Haber Detayı
Türkiye mutfakta plastik çağını kapatıyor; tek kullanımlık ürünlere büyük yasak yolda
Türkiye, plastik kirliliğiyle mücadelede önemli bir eşiğe hazırlanıyor. Yıl sonunda yürürlüğe girmesi planlanan yeni düzenleme ile plastik çatal, pipet, tabak ve köpük gıda kapları gibi birçok tek kullanımlık ürün piyasadan çekilecek.
Gündelik hayatın vazgeçilmez parçaları gibi görünen plastik pipetler, tek kullanımlık çatal-bıçaklar ve köpük tabaklar yakında Türkiye’de tarihe karışabilir.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni yönetmelik taslağı, plastik kirliliğini azaltmak amacıyla birçok tek kullanımlık ürünün piyasaya arzını yasaklamayı hedefliyor.
Düzenlemenin yıl sonuna kadar yürürlüğe girmesi planlanıyor.Bu adım, Türkiye’nin son yıllarda uyguladığı çevre politikalarının en kapsamlı hamlelerinden biri olarak görülüyor.SIFIR ATIK HAREKETİNDEN SONRA YENİ ADIMTürkiye’de atık yönetimi konusunda dönüşümün temelini oluşturan projelerden biri olan Sıfır Atık Hareketi, geri dönüşüm sistemlerinin yaygınlaşmasını hedefliyor.
Depozito yönetim sistemi ile içecek ambalajlarının geri kazanımını teşvik eden Bakanlık, şimdi de plastik atığın kaynağında azaltılmasına odaklanıyor.Amaç ise plastik kullanımını azaltarak hem çevresel hem de ekonomik maliyetleri düşürmek.HANGİ PLASTİK ÜRÜNLER YASAKLANACAK?Hazırlanan taslak düzenleme yürürlüğe girerse aşağıdaki ürünlerin piyasaya sunulması sona erecek.
Plastik çatal, bıçak ve kaşık, plastik yemek çubukları, plastik tabaklar, plastik pipetler, plastik karıştırıcılar, plastik çubuklu kulak pamukları, köpük (EPS) gıda kapları, köpük içecek kapları ve bardakları.Bu ürünlerin yerine cam, porselen, ahşap ve karton gibi doğa dostu alternatiflerin kullanılması teşvik edilecek.YILLIK 1,5 MİLYON TON KARBON TASARRUFUYeni düzenlemenin yalnızca plastik atığı azaltmakla kalmayacağı belirtiliyor.
Yapılan hesaplamalara göre yılda 1,5 milyon ton karbondioksit eşdeğeri emisyon önlenecek.
Yaklaşık 1,5 milyar liralık atık yönetim maliyetinden tasarruf sağlanacak.
Bu rakam, plastik tüketiminin çevre ve ekonomi üzerindeki etkisini açık biçimde ortaya koyuyor.TÜRKİYE’DE PLASTİK TÜKETİMİ NE KADAR?Türkiye’de tek kullanımlık plastik tüketimi düşündüğümüzden çok daha yüksek.
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre yalnızca 2022 yılında 709 bin 348 ton tek kullanımlık plastik ürün tüketildi.Bu miktarın dağılımı ise oldukça dikkat çekici! 155 bin ton plastik içecek şişesi, 120 bin ton plastik bardak, 63 bin ton gıda kabı, 32 bin ton plastik çatal-kaşık, 25 bin ton plastik tabak, 10 bin ton pipet.
Uzmanlara göre bu rakamlar her yıl artmaya devam ediyor.TÜRKİYE’DE TOPLUM DESTEĞİ YÜKSEKTÜİK ile yapılan araştırma, toplumun önemli bir bölümünün plastik kullanımının azaltılmasını desteklediğini gösteriyor.
Araştırma sonuçlarına göre vatandaşların %77’si plastik kullanımının azaltılmasını destekliyor. %72’si tek kullanımlık plastik satın alımının azaltılmasını istiyor. %60’ı bazı ürünlerin tamamen yasaklanmasını destekliyor.
En dikkat çekici sonuçlardan biri ise alternatiflere yönelik yaklaşım.
AVRUPA BU YASAKLARI ÇOKTAN BAŞLATTITürkiye’nin planladığı düzenleme aslında dünyada giderek yaygınlaşan bir eğilimin parçası.
Avrupa Birliği, 2019 yılında kabul ettiği Tek Kullanımlık Plastikler Direktifi ile birçok ürünün kullanımını kısıtladı.Avrupa’da bazı örnekler şöyle; Fransa plastik ürünlerin büyük bölümünü yasakladı, Almanya üreticiler için raporlama sistemi kurdu.
İspanya plastik ambalajlara vergi getirdi.
Hollanda tek kullanımlık ürünlere ücret uygulaması başlattı; İrlanda ise bardak vergisi gibi tüketimi azaltıcı önlemler planlıyor.Odatv.com