Ekonomist Tim Ash: 2,5 puanlık önleyici faiz artışı en doğru adım olur

Ekonomist Tim Ash Türkiye’nin enerji ithalatına yüksek derecede bağımlı olduğuna dikkat çekerek petrol fiyatlarındaki artışın makro dengeler üzerinde hızlı bir etkisi olduğunu söyledi.

CNBC-e Londra Temsilcisi Berfu Güven'in sorularını yanıtlayan Ash’e göre petrol fiyatındaki her 10 dolarlık artış Türkiye’nin cari açığını yaklaşık 3 milyar dolar büyütürken, enflasyonu da yaklaşık 1,2 puan artırıyor.

Petrolün 100 dolar civarında kalması halinde Türkiye’nin cari açığının 10 milyar dolar veya daha fazla artabileceğini belirten Ash, bunun döviz talebini artırarak kur üzerinde baskı yaratabileceğini ifade etti.“Daha yüksek cari açık daha fazla finansman ihtiyacı demek.

Bu da dolar talebini artırır ve kur üzerinde baskı oluşturur” diyen Ash, bu durumda Merkez Bankası’nın hem kuru savunmak hem de enflasyonu kontrol etmek için faiz artırımı baskısıyla karşı karşıya kalabileceğini söyledi.“Faiz indirimi artık imkansız”Ash’e göre İran savaşı öncesinde piyasalarda faiz indirimi beklentisi bulunuyordu.

Ancak mevcut koşullarda bunun mümkün görünmediğini belirten Ash, “Geçen cumartesi sabahına kadar piyasa beklentisi Merkez Bankası’nın faiz indireceği yönündeydi.

Ancak mevcut koşullarda 12’sinde faiz indirimi yapılması imkansız.

En olası senaryo bekle-gör yaklaşımı olabilir.

Ancak İran savaşı öncesinde bile enflasyon eğilimi çok yardımcı değildi.

Bu nedenle şu aşamada önleyici bir faiz artırımının faydalı olacağını düşünüyorum” dedi.“250 baz puanlık artış güçlü bir mesaj verir”Enflasyon görünümünün zaten kırılgan olduğuna dikkat çeken Ash, önleyici bir faiz artırımının daha doğru bir adım olabileceğini söyledi.Ash şöyle devam etti: “Petrol fiyatlarının Merkez Bankası’nın daha önce varsaydığından belirgin şekilde daha yüksek seviyelerde kalması muhtemel.

Bu nedenle Merkez Bankası ya faizleri uzun süre sabit tutacağını açıklayıp son haftalarda uyguladığı makroihtiyati sıkılaştırma adımlarını sürdürebilir -yani likiditeyi daraltarak mevduat ve kredi faizlerini politika faizi değişmese bile yukarı çekebilir.

Diğer seçenek ise Türkiye’nin karşı karşıya olduğu güçlü dış rüzgârları dikkate alarak politika faizini yeniden artırmak olabilir.

Bana göre şu aşamada en ihtiyatlı adım bir faiz artışı olur.

Yaklaşık 250 baz puanlık bir artış güçlü bir mesaj verir.

Eğer koşullar daha sonra istikrara kavuşursa Merkez Bankası faizleri yeniden hızlı şekilde indirebilir.

Bu adım aslında son dönemde makroihtiyati önlemlerle fiilen gerçekleşen finansal sıkılaşmayı da resmileştirmiş olur.

Aynı zamanda piyasaya Merkez Bankası’nın güvenilir ve kredibilitesi yüksek olduğu yönünde güçlü bir sinyal verir.”“Petrolde risk primi kalıcı olabilir”Ash, İran-İsrail geriliminin enerji piyasalarında kalıcı bir risk primi yaratabileceğini de vurguladı.Savaş öncesinde petrolün 60 dolar civarında olduğunu hatırlatan Ash, fiyatın kısa sürede 120 dolara yaklaşmasının küresel enerji güvenliğine ilişkin ciddi soru işaretleri yarattığını söyledi.

Tim’e göre bu krizle birlikte Körfez’in güvenlik mimarisinde bir eşik aşıldı.

Hatta bir barış anlaşması olsa bile İsrail ve İran arasında saldırıların tamamen sona ermesi zor görünüyor.Küresel enflasyon riskiEnerji şokunun yalnızca petrol piyasasıyla sınırlı kalmayabileceğini ifade eden Ash, Körfez ülkelerinin artık birçok kritik ürünün de önemli tedarikçisi olduğunu hatırlattı.Kimyasallar, gübreler, lojistik ve çeşitli endüstriyel girdilerde yaşanabilecek aksaklıkların küresel ölçekte yeni bir enflasyon dalgası yaratabileceğini söyleyen Ash, Türkiye gibi emtia ithalatçısı ekonomilerin bu süreçten daha fazla etkilenebileceğini vurguladı.Ash, “Türkiye’nin hala yaklaşık yüzde 30 civarında enflasyonu, yüksek cari açığı ve büyük dış finansman ihtiyacı var.

Böyle bir enerji şoku karşısında Merkez Bankası’nın güçlü ve güven veren bir politika tepkisi vermesi önemli” dedi.