Haber Detayı
Erbil devre dışı! Kerkük petrolü için Ceyhan gündemde
Hürmüz Boğazı’ndaki kriz Irak’ın petrol ihracatını sekteye uğrattı. Bağdat, Kerkük petrolünü Türkiye’ye ulaştıran Irak-Türkiye boru hattını yeniden devreye almaya hazırlanıyor. Irak Petrol Bakanı Abdulgani, hattın bir hafta içinde hazır olacağını açıkladı.
Irak Başbakan Yardımcısı ve Petrol Bakanı Hayyan Abdulgani, Hürmüz Boğazı üzerinden petrol ihracatının durması nedeniyle alternatif ihracat planları hazırladıklarını ve Kerkük-Türkiye petrol boru hattının bir hafta içinde Kuzey Irak Bölgesel Yönetimi toprakları üzerinden geçmeksizin yeniden devreye alınabileceğini söyledi.
Yaptığı videolu açıklamada Irak’ın ham petrol üretiminin OPEC kotasına göre günlük yaklaşık 4,4 milyon varil olduğunu belirten Abdulgani, ancak bölgede savaşın başlamasından birkaç gün sonra Körfez’deki askeri gelişmeler ve Hürmüz Boğazı’nın kapanması nedeniyle Irak’ın petrol ihracatının durduğunu ifade etti.
Irak’ın daha önce günlük yaklaşık 3,4 milyon varil petrolü başta Basra Petrol Limanı olmak üzere güney limanları üzerinden ihraç ettiğini ancak Hürmüz Boğazı’nın kapanmasıyla Petrol Bakanlığının üretimi azaltmak zorunda kaldığını ifada eden Abdulgani, şunları kaydetti: “Petrol üretimi şu anda rafineriler ve elektrik santrallerinin ihtiyaçlarını karşılamak için günlük 1,5-1,6 milyon varile düşürüldü.
Rafineriler şu anda tasarım kapasitelerinin en üst seviyesinde çalışarak benzin, dizel ve beyaz petrol ürünleri ile LPG (sıvılaştırılmış petrol gazı) üretimini sürdürüyor.
Ayrıca acil durumlar için belirli miktarda stok tutuluyor.” CEYHAN HATTI GÜNDEMDE Irak’ın yeniden ihracatı başlatmak için Türkiye’deki Ceyhan Limanı üzerinden petrol sevkiyatını değerlendirdiğini, Suriye’deki Banyas Limanı ve Akabe hattı üzerinden ihracat için de ihaleler açıldığını aktaran Abdulgani, Kerkük petrolünü Türkiye’ye taşıyan Irak-Türkiye boru hattının günlük 200-250 bin varil kapasiteye sahip olduğunu ve şu anda son test ve bakım çalışmalarının sürdüğünü söyledi.
Yaklaşık 100 kilometrelik bölümde kalan hidrostatik testin bir hafta içinde tamamlanmasının beklendiğini dile getiren Abdulgani, “Petrolü Kerkük sahalarından doğrudan hatta (Irak-Türkiye boru hattına) vererek IKBY’den geçmeden Türkiye’ye gönderilebileceğiz.” dedi.
HAT 2023’TEN BERİ KAPALI Kerkük petrolünü Türkiye’ye ulaştıran Irak-Türkiye boru hattı 2023 yılından bu yana kapalı bulunuyor.
Irak Merkezi Hükûmeti ile Kuzey Irak Bölgesel Yönetimi arasında petrol gelirlerinin paylaşımı konusunda yaşanan anlaşmazlık nedeniyle sevkiyat durmuştu.
Bağdat Yönetimi, petrol ihracatının yalnızca Merkezi Hükûmet tarafından yapılması gerektiğini savunurken, Erbil Yönetimi kendi kontrolündeki petrolün ihracatını sürdürmek istemişti.
Uluslararası tahkim süreci ve taraflar arasındaki anlaşmazlık nedeniyle Ceyhan hattından yapılan sevkiyat kesilmişti.
Son gelişmelerle birlikte Bağdat’ın Kerkük petrolünü Merkezi Hükûmet kontrolünde yeniden Türkiye hattına yönlendirmeyi planladığı belirtiliyor.
ERBİL ŞARTLAR SUNDU Kerkük petrolünün ihracı konusunda Bağdat ile Kuzey Irak Bölgesel Yönetimi arasındaki görüşmeler ise henüz sonuçlanmış değil.
Iraklı ekonomist Nabil el-Mersûmî, Erbil Yönetimi’nin Ceyhan hattı üzerinden yapılacak petrol sevkiyatına ilişkin bazı şartlar ileri sürdüğünü açıkladı.
Mersûmî, Erbil’in üç talep dile getirdiğini belirterek “Kürdistan Bölgesi kamu çalışanlarının ödenmeyen maaşlarının karşılanması, bölgede uygulanması planlanan ASYCUDA sisteminin kaldırılması ve tüccarlara resmi kurdan dolar sağlanması talepleri gündeme getirildi.” dedi.
Bazı Kürt yetkililer ise şartların karşılanmaması halinde petrol sevkiyatına destek vermeyeceklerini belirtiyor.
Bağdat Yönetimi ise bu taleplerin petrol sevkiyatıyla doğrudan bağlantılı olmadığını savunuyor. ‘KUZEY HATTI KRİTİK HALE GELDİ’ Irak ekonomisi büyük ölçüde petrol gelirlerine dayanıyor.
Bölgesel savaşın ardından güney limanlarından yapılan ihracatta ciddi düşüş yaşandığı belirtiliyor.
Iraklı yetkililer, ihracattaki kaybı telafi edebilmek için kuzey hattının öneminin arttığını ifade ediyor.
Irak Petrol Bakanlığı kaynakları, “Kuzey hattının devreye girmesi Irak ekonomisi için kritik hale geldi.” değerlendirmesini yaptı.
Kerkük sahalarından çıkarılan petrolün Ceyhan üzerinden sevk edilmesi durumunda ülkenin yeniden ihracat kapasitesi kazanabileceği belirtiliyor.
BP SAHALARDAN ÇEKİLDİ Öte yandan Kerkük’teki bazı petrol sahalarında yeni bir gelişme daha yaşandı.
İngiliz enerji şirketi BP’nin bölgedeki faaliyetlerini sonlandırmasının ardından Kuzey Petrol Şirketi, Kerkük’teki dört sahadaki çalışmaları devraldı.
Kuzey Petrol Şirketi’nin aldığı kararın Bay Hasan, Habbaz, Cembur ve Kerkük sahalarını kapsadığı bildirildi.
Şirket kaynakları, boru hatları ve üretim tesislerinde bakım ve denetim çalışmalarının sürdüğünü açıkladı.
Yetkililer, BP’nin çekilmesinin bölgedeki güvenlik koşullarıyla bağlantılı olduğunu belirtiyor.