Petrol 100 doları aştı: Ekonomistler enflasyon ve cari açık riskini tartışıyor

ABD ve İsrail’in İran ile süren savaşında görünüm çatışmaların kısa sürede bitmeyeceği şeklinde olunca piyasalarda kriz fiyatlamaları petrolde sert yükselişle kendini göstermeye başladı.

Geçmiş yıllarda Orta Doğu’daki gelişmeleri hatırlayan piyasalar yeni haftaya petrolde çift haneli yükselişlere evrildi.

Küresel piyasalarda yaşanan “borsa düşüş, petrol yükseliş” görünümü sert oynaklıklar yaratırken, ekonomilere etkileri de inceleniyor.

Yurt içinde petrol fiyatlarındaki yükselişe yönelik geçen hafta bazı önlemler alınmıştı.

Sert fiyatlamalara yönelik etkileri ekonomistler nasıl yorumladı? "Piyasalar karamsarlık tarafına doğru geçiyor" Doç.

Dr.

Derya Hekim, sosyal medya hesabından şu değerlendirmeyi yaptı: “Brent haftaya hızlı başladı.

Bu savaşta hızlı bir artış olmadı.

TACO beklendi.

Kısa sürer dendi ama sanırım bu konuda piyasalar karamsarlık tarafına doğru geçiyor.

Petrol fiyatındaki yükselişin etkisini dalga dalga göreceğiz.

İlk büyük dalgada petrol arzı Hürmüz Boğazı’nın kapanması ile petrol sevkiyatı durdu İkinci dalgada ise petrol üreticilerinin petrol depolama imkanı kalmayınca petrol üretimini durduracaklar.

Tekrar devreye alınması da zaman alacak.

Tabii bir de vurulan tesisler var.

Opec üretimi arttırsa bile bu azalan arzı karşılamaya yetmiyor.

ABD’de ise stratejik petrol rezervleri ise %60 dolu.

Çin ise elinde 124 gün yetecek petrol rezervi (2 milyar varil tahmin ediliyor) rahat görünse de rafinerilerden petrol ihracını durdurdu.

Katar enerji bakanının söylediği petrol birkaç hafta içinde 150 dolar olabilir iddiası ise sanırım artık daha gerçekçi.” Brent haftaya hızlı başladı.

Bu savaşta hızlı bir artış olmadı.

TACO beklendi.

Kısa sürer dendi ama sanırım bu konuda piyasalar karamsarlık tarafına doğru geçiyor.

Petrol fiyatındaki yükselişin etkisini dalga dalga göreceğiz.

İlk büyük dalgada petrol arzı Hürmüz Boğazı’nın… — deryahekim, assoc. prof. (@drderyahekim) March 9, 2026 "Tahminlerin kurşun kalemle yapılması gerektiği bir dönemdeyiz" Prof.

Dr.

Ali Hakan Kara, gece yaptığı yorumda, “Mevcut petrol ve doğalgaz fiyatları yıl sonuna kadar bu şekilde giderse enflasyona 4,8 puan, cari açığa 16 milyar $ ekleyecek.

Enflasyon etkisini vergi ayarlaması ile kısa vadede yarıya indirebiliriz.

Dış açığa doğrudan yapacak pek bir şey yok.

Umarım kısa sürede normalleşir” derken, güne başlarken yaşana gelişmelerle şu değerlendirmeyi de ekledi: “Yukarıdaki paylaşımının mürekkebi kurumadan petrol bir 15 dolar daha yukarı attı.

Tahminlerin kurşun kalemle yapılması gerektiği bir dönemdeyiz.” Yukarıdaki paylaşımının mürekkebi kurumadan petrol bir 15 dolar daha yukarı attı.

Tahminlerin kurşun kalemle yapılması gerektiği bir dönemdeyiz. — Hakan Kara (@ali_hakan_kara) March 9, 2026 “Projeksiyon kurması zor zamanlar” Deniz Yatırım GMY Orkun Gödek de “Projeksiyon kurması zor zamanlar” diyerek değerlendirmesini şu şekilde paylaştı: “22 Ocak PPK toplantısına $64 Brent ile gitmiştik.

Bu sabah Asya işlemlerinde gördüğümüz seviyeler 2 ay içerisinde $50 yükselişe işaret ediyor.

Üstelik o vakit dış şok masada yoktu.

Bu dış şokun boyutu küresel, çıkış noktası da bölgesel değildi.

Şokun ilk haftasında $80-90 aralığı kalıcı olmaz derken ikinci haftasına >$100 ile başlıyoruz.

Durdurulan üretim tesisleri de var.

Global aktivite+ithal ürünler doğrudan etkilenecek 2 grup.

Perşembe günü PPK metnini yüksek belirsizlik ortamında hazırlamak kolay olmayacak.

Metin şahinleşir.

Bir sonraki toplantı 22 Nisan’da.

En iyimser senaryo, konuştuğumuz risk başlıklarının 1 ay içerisinde azalması olur.

Kamunun hızlı şekilde aldığı ilk etap önlemler tahribatın bir kısmını sınırlar, TCMB’ye yardımcı olur.

Projeksiyon kurması zor zamanlar.” 22 Ocak PPK toplantısına $64 Brent ile gitmiştik.

Bu sabah Asya işlemlerinde gördüğümüz seviyeler 2 ay içerisinde $50 yükselişe işaret ediyor.

Üstelik o vakit dış şok masada yoktu.

Bu dış şokun boyutu küresel, çıkış noktası da bölgesel değildi.

Şokun ilk haftasında $80-90… — Orkun Gödek (@orkungodek) March 9, 2026 "Petrol fiyatlarındaki hareket spekülatif talep kaynaklı" Prof.

Dr.

İbrahim Turhan, sosyal medya hesabında şunları paylaştı: “Petrol ne olur? • Petrol fiyatlarındaki hareket önemli ölçüde spekülatif talep kaynaklı.

Krizin ne kadar süreceğine ilişkin belirsizlik (i) kurumsal tüketicilerin fiziki stokları artırmaya yönelmesine, (ii) riskli yatırım araçlarından uzaklaşan yatırımcıların kısa vadede uzun pozisyonlarını artırmasına yol açıyor. • Jeopolitik gerilimin artması ve petrolde maliyet kaynaklı arz şoku, toplam talep ve uluslararası ticaret üzerinde aşağı yönlü riskleri artırıyor.

Dolayısıyla bir dönem sonra petrol de dahil emtia fiyatları üzerinde aşağı yönlü etki yaratması beklenir. • Geçmiş dönemlerde benzer durumlarda petrolde stoklar ihtiyat saikiyle arttıktan sonra, talep arzla uyumlu hale geldikçe aşağı yönlü sert hareketler gözlendi.

Benzer şekilde aşağı yönlü talep şoklarıyla birlikte sert düşen petrol fiyatları bir süre sonra şok öncesi düzeyine geri döndü.

Döngü süresi 2 ila 4 ay oluyor. • Petrol harcamalarının küresel GSYH içindeki payı tarihsel olarak yaklaşık %12–12,5 seviyesine ulaştığında, talep ciddi şekilde baskılanmaya başlıyor.

Çünkü enerji faturası ekonomiler için çok ağır hale geliyor ve tüketim düşüyor.

Bu nedenle bu oran petrol fiyatları için “doğal bir üst sınır (natural price cap)” gibi çalışıyor.

Bloomberg Economics’in hesaplamasına göre bu eşik yaklaşık 133 dolar/varil civarına denk geliyor. 2018-19 döneminde ortalama $60/varil düzeyinde olan WTI petrolü küresel Covid-19 salgını dolayısıyla oluşan olumsuz talep şokunda hızla düştü.

Mart başında toparlanarak eski düzeyine ulaştı (ilk iki grafik) Rusya’nın Ukrayna’yı işgaliyle yaşanan arz şokunun ardından yaklaşık %100 artış kaydeden WTI petrol fiyatı dört ay içinde normalleşti (son iki grafik) Dolayısıyla Sn.

Bakanımızın analizine katılıyorum.” Petrol ne olur? • Petrol fiyatlarındaki hareket önemli ölçüde spekülatif talep kaynaklı.

Krizin ne kadar süreceğine ilişkin belirsizlik (i) kurumsal tüketicilerin fiziki stokları artırmaya yönelmesine, (ii) riskli yatırım araçlarından uzaklaşan yatırımcıların kısa vadede uzun… https://t.co/t6oCfzIEfK pic.twitter.com/K2Jmiw9j0L — Ibrahim M.

Turhan (@ibrahimmturhan2) March 9, 2026 "Konu petrol değil tedarik zinciri kırılması" Dr.

Altuğ Özaslan, değerlendirmesinde şunları belirtti: “Bakan Şimşek'in sabahki metanet içeren tweet'ine saygı duyuyorum ama bir konuda beklentisi iyimser olabilir.  "Geçmiş tecrübeler bu tür şokların kalıcı olmadığını gösteriyor.

Vadeli petrol piyasalarındaki fiyatlamalar da mevcut hareketin geçici olabileceğine işaret ediyor." Konu petrol değil tedarik zinciri kırılması, petrol bunun öne çıkan sonucudur.

Çok yakında konteyner ve navlun olarak konu devam edecek.

Dün okuduğum bir raporda Hürmüz'ün 10 gün kapalı kalması sonrasında tedarik zinciri akışının normalleşmesinin 2 ay alacağını belirtilmişti.

Ayrıca sabah Şant Manukyan da paylaştı, altyapının vurulması ile beraber vadeli petrol eğrisinde sadece kısa vade değil uzun vadeli fiyatlarda da artışlar görüyoruz.

Ekte Şant'ın paylaştığı görseli iliştiriyorum.

Özetle, yarın İran'a müdahale bitse, etkileri azalarak vadede devam edecek ve bir platoya oturacak.” Bakan Şimşek'in sabahki metanet içeren tweet'ine saygı duyuyorum ama bir konuda beklentisi iyimser olabilir. "Geçmiş tecrübeler bu tür şokların kalıcı olmadığını gösteriyor.

Vadeli petrol piyasalarındaki fiyatlamalar da mevcut hareketin geçici olabileceğine işaret ediyor."… pic.twitter.com/yjYEXu8uJE — Altuğ Özaslan (@altugozaslan) March 9, 2026 "Bu durum Trump ve Cumhuriyetçiler için hiç iyi haber değil" Prof.

Dr.

Kerem Alkin, petroldeki yükselişin ABD siyasetine etkisini şu şekilde yorumladı: “Başkan Trump’ın kasım ayındaki ara seçimler için en büyük kozlarından birisi galon benzinin fiyatını 2 doların altına getirip, hane halkının cebinde 800 ile 1600 dolar arası para kalmasını sağlamaktı.

ABD-İsrail ikilisinin İran operasyonu ile, ham petrol fiyatları 100 doların üzerine çıkınca, galon benzin fiyatının 4 doları görme olasılığı arttı.

Bu durum Trump ve Cumhuriyetçiler için hiç iyi haber değil.” Başkan Trump’ın kasım ayındaki ara seçimler için en büyük kozlarından birisi galon benzinin fiyatını 2 doların altına getirip, hane halkının cebinde 800 ile 1600 dolar arası para kalmasını sağlamaktı.ABD-İsrail ikilisinin İran operasyonu ile, ham petrol fiyatları 100 doların… pic.twitter.com/nlD2qoKNFJ — Kerem Alkin (@keremalkin) March 9, 2026 Petrol fırladı; Mehmet Şimşek açıklama yaptı: Gerekli tedbirleri alıyoruzEkonomi ING: Enerji şoku 2022'den farklıKüresel Ekonomi IMF Başkanı Georgieva: Petrol şoku küresel enflasyonu yükseltebilirKüresel Ekonomi