Dünya savaşın sonuna kilitlendi

Sevilay ÇOBANOrta Doğu’daki sava­şın etki alanı 18. gün­de genişlemeye de­vam ederken, tarafların as­keri ve savunma güçlerinin hangi seviyede olduğu tartış­maların odağında yer alıyor.

ABD Başkanı Donald Trump, piyasalara etki etmek ama­cıyla savaşın ne zaman sona ereceğine dair çelişkili açık­lamalar yaparken, İsrail bası­nı ordusuna ilişkin güçlü bir görüntü vermeye çalışıyor.

İddialara karşı 3 ayrı video ile kamuoyunun karşısına çıkan İsrail Devlet Başkanı Binya­min Netanyahu’nun ise he­nüz ölmediğine kesin gözüy­le bakılamıyor.Psikolojik ve teknolojik savaşın füzelerin eşlikçisi olduğu 21. yüzyılda, enerji, gıda ve sanayi alanla­rında elde edilen üstünlük galibiyette belirleyici bir un­sur haline geldi.

Yeni açık­lamasında savaşa dair ‘çok uzun sürmeyeceğine inanı­yorum’ diyen Trump’a karşı­lık, İsrail basını ise en az bir ay daha süreceğini ileri sürdü.Donanma yok edildi iddiasıTrump, İran’ın kava kuv­vetleri ve donanmasının yok edildiğini ileri sürerken, “100’den fazla gemisini vur­duk.

Bu bir rekor olmalı.

Ra­darları yok edildi, liderleri gitti, onun haricinde İran iyi durumda” dedi.

İran’da 7 bin­den fazla hedefi vurduklarını belirten Trump, dün 3 füze ve dron üretim tesisinin vurul­duğu söyledi.

İran’ın balistik füze saldırılarının %90, dron saldırılarının ise %95 azaldı­ğını söyledi.‘Hürmüz koalisyonu’ mu kuruluyor?‘Hürmüz koalisyonu’ kav­ramını ortaya atan Trump, “Hürmüz için yardım gere­kiyor.

Diğer ülkelerin hızlı bir şekilde devreye girme­si gerekiyor” çağrısı yaptı.

Trump, Dışişleri Bakanı Mar­co Rubio’nun olası Hürmüz koalisyonu üyelerini açıkla­yacağını söyleyerek, “Fran­sa Cumhurbaşkanı’na Hür­müz konusunda 10 üzerin­den 8 veriyorum, yardım edeceğini düşünüyorum.

Ülkeleri Hürmüz konusun­da zorlamıyorum.

Onlara ih­tiyacımız yok, dünyanın en güçlüsü biziz.

İngiltere’nin Hürmüz konusundaki tav­rı beni çok şaşırttı.

NATO bi­ziz, Putin Avrupa’dan değil bizden korkuyor.

Biz bu ül­keleri koruyoruz ama onla­ra ihtiyacımız yok.

Petrole ihtiyacı olan biz değiliz.

İran anlaşmak istiyor, dezenfor­masyon ve yapay zeka kulla­nıyorlar.

İran’ın tek avantajı Hürmüz ama bu onlar için in­tihar anlamına geliyor” dedi.Avrupa’da doğalgaz alarmıAvrupa doğalgaz piyasa­sında arz riskleri fiyat bek­lentilerini yukarı çekiyor.

Analistler, İran savaşı ve Hür­müz Boğazı’ndaki aksaklık­ların etkisiyle 2026'da do­ğalgaz fiyatlarının önceki tahminlerin yaklaşık %40 üzerinde gerçekleşebilece­ğini öngörüyor.

Küresel LNG akışında yaşanan kesintile­rin Avrupa’yı daha yüksek maliyetlerle karşı karşıya bı­rakması beklenirken, Asya ülkelerinin de alternatif te­darik arayışına yönelmesi pi­yasalarda rekabeti artırıyor.

Öte yandan, LNG’nin yakla­şık %26’sını Katar ve BAE'den temin eden Asya ülkelerinin de arz sıkıntısı nedeniyle al­ternatif kaynaklara yönel­mesi bekleniyor.“Orta Doğu’daki gerilimin tırmanması ve bunun ener­ji fiyatları üzerindeki etkileri, hanelerimiz ve şirketlerimiz üzerinde yeni bir baskı yara­tıyor” diyen AB Komisyonu­nun Enerjiden Sorumlu Üyesi Dan Jorgensenn, enerji fatu­ralarını nasıl azaltabilecek­leri konusunda yoğun çalış­tıklarını belirtti.

Jorgensen, “En fazla zorlananlara destek sağlamamız gerekiyor” dedi."İran zorbalara teslim olmayacak"Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile önceki gün yaptığı telefon görüşmesinin içeriğine ilişkin açıklamada bulunan İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ülkesinin bu savaşı başlatmadığını belirterek, “Saldırılara karşı savunma, hepimizin bildiği doğal bir haktır.

Topraklarımıza bir daha saldırı olmayacağından emin olmadığımız sürece saldırının durmasını konuşmak anlamsızdır.

Bölgedeki ABD üslerinin komşularımızla ilişkilerimizi bozma amacıyla İran’a karşı kullanılmasına son verilmelidir.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları görmezden gelinerek bölgede barış ve istikrar sağlanamaz.

İran zorbalara teslim olmayacak” dedi.

İran Devrim Muhafızları da önümüzdeki saatlerde bölgedeki ABD sanayi kuruluşlarını hedef alacaklarını açıkladı ve halktan yakındaki bölgeleri boşaltmalarını istedi.Ali Laricani öldürüldü iddiasıİsrail ordusunun gece saatlerinde düzenlediği hava saldırısında İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreteri Ali Laricani’nin hedef alındığı iddia edildi.

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, Laricani’nin İsrail ordusunun saldırısında öldüğünü ileri sürdü.

İran makamları ise Laricani’ye saldırı iddialarına ilişkin herhangi bir açıklama yapmadı.

Ali Laricani’nin, ABD tarafından öldürülen İranlı denizciler için yazdığı mesaj paylaşıldı.

İsrailli yetkili, Laricani’ye yönelik hava saldırısının sonucunun henüz bilinmediğini aktardı.Ateş Bağdat’a sıçradıIrak’ın en büyük enerji tesislerinden biri olan Basra’daki Mecnun Petrol Sahası’na İHA saldırısı gerçekleştirildi.

Bağdat’ta ABD Büyükelçiliği'nin bulunduğu “Yeşil Bölge” yakınlarındanşiddetli patlama sesleri yükseldi.

Irak makamları henüz açıklama yapmadı.

BAE'nin başkenti Abu Dabi’deki Şah Petrol Sahası’na yönelik İHA saldırısı sonucu yangın çıktığı belirtildi.Altında savaş sakinliğiOns altın, ABD-İsrail ile İran arasındaki gerilimin ardından 5 bin 200 dolar seviyesinin üzerinde kalıcılık sağlayamadı.

Dolar endeksi ve ABD tahvil getirilerindeki yükseliş altın tutmanın maliyetini artırırken, sarı metal beklenmedik bir satış baskısıyla karşı karşıya kaldı.

İsviçre merkezli UBS, İran ile başlayan çatışma sürecinde altının zayıf performansına rağmen olumlu bir tablo çizdi.

UBS, “Çatışmalar ne kadar uzarsa, riski de o kadar artar.

Bu da altın için riskten korunma talebini destekleyecektir” değerlendirmesinde bulundu.

Tarihsel verilerin, altının uzun vadede enflasyona karşı koruma aracı olma özelliğini koruduğuna işaret eden banka, 2026 sonuna kadar ons altının 5.900-6.200 dolar aralığına yükselebileceği öngörüsünü paylaştıİsrail karadan işgal için yeni tümen sevk ettiGazze’de katliamlar yapan İsrail ordusu, Lübnan’ın güneyine yönelik kara işgalini genişletmek amacıyla bölgeye yeni bir tümen sevk etti.

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, Lübnan’ın güneyine başlattıkları kara saldırılarıyla gerçekleştirecekleri yıkımın Gazze Şeridi’ndeki yıkıma benzeyeceği tehdidinde bulunmuştu.

İsrail ordusunun paylaşımına göre; 91, 36, 146 ve 210’uncu tümenler Lübnan’ın güneyindeki kara harekatına katılıyor.

Operasyon kapsamında 91.

Tümen doğu bölgesinde, 210.

Tümen Cebel Rus mevkisinde, 146.

Tümen batı bölgesinde, 36.

Tümen ise güney hattında belirli noktalara baskınlar düzenleyecek.Çin'den İran'a acil insani yardım kararıOrta Doğu'da savaş tüm hızıyla devam ederken İran ABD-İsrail saldırılarında ölü sayısının 1348'i, yaralı sayısının ise 17 bini aştığını duyurdu.

İran'a ilk destek ise Çin'den geldi.

Çin, İran, Lübnan, Ürdün ve Irak'a acil insani yardım yapacağını açıkladı.Asıl darbe ham petrole değilGoldman Sachs, rafine ürünler­deki fiyat baskısının ham pet­rolden daha güçlü olduğunu vurguladı.

Jet yakıtı ve dizel­de öne çıkan artış, orta ve ağır ham petrol arzındaki aksaklık­larla ilişkilendiriliyor.

S&P Glo­bal Platts verilerine göre, Du­bai ham petrolü varil başına 153,25 dolar seviyesinden işlem görerek, Brent petrolün 2008'de­ki 147,50 dolar­lık tarihi reko­runu geride bı­raktı.

Irak Başbakan Yardımcısı ve Petrol Bakanı Hayyan Abdul­gani, petrol ihracatının durma­sı nedeniyle alternatif ihracat planları hazırladıklarını ve Ker­kük–Türkiye petrol boru hat­tının bir hafta içinde Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) top­rakları üzerinden geçmeksizin yeniden devreye alınabileceği­ni söyledi.Trump şimdi Küba’ya taktıABD Başkanı Donald Trump, Küba’nın ekonomik olarak zor durumda olduğunu savunarak, “Küba’yı alma onurunun bana ait olacağına inanıyorum” dedi.

Trump, Venezuela’nın “ABD’nin 51. eyaleti” olabileceğini ima eden paylaşımda bulundu.

Öte yandan ABD ile Japonya, kritik minerallerde tedarik güvenliğini sağlamak için 19 Mart’ta Washington’da gerçekleştirilecek zirvede önemli adım atmaya hazırlanıyor.

Görüşmede ekonomik iş birlikleri de ele alınacak.