Hürmüz kilit, Venezuela yetersiz: Enerji krizinde çıkış yok

İran ile yaşanan çatışmaların üçüncü haftasına girilmesiyle birlikte küresel enerji piyasalarındaki baskı artarken, Venezuela petrolünün olası katkısı tartışma konusu oldu.

Ancak uzmanlar, Venezuela’dan gelecek ek arzın küresel kayıplar karşısında son derece sınırlı kalacağını vurguluyor.Rapidan Energy Group’ta jeopolitik risk direktörü olan Fernando Ferreira, sorunun temelinde matematiksel bir dengesizlik olduğunu belirtiyor.

Hürmüz Boğazı’ndan günlük yaklaşık 20 milyon varil petrol geçtiğini hatırlatan Ferreira, Venezuela’nın mevcut üretiminin ise yalnızca günlük 1 milyon varil civarında olduğunu ifade ediyor.Bu nedenle Venezuela’dan sağlanacak ek üretimin, küresel arz açığını kapatmada belirleyici bir rol oynaması beklenmiyor.

Fortune'a konuşan Ferreira, “Venezuela yardımcı olur, her katkı önemlidir.

Ancak büyük resimde denklemi değiştirmez” değerlendirmesinde bulundu.HÜRMÜZ BOĞAZI KRİZİN MERKEZİNDEUzmanlara göre mevcut krizin temel nedeni, dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğalgazının yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nın fiilen kapanması.

Bu durumun kısa ve orta vadede alternatif bir çözümü bulunmuyor.Rice Üniversitesi Baker Enstitüsü’nden Francisco Monaldi, Venezuela’nın üretimini artırsa bile küresel etkisinin sınırlı kalacağını belirtti.

Monaldi’ye göre Venezuela’nın üretimi 2026 sonuna kadar en iyi ihtimalle günlük 1,2 milyon varile çıkabilir.

Bu artışın ise küresel tüketimin yalnızca yüzde 0,3’ünden azına karşılık geldiği ifade ediliyor.ACİL ÖNLEMLER VE SINIRLI ETKİKrizin etkilerini hafifletmek için ABD yönetimi, müttefiklerle birlikte Hürmüz Boğazı’nda tanker geçişlerini güvence altına alacak bir koalisyon kurmayı hedefliyor.

Ayrıca bazı Rus petrolüne yönelik yaptırımlar geçici olarak gevşetildi.Uluslararası Enerji Ajansı üyesi ülkeler de toplamda 400 milyon varillik stratejik rezervi piyasaya sunma kararı aldı.

Ancak bu petrolün piyasaya tam olarak ulaşmasının en az dört ay süreceği belirtiliyor.Tüm bu adımlara rağmen petrol fiyatları yıl başına göre yaklaşık yüzde 70 artarak varil başına 100 dolar seviyesine yakın seyrediyor.

ABD’de benzin fiyatları yükselirken, Asya ülkelerinde durum daha da ciddi; bazı bölgelerde yakıt kuyrukları, kapatılan okullar ve kısaltılmış çalışma saatleri dikkat çekiyor.ALTERNATİF HATLAR VE RİSKLERSuudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri, petrol sevkiyatlarını Hürmüz Boğazı dışındaki boru hatlarına yönlendirerek krizi hafifletmeye çalışıyor.

Ancak buna rağmen günlük yaklaşık 14 milyon varillik arzın hâlâ kesintiye uğradığı ifade ediliyor.Öte yandan, bu alternatif hatların da hedef alınması riskinin bulunduğu belirtiliyor.

Nitekim 16 Mart’ta Fujairah bölgesine yönelik bir drone saldırısı, petrol yükleme faaliyetlerinin geçici olarak durmasına yol açtı.VENEZUELA’DA SINIRLI AMA OLUMLU GELİŞMELERKısa vadede çözüm sunmasa da Venezuela’nın enerji sektöründe bazı olumlu gelişmeler yaşanıyor.

Ülke, petrol ve gaz sektörünü dış yatırımlara açmaya yönelik yeni düzenlemeler yaparken, uluslararası şirketlerin ilgisi artıyor.Ancak uzmanlara göre Venezuela’nın geçmişteki üretim seviyelerine ulaşması için 100 milyar doların üzerinde yatırım gerekiyor ve bu süreç yıllar alacak.Ferreira, “Üretim artıyor ancak bu çok kademeli bir süreç.

Hızlı şekilde yüz binlerce varil ek üretim sağlayacak bir kaynak yok” ifadelerini kullandı.Uzun vadede Venezuela, Brezilya, Guyana ve Arjantin gibi ülkelerin üretim artışı, küresel enerji arzının jeopolitik risklerden daha az etkilenmesini sağlayabilir.

Ancak mevcut kriz için tek gerçekçi çözümün Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması olduğu vurgulanıyor.