19 Mart'ın birinci yılı... Yine eleştiri ve ifade özgürlüğü yok sayıldı

İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) başkanı ve CHP’nin cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu, bundan tam 1 sene önce gözaltına alındı.

Partinin genel başkanı Özgür Özel aynı gün, yurttaşlara belediye binasının bulunduğu Saraçhane’de toplanma çağrısı yaptı.

İstanbul Valiliği, 19-23 Mart tarihleri arasında dört gün süreyle her türlü toplantı, gösteri ve basın açıklamasını yasakladı.

Ancak oylarına ve demokratik haklarına sahip çıkmak isteyen, gençlerin çoğunlukta olduğu binler, daha sonra yüz binler meydanda bir araya geldi.

GEREKÇELİ KARARLAR ORTAK Ülkenin birçok ilinde düzenlenen protestolarda, aralarında gazetecilerin de yer aldığı bini aşkın kişi gözaltına alındı, onlarcası tutuklandı.

Geride bıraktığımız bir senede Saraçhane eylemleri kapsamında hiç tutuklu kişi kalmadı, neredeyse tamamı beraat etti.

Açıklanan gerekçeli kararlar ise hep aynı oldu: “Atılan sloganlar eleştiri ve ifade özgürlüğü kapsamında, eylemler anayasal hakkın kullanımı kapsamında.” Polisten sert müdahale Protestolar sürecinde polisin sert müdahalesi tepkilere neden oldu.

Elinde Türk bayrağı, Atatürk portresi olan gençler, haber takibi yapan gazeteciler başta olmak üzere çok sayıda kişi gözaltına alındı.

Dönemin İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, 19-23 Mart 2025 tarihleri arasında yapılan protestolarda 1418 kişinin gözaltına alındığını duyurdu.

İlk kez hâkim karşısındalar Yüzlerce kişi, “2911 sayılı kanuna aykırı toplantı ve gösteri yürüyüşüne katılmak ve polisin dağılma ihtarına uymamak” suçlamasıyla gözaltına alınırken, çok sayıda kişiye, attıkları sloganlar nedeniyle ayrıca “cumhurbaşkanına hakaret“ suçlaması da yöneltildi.

Bu süreçte onlarca genç tutuklu yargılandı, yüzlercesi de Çağlayan Adliyesi’nde yaşamında ilk hâkim karşısına çıkmak zorunda kaldı.

Kamuoyunda “Saraçhane davası” olarak bilinen yargılamalarda çok sayıda avukat gençlere destek oldu, ücretsiz şekilde avukatlıklarını üstlendi.

Duruşmaların neredeyse tamamında savcılar, gençlerin “tutukluluklarının devamını” talep etse de hâkimler aksi karar vererek tüm sanıklar hakkında tahliye kararı verdi.

Şu anda İstanbul’da bu dava kapsamında tutuklu kimse bulunmuyor.

Dosyaların neredeyse tamamında da beraat kararı verildi ancak yargılaması tamamlanmamış olanlar var.

HUKUK DERSİ Mahkemelerin açıkladığı gerekçeli kararlar da dikkat çekti.

Örneğin Saraçhane eylemleri kapsamında, “cumhurbaşkanına hakaret” iddiasıyla tutuklu yargılanan 7 gence verilen beraat kararının gerekçesi açıklandı.

İstanbul 19.

Asliye Ceza Mahkemesi, eylem sırasında atılan sloganların eleştiri ve ifade özgürlüğü kapsamında kaldığını kaydetti.

İstanbul 62.

Asliye Ceza Mahkemesi, ”Kanuna aykırı toplantı ve yürüyüşlere silahsız katılarak ihtara rağmen kendiliğinden dağılmama” iddiasıyla yargılanan toplam 99 kişi için beraat kararı verdi.

Mahkeme, toplanma ve gösteri yürüyüşü özgürlüğünün, Evrensel İnsan Hakları Beyannamesi’nin 20., Türkiye’nin taraf olduğu Medeni ve Siyasal Haklar Uluslararası Sözleşmesi’nin 21. ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 11. maddesinde koruma altına alındığını vurguladı.