Haber Detayı
Ankara'nın savaş diplomasisi sürüyor: Türkiye görüşmelerde hangi mesajları iletiyor?
ABD-İsrail ve İran arasındaki savaş devam ederken Türkiye'nin de savaş diplomasisi sürüyor. Türkiye tarafları masaya çekmek için önemli telefon görüşmeleri gerçekleştiriyor. Temel hedef silahların susması. Peki bu şartlarda barış masası kurulabilir mi? Detayları CNN TÜRK Ankara Temsilcisi Dicle Canova aktardı.
ORTA DOĞU'DA SAVAŞ SÜRERKEN TÜM TARAFLARLA GÖRÜŞÜLÜYORTemel hedef, öncelikle silahların susması, karşılıklı saldırıların bir şekilde sonuçlandırılması, bitirilmesi.
Yoksa henüz konuşmaya hazır olmadığını düşünüyoruz tarafların.
Dolayısıyla yeniden tansiyonun yükselmesi, bölgede yapılan birtakım askeri hazırlıklar, İsrailin bir türlü durmaması, İranın misillemede bulunması ve benzeri tüm bu çerçeveden baktığımız zaman henüz masa konusunda çok umutlu olamayabiliriz.Çok boyutlu ve tüm diplomatik zeminlerin kullanıldığı bir süreç yaşanıyor.
Neden tüm diplomatik zeminler?
Bunu söylerken neyi kastediyoruz?
Amerika sadece Türkiye ile görüşmüyor.
Birçok başka ülke üzerinden de İrana mesaj gönderiyor.
Burada da İranda yönetimin kimde olduğu konusunun muğlaklığından kaynaklı böyle bir tutum benimsediği ifade ediliyor.Ankarada aralıksız olarak ilgili tüm taraflarla görüşmelerini sürdürüyor.
Ancak burada Ankaranın hassasiyetinin de altını çizmek gerekiyor.
Taraflarla iletişimi sürdürmek güven unsuruna bağlı olarak gelişiyor.
Bu iletişimin devam edebilmesi için de güvenin sarsılmaması gerekiyor.
Dolayısıyla Türkiye yaptığı görüşmeleri ve içeriğine ilişkin detayları, son durumu resmi olarak henüz açıklamış değil malum.BARIŞ İÇİN MÜZAKERE TOPLANTISI OLUR MU?Bunun da sebebi Türkiyenin bir güven unsuru olarak pozisyonunu koruması, korumak istemesi.
Dolayısıyla şu aşamada İstanbulda veya İslamatta bir toplantı yapılacak mı sorusuna Ankaradan resmi bir açıklama yok ama benim edindiğim izlenim, kaynaklarla yaptığım görüşmeler sonrasında şunu ifade edebilirim ki henüz bir toplantı için Ankarada hazırlık yok.Dolayısıyla bu da masa konusunun henüz netleşmediği anlamına geliyor.
Yani çok olağanüstü gelişmeler yaşanmazsa şu aşamada önümüzdeki birkaç gün içerisinde tarafların herhangi bir yerde bir araya gelme olasılığı zayıf görülüyor.
Özellikle şu aşama diyorum; çok olağanüstü bir gelişme olmazsa diyorum.
Çünkü süreç çok dinamik.Biraz da temkinli konuşmaya çalışıyorum ama bugün, şu an itibarıyla 2-3 gün içerisinde bir masanın etrafında bir araya gelme ihtimali zayıf görülüyor.
Henüz Ankarada bu yönde bir hazırlık yok.
Bunun altını çizeyim.AMERİKA'NIN 15 MADDELİK PLANIAmerikanın İrana ilettiği 15 maddelik plan, İran tarafından kabul edilmedi.
Kaynaklar şuna dikkat çekiyor:İranın bir ay önce kabul etmediği koşulları bombalandıktan sonra, saldırı altındayken kabul etmesi beklenir mi?
İran, kaybeder pozisyona düşmek istemiyor.
Dolayısıyla böylesi bir baskı altında ve bir ay önce zaten masada müzakere etmeye çalıştığı ve çok da kabul etmek istemediği birtakım koşullar bugün bombalanıyor.
Saldırılar sürerken kabul eder mi?
İşte burada kocaman bir soru işareti var.Nitekim İrandan yapılan resmi açıklamalarda da bunların kabul edilmediğini çok net görüyoruz.
Amerika ateşkes üzerinden ilerlemeye çalışırken İran daha sonuç odaklı gitmek istiyor.
Yani savaş tamamen bitsin ve tekrarlanmasın istiyor.
Biraz Rusya–Ukrayna sürecine de benzetebiliriz.Orada da Rusya maksimalist taleplerle bir ateşkes sürecine Ukraynayı zorlarken Ukrayna bu maksimalist talepleri kabul etmeyip bir ateşkes değil, bir son hedefiyle hareket ediyor.
Aynı şey burada benzer olarak Amerika ve İran arasında da yaşanıyor diyebilirim.
Ve dolayısıyla Amerika, Benim istediklerimi verirsen vurmam. diyor.
İran da bunu kabul etmiyor.KÖRFEZ İÇİN SAVAŞ RİSKİBurada bir başka önemli nokta da Körfez ülkeleri.
Hâlâ savaşın tüm Körfezi içine çekme riski gündemde.
Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirliklerinin son birkaç gündür yaptığı çıkışlara dikkat etmek gerekir.
Yani İranda sonuç alınmasına dönük bir tutum izliyorlar ve Amerika üzerinde bu yönde baskıda bulundukları da gözlemleniyor.
Çünkü savaş sonrası, tırnak içinde yaralı bir İranla baş başa kalmak istemiyorlar.Körfez ülkelerinin de bazı başlıklarda beklediği netlikler var.
Nedir?
Nükleer program, füzeler, İHAlar, vekil güçler, Hürmüz Boğazındaki sorunların kesin bir şekilde çözümü gibi, gibi...
Dolayısıyla hem siyasi hem ekonomik hem Körfez ülkelerinden hem içeriden hem Avrupadan Amerika bir baskı altında, bunu görüyoruz ve Trump da bir çıkış yolu arıyor.
İki kez masadayken vurulan İrana nasıl bir güvence verilecek, İranın güveni nasıl kazanılacak?
Bunlar hep soru işareti.Tabii ki iki tarafın da benimseyebileceği ortak bir planın gündeme gelebilmesi için tüm ülkeler, tüm taraflar gayret içerisinde.
İki taraf arasında görüşmeler bu bağlamda sürdürülüyor.
O nedenle bazı ülkeler üzerinden karşılıklı taleplerin iletilmesi bir süre daha devam edecek gibi görünüyor.
Dediğim gibi, bir onurlu çıkış arayışı sürüyor.
Bir süre daha da devam edecek gibi görünüyor.Bir başka önemli konu bu noktada İsrail.
İsrail durmuyor.
Lübnana saldırıyor, İrana saldırıyor.
Zaman zaman Suriyenin güneyine yöneliyor.
Filistin–Gazze devam ediyor Bir noktada da artık İsrailin bölgeyi istikrarsızlaştırma ve bu saldırgan tutumundan vazgeçirilmesi gerekiyor.
O noktada da işte Amerika durursa İsrail üzerinde yeni inisiyatiflerin devreye sokulma olasılığı da gündeme gelecektir diye düşünülüyor.Ama şu aşamada önümüzdeki birkaç gün içerisinde çok da olumlu gelişmeler, olağanüstü şeyler yaşanmazsa beklenmiyor.
Beklenmesi fazla iyimser olarak görülüyor.
Henüz net bir ilerleme yok.
Masa konusunda öyle anlaşılıyor.
Ankarada bir hazırlık yok bugün itibarıyla.Ancak dediğim gibi Ankara, tüm enerjisini ilgili tüm ülkelerle Amerika–İranla görüşerek en azından ilk aşamada silahların susturulmasını sağlamak olarak ifade edebilirim.
İLGİLİ HABER TÜRKİYE SON DAKİKA...
MSB: NATO Irak Misyonu'nun çekilmesi kararlaştırılmıştır