TZOB'dan hükümete vergi çağrısı: Savaşın maliyeti tarımı vurdu

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Başkanı Şemsi Bayraktar , ABD ve İsrail ile İran arasında süren savaşın Türkiye’deki tarımsal girdi piyasalarına etkilerini değerlendirdi.

GÜBRE VE MAZOT FİYATLARINDA ARTIŞ Bayraktar’ın paylaştığı verilere göre gübre fiyatları yüzde 8,3 ile yüzde 26,5 arasında yükseldi.

Mazotun litre fiyatında ise yüzde 22,3 artış kaydedildi.

Yazılı açıklamasında Türkiye’nin gübre ve mazot ihtiyacının yaklaşık yüzde 90 ’ını ithalatla karşıladığını belirten Bayraktar, savaş ve Hürmüz Boğazı’nın kapanmasının enerji, gübre ve tarımsal gıda sistemleri üzerindeki riskleri artırdığını ifade etti.

SEVKİYAT SORUNLARI FİYATLARA YANSIYOR Petrol, doğalgaz ve gübre üretiminde savaşın yaşandığı bölgedeki ülkelerin öne çıktığını vurgulayan Bayraktar, “ Dolayısıyla sevkiyat yollarında meydana gelen kısıtlamalar doğrudan olarak fiyatlara yansıyor.

Nitekim 2025 yılının haziran ayında İran ile İsrail arasında yaşanan çatışma sonrası başta ÜRE olmak üzere gübre fiyatları bir anda yüzde 40 ’lara varan oranda arttı ” hatırlatmasında bulundu.

VERİM KAYBI RİSKİ Doğru zamanda ve uygun miktarda yapılan gübrelemenin bitkisel üretimde verim artışı sağladığını belirten Bayraktar, artan maliyetlerin çiftçilerin gübreye erişimini zorlaştırabileceğine dikkat çekti.

Bayraktar “ Çiftçilerimizin maliyet artışları nedeniyle yeterli gübre alamayacak olma ihtimali üretimde verim düşüşüne ve olağanüstü maliyet artışlarına yol açabilir.

Yaşanabilecek bu durumdan hem üreticilerimiz de tüketicilerimiz de olumsuz etkilenecektir ” dedi.

GÜBREYE EN ÇOK İHTİYAÇ DUYULAN DÖNEM Mevcut dönemin serin iklim tahıllarında üst gübreleme, sıcak iklim tahıllarında ise taban gübreleme uygulamalarının yapıldığı ekim süreci olduğuna işaret eden Bayraktar, şu değerlendirmede bulundu: Yani ülkemizde gübreye en çok ihtiyaç duyulan dönemlerden biridir.

Şunu da biliyoruz ki çiftçilerimizin büyük bir kısmı önceden gübre tedariki yapamıyor, zamanı geldiğinde bir şekilde satın almaya çalışıyor.

Dolayısıyla çiftçilerimizin çoğunun deposunda gübre olmadığı için şimdi satın alacaktır.

Yani uygulanacak gübrelerin çoğu savaş sonrası yüksek fiyatlardan satın alınacaktır ALINAN ÖNLEMLER VE BEKLENTİLER Yüksek girdi maliyetleri ve gübre kullanımındaki olası azalma nedeniyle tarımsal üretimde düşüş beklendiğini belirten Bayraktar, gübre piyasasına yönelik bazı adımların atıldığını ifade etti.

Bayraktar, “ Bu süreçte gübre piyasalarının düzenlenmesi için birtakım önlemler alındı.

Gübre ithalatında gümrük vergilerinin sıfırlanması, gübre ihracatının yasaklanması ve 10 yıldır yasak olan yüzde 33’lük amonyum nitrat gübresinin kullanıma açılması gibi adımlar olumlu hamlelerdir.

Fakat buradaki kritik nokta çiftçilerimizin gübreyi satın alabilmesidir.

Yani fiyatların makul düzeyde olmasıdır ” dedi.

MAZOTTA VERGİ ÖNERİSİ Mazot fiyatlarında da benzer bir maliyet baskısı yaşandığını aktaran Bayraktar, litre fiyatı yüzde 22,3 artan ve yaklaşık yüzde 40 ’ı vergiden oluşan mazottan vergi alınmaması gerektiğini belirtti.

DESTEK ÇAĞRISI Bayraktar, tarımsal arz güvenliğinin korunması için temel girdilerde çiftçilere yönelik desteklerin artırılmasının kritik önem taşıdığını vurguladı.

Üreticilerin üzerindeki maliyet baskısını azaltacak acil önlemlerin hayata geçirilmesi gerektiğini ifade etti.