerinde ülke temsilcisi, 118 kurum ve kuruluş ile BM yetkilileri yer aldı.

Kamu kurumları, özel sektör, akademi, yerel yönetimler ve sivil toplum temsilcileri, sıfır atık alanında küresel ölçekte uygulanabilir politika ve stratejileri değerlendirdi.Üç gün süren forum boyunca, atık yönetimi, gıda kaybı, sürdürülebilir üretim-tüketim, yeşil finansman, akıllı şehirler, eğitimde sıfır atık ve uluslararası işbirliği başlıklarında oturumlar gerçekleştirildi.

İSTANBUL'UN 2 YILLIK SU TÜKETİMİNE EŞDEĞER TASARRUF YAPILDI Öte yandan projenin başlangıcından 2025 yılı sonuna kadar geçen süreçte, 36,1 milyon ton kağıt-karton, 10,2 milyon ton plastik, 3,5 milyon ton cam, 9,6 milyon ton metal ile 30,6 milyon ton organik ve diğer geri kazanılabilir atık olmak üzere toplam 90 milyon ton atık, Bakanlıktan çevre lisansı alan işletmelerce işlenerek geri dönüştürüldü ve ülke ekonomisine 365 milyar lira katkı sağlandı.Toplanan atıklardan 54 milyon hanenin 1 yıllık elektrik ihtiyacına eşdeğer 270 milyar kilovatsaat enerji tasarrufu, İstanbul'un 2 yıllık su tüketimine eşdeğer 2 trilyon litre su tasarrufu, Türkiye'deki tüm araçların 1 yıllık yakıt tüketiminden daha fazlasına eşdeğer 60 milyar litre petrol tasarrufu, yaklaşık 55 bin futbol sahası büyüklüğünde bir alan atık depolama yeri tasarrufu edildi.Ayrıca, projeyle Türkiye'deki ormanların yüzde 7'sine denk gelen 613 milyon ağacın kesilmesi önlendi ve yaklaşık 36 milyon aracın yıllık karbon salımına eşdeğer 180 milyon ton sera gazı salımının da önüne geçildi.

TÜRKİYE, 577 MAVİ BAYRAKLI PLAJLA DÜNYADA 3.

SIRADA Sıfır Atık Projesi kapsamında Emine Erdoğan'ın himayelerinde Sıfır Atık Mavi Hareketi, 10 Haziran 2019'da başlatıldı.

Bu kapsamda yayımlanan Deniz Çöpleri İl Eylem Planlarının Hazırlanması ve Uygulanması Genelgesi ile 28 kıyı ilinde deniz çöpleri toplanırken ulusal düzeyde eğitim ve bilinçlendirme faaliyetleri yaygınlaştırıldı. 2020-2024 yılları arasında 1,5 Yıllık Eylem Planları” uygulandı. 2025-2029 yıllarını kapsayan 2,5 Yıllık Deniz Çöpleri İl Eylem Planları ise 1 Ocak 2025 itibarıyla uygulamaya alındı.Sıfır Atık Mavi projesi kapsamındaki temizlik çalışmaları için 64 lisanslı atık alım gemisi, 183 atık kabul tesisi aracılığıyla toplam 348 kıyı tesisinde atık alım hizmeti veriliyor.

Bu yıl itibarıyla yaklaşık 325 bin tondan fazla deniz çöpü toplanarak bertaraf edildi.

Denizler 23 bin kamyon dolusu çöpten kurtarıldı.

Türkiye, 2025'te 577 mavi bayraklı plajla dünyada üçüncü sırada yerini aldı.Doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımına yönelik hassas ekosistemin korunmasına katkı sağlamak, gelişigüzel çapa atmaların önüne geçerek denizlerin akciğeri olarak tanımlanan deniz çayırlarını korumak amacıyla pilot bölge ilan edilen Fethiye-Göcek Özel Çevre Koruma Bölgesi Göcek-Dalaman Koylarında Mapa-Şamandıra Projesi DERİA uygulaması ile hayata geçirildi.17 koyda toplam 856 tekneye hizmet verecek olan bu sisteme deria.gov.tr adresi ve mobil uygulama üzerinden ulaşılabiliyor.

Koy bazında seçim yapılarak teknelerin rahatlıkla konaklama rezervasyonu yapmasına imkan sağlanıyor.

DEPOZİTO YÖNETİM SİSTEMİ 53 İLDE KULLANIMDA Sıfır Atık Hareketinin en kritik aşamalarından biri olan Depozito Yönetim Sistemi, Ocak 2025'te Sakarya'da hayata geçirilen pilot uygulamanın ardından bugün itibarıyla 53 ilde kullanıma sunuldu.Şehirlerin farklı noktalarına yerleştirilen 834 adet depozito iade makinesi sayesinde ambalaj atıkları kaynağında ayrı toplanıyor.

Verilere göre, 13 Mart itibarıyla sisteme kayıtlı kullanıcı sayısı 117 bine yükseldi.

Bugüne kadar iade edilen ambalaj sayısı 12,5 milyonu aştı, toplanan ambalajların yüzde 64'ünü PET, yüzde 31'ini cam, yüzde 5’ini ise alüminyum oluşturdu.Geri dönüşüme kazandırılan yaklaşık 200 ton PET, 504 ton cam ve 11 ton alüminyumdan yaklaşık 3 milyon lira doğrudan hammadde geliri elde edildi.

Sistem ekonomik gelir üretmenin yanı sıra enerji tasarrufu, ithalatın azaltılması ve yeni istihdam alanlarının oluşmasına da zemin hazırlıyor.

Türkiye Çevre Ajansı, sistemin ülke genelinde yaygınlaştırılmasıyla birlikte 25 milyar ambalajın geri dönüşüm zincirine dahil edilmesini hedefliyor. 25 milyar ambalajın sisteme kazandırılmasıyla ekonomiye yaklaşık 5,8 milyar lira tutarında doğrudan katkı sağlanması öngörülüyor.Sıfır Atık Hareketi kapsamında Depozito Yönetim Sistemiyle içecek ambalajlarının dönüşümünü teşvik eden Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, çevre için tarihi bir adımı daha hayata geçiriyor.

Çevreye zarar veren ve plastik kirliliğine neden olan tek kullanımlık plastik ürünlerin kullanımdan kaldırılması için harekete geçen Bakanlık, yeni yönetmelik taslağını gelecek günlerde kurum görüşlerine açacak.Sivil Toplum Kuruluşları ve sektör temsilcilerinin görüşleri sonrası son şekli verilecek yönetmeliğin bu yıl içinde yürürlüğe girmesi bekleniyor.

Gözden Kaçmasın Asıl büyük savaş tehlikesi Haberi görüntüle Bu kapsamda plastik çatal, bıçak, kaşık, yemek çubuğu, tabaklar, genleştirilmiş polistirenden (EPS-köpük) gıda kapları, içecek kapları ve içecek bardakları, plastik çubuklu kulak pamukları ve pipet gibi tek kullanımlık plastik ürünlerin piyasaya arzına son verilecek.

Bu sayede yıllık 1,5 milyon ton karbondioksite eş değer karbon salımı engellenecek ve yaklaşık 1,5 milyar liralık atık yönetim maliyetinden tasarruf edilecek.

EMİNE ERDOĞAN'DAN DAYANIŞMA ÇAĞRISIEmine Erdoğan, 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü'nün dördüncü yılı dolayısıyla yayımladığı video mesajda, bu yılki temanın gıda israfı olarak belirlendiğini belirterek, küresel açlıkla mücadele ve kaynakların verimli kullanımı konusunda dayanışma çağrısında bulundu.Erdoğan, mesajında, Sıfır Atık vizyonunun küresel bir harekete dönüşmesine katkı sağlayan büyükelçiliklere, Birleşmiş Milletler (BM), BM Çevre Programı (UNEP), BM Habitat ve tüm sıfır atık gönüllülerine şükranlarını sundu.Dünyada her 12 kişiden biri kronik açlık riski altındaSıfır atık hareketinin bu yılki odak noktasının gıda israfı olduğunu vurgulayan Emine Erdoğan, dünyadaki çarpıcı açlık verilerine dikkati çekti.

Erdoğan, şu ifadeleri kullandı;Bugün dünyada 673 milyon insan açlıkla mücadele ediyor. 2 milyardan fazla insan yeterli ve dengeli beslenemiyor.

Her 12 kişiden biri kronik açlık riski altında yaşamını sürdürüyor.

Bu nedenle istedik ki çöpe attığımız her yiyeceğin ardında oluşan zincirleme etkiler fark edilsin ve bu gidişata hep birlikte dur diyelim.

GAZZE VE MAZLUM COĞRAFYALARA VURGU Gıda israfıyla mücadelenin sadece bir çevre meselesi değil, aynı zamanda bir insanlık vazifesi olduğunu ifade eden Emine Erdoğan, israf edilen her lokmanın ihtiyaç sahiplerinin hakkı olduğunu belirtti.Erdoğan, gıda israfına karşı sergilenecek duyarlılığın; Afrika'dan Asya'ya, Gazze'den pek çok coğrafyaya kadar açlık sınırında yaşayan insanların yanında yer almak anlamına geldiğini kaydederek, Açlıkla ölüm arasındaki o korkunç sınırda yaşayan kardeşlerimizin yanında yer alabileyim. mesajını verdi.2,3 MİLYAR TON GIDA TÜKETİLMEDEN KAYBEDİLİYOR Emine Erdoğan, şöyle devam etti;Ne acıdır ki dünyada 5 yaş altı çocuk ölümlerinin yaklaşık yarısı açlıktan kaynaklanıyor.

Nice çocuk büyüyemeden, güzel bir gün göremeden hayata veda ediyor.

Halbuki küresel ölçekte israf edilen gıdanın sadece dörtte birini kurtarabilsek dünyadaki açlığa son verebiliriz.

Dünyada her yıl 5.8 trilyon tabak yemeğe eş değer 2,3 milyar ton gıda tüketilmeden kaybediliyor.GIDA İSRAFININ YÜZDE 60'I EVLERDE GERÇEKLEŞİYOR Ziyan edilen her bir lokmada hayatı o lokmaya bağlı insanların hakkı var.

Savaş bölgelerinde açlık ve susuzluktan kıvranan insanların yakarışları var.

Unutmayalım ki gıda kaybının ve israfının faturasını tüm insanlık birlikte ödüyor.

Küresel sera emisyonlarının yüzde 8 ila 10’unun sebebi gıda kaybı ve israfıdır.

Gıda İsrafı Endeksi Raporu’na göre gıda israfının yüzde 60'ı evlerde gerçekleşiyor.

Demek ki bizler biraz dikkat, biraz farkındalık ve küçük davranış değişiklikleriyle pekala bu büyük israfın önüne geçebiliriz.Nitekim 2017 yılında başlattığımız Sıfır Atık projesinde bugüne kadar edindiğimiz tecrübeler bize gösterdi ki davranış değişikliği en güçlü çevre ve iklim politikasıdır.

Yani sorumlu bir davranış tüm insanlığı ve doğayı halka halka kuşatan bir iyilik dalgasına dönüşebilir.

Mesela sadece bir meyveyi çürütmeyerek bile o meyvenin yetişmesi için sarf edilen suyu, enerjiyi ve insan emeğini boşa harcamamış oluruz.

Aynı zamanda doğanın kendini yenilemesine fırsat verir, çevre kirliliğinin ve sera gazı emisyonlarının azalmasına katkı sağlarız.

ADİL BİR DÜNYAYI OMUZ OMUZA KURALIM O halde gelin el ele verelim, küçük adımlarla büyük mesafeler kat edelim.

Mutfaklarımızı israf merkezleri olmaktan kurtaralım, onları nimete vefa mekanları yapalım.

En önemlisi de bereketin kıymet bilmekle arttığını unutmayalım ve çocukların aç kalmadığı adil bir dünyayı omuz omuza kuralım.

Gözden Kaçmasın Güvendiğim üç şey Haberi görüntüle