IMF Başkanı'ndan kritik petrol ve enflasyon açıklaması: 'Düşünülmeyeni düşünün ve hazırlıklı olun'

Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva , Japonya Maliye Bakanlığı’nın ev sahipliğinde düzenlenen bir sempozyumda Batı Asya’daki çatışmaların küresel ekonomi üzerindeki olası etkilerine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Georgieva, petrol fiyatlarının yüzde 10 artması ve bu seviyenin yıl boyunca korunması halinde küresel enflasyonun yaklaşık 40 baz puan yükselebileceği uyarısında bulundu.

Batı Asya'daki yeni çatışmayla birlikte direncin yeniden sınandığını görüyoruz diyen Georgieva, ithal edilen petrol ve doğalgaz tesislerinin hasar gördüğünü ve kesintilerle karşı karşıya kaldığını belirterek enerji güvenliğinin en önemli endişe başlıklarından biri haline geldiğini vurguladı.

IMF Başkanı, çatışmanın uzaması durumunda piyasa güveni, ekonomik büyüme ve enflasyon üzerinde belirgin olumsuz etkiler oluşabileceğine dikkat çekti.

Belirsizliklerle dolu bir dünyada yaşıyoruz; bu artık yeni normal diyen Georgieva, politika yapıcılara şu çağrıyı yaptı: Bu yeni küresel ortamda düşünülmeyeni düşünün ve ona hazırlıklı olun.

Georgieva ayrıca ülkelerin olası ekonomik şoklara karşı mali alan oluşturması gerektiğini ifade etti.

Japonya Merkez Bankası’nın uzun süreli düşük enflasyondan çıkış sürecini yönetme biçimini de değerlendiren Georgieva, Japonya'yı politika olgunluğu nedeniyle tebrik ediyorum dedi.

G7 PETROL REZERVLERİNİ GÜNDEMİNE ALDI ABD ve İsrail’in İran’a karşı başlattığı savaşın ardından petrol fiyatlarında görülen hızlı yükseliş küresel ekonomi için yeni riskler doğururken, G7 ülkeleri acil petrol rezervlerinin ortak şekilde piyasaya sürülmesini gündemine aldı.

İngiliz Financial Times gazetesinin haberine göre, G7 maliye bakanları ve Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) İcra Direktörü Fatih Birol , New York saatiyle 08.30’da yapılacak acil toplantıda İran savaşı sonrasında petrol piyasalarında yaşanan gelişmeleri değerlendirecek.

Konuya yakın kaynaklara göre toplantıda stratejik petrol rezervlerinden koordineli şekilde petrol salınması ihtimali masaya yatırılacak.

Görüşmelere yakın kaynaklar, aralarında ABD’nin de bulunduğu üç G7 ülkesinin bu fikre destek verdiğini belirtiyor.

G7 ülkeleri; ABD, Kanada, Fransa, Almanya, İtalya, Japonya ve Birleşik Krallık’tan oluşuyor. 400 MİLYON VARİLLİK REZERV KULLANIMI GÜNDEMDE IEA’nın 32 üye ülkesi, petrol fiyat krizleri sırasında kullanılmak üzere oluşturulan kolektif acil durum sistemi kapsamında stratejik petrol rezervleri bulunduruyor.

ABD’li bazı yetkililerin, toplam 1,2 milyar varil lik rezervin yaklaşık yüzde 25 ila yüzde 30 ’una karşılık gelen 300 ila 400 milyon varil lik bir ortak salımın uygun olabileceğini değerlendirdiği belirtiliyor.

Toplantı, ABD Başkanı Donald Trump üzerindeki petrol fiyatlarını kontrol altına alma baskısının arttığı bir dönemde gerçekleştiriliyor.

Körfez’deki savaşın başlamasından bu yana petrol fiyatlarında hızlı bir yükseliş yaşandı.

ABD’de ortalama benzin fiyatı pazar günü itibarıyla galon başına 3,45 dolar a yükseldi.

Bu rakam bir hafta önce 2,98 dolar seviyesindeydi ve fiyatların daha da artabileceği ifade ediliyor.

Son bir haftada petrol fiyatlarında görülen yükseliş küresel çapta etkiler yaratırken, enflasyon baskısını artırarak dünya ekonomisinde büyüme üzerinde risk oluşturuyor.

PETROL FİYATLARINDAKİ ARTIŞ EN ÇOK BU ÜLKELERİ ETKİLEYEBİLİR Çin, Hindistan, Güney Kore, Japonya, Almanya, İtalya ve İspanya dünyanın en büyük ham petrol ithalatçıları arasında yer alıyor.

Bu ülkeler aynı zamanda petrol fiyatlarındaki ani yükselişlere karşı en hassas ekonomiler arasında bulunuyor.

Uluslararası petrol göstergesi Brent petrolü, Asya işlemlerinde pazartesi günü yüzde 24 artarak varil başına 116,71 dolar a yükseldi.

ABD ham petrolü West Texas Intermediate (WTI) ise yüzde 28 artışla 116,45 dolar seviyesine çıktı.

STRATEJİK PETROL REZERVLERİ NASIL OLUŞTURULDU?

Acil petrol rezervleri, 1974 yılında Arap petrol ambargosunun ardından petrol fiyatlarında yaşanan sert yükseliş ve Batı dünyasında ortaya çıkan yakıt sıkıntısı sonrası kurulan IEA sistemi kapsamında oluşturuldu.

Bu rezervler, büyük petrol tüketicisi ülkelerin enerji piyasasında yaşanabilecek ciddi arz şoklarına karşı hızlı müdahale edebilmesini amaçlıyor.

IEA ÜLKELERİ BEŞ KEZ REZERV SALIMI YAPTI IEA üyesi ülkeler kuruluşundan bu yana toplam beş kez kolektif petrol rezervi salımı gerçekleştirdi.

Bu müdahalelerin son ikisi, Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından petrol fiyatlarında yaşanan yükselişi dengelemek amacıyla 2022 yılında yapıldı.

IEA, salı günü düzenlediği acil toplantıda ortaya çıkabilecek petrol arz krizine karşı alınabilecek adımları değerlendirdi.

Toplantı için hazırlanan belgede ajansın petrol piyasalarının istikrarını desteklemek amacıyla “ harekete geçmeye hazır olduğu ” ifade edildi.

Aynı belgede, IEA ülkelerinin kamuya ait petrol stoklarının 1,24 milyar varil in üzerinde olduğu, ayrıca yaklaşık 600 milyon varil lik sektör stoklarının da gerekmesi halinde piyasaya ek arz sağlayabileceği belirtildi.

PETROL STOKLARININ BÜYÜK BÖLÜMÜ ABD VE JAPONYA’DA Bu stokların, IEA ülkelerinin toplam petrol talebinin yaklaşık bir aylık bölümünü ve net ithalatlarının ise 140 günden fazlasını karşılayabileceği ifade ediliyor.

ABD ve Japonya, toplam 1,24 milyar varil lik kamu stokunun yaklaşık 700 milyon varil ine sahip.

Petrol fiyatlarındaki yükseliş, Trump’ın enflasyonu düşürme ve enerji maliyetlerini azaltma vaatlerini de zorlaştırıyor.

ABD Başkanı, özellikle iç politikada hayat pahalılığı sorunlarına yeterince odaklanmadığı gerekçesiyle bazı Cumhuriyetçiler tarafından eleştiriliyor.

Trump ise pazar akşamı Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda petrol fiyatlarındaki yükselişle ilgili endişeleri küçümsedi.

Trump, “ İran’ın nükleer tehdidinin ortadan kaldırılmasıyla petrol fiyatları hızla düşecek.

Kısa vadeli petrol fiyatları ABD ve dünya için güvenlik ve barış adına ödenen küçük bir bedeldir.

Aksini düşünenler yalnızca aptallardır ” ifadelerini kullandı.

PETROL ARTIŞI BORSALARI DA ETKİLEDİ Petrol fiyatlarındaki sert yükseliş Asya borsalarında satış baskısını artırdı.

Vadeli işlemler ise ABD borsalarının yeni haftaya düşüşle başlayabileceğine işaret ediyor.

Bu gelişmeler finansal piyasalardaki stresin artabileceği yönündeki endişeleri güçlendirdi.

Stratejik petrol rezervlerinin kullanılmasının gündeme gelmesi, Trump yönetiminin geçen hafta yaptığı “ piyasayı dengelemek için rezerv kullanımına gerek yok ” açıklamasından geri adım olarak değerlendiriliyor.

Enerji analistleri ise son bir haftada petrol fiyatlarında yaşanan rekor artışın politika yapıcıları stratejik stokları devreye almaya zorladığını ifade ediyor.

KÜRESEL EKONOMİ İÇİN ÇÖKÜŞ UYARISI Katar Enerji Bakanı Saad el-Kaabi , cuma günü Financial Times’a verdiği röportajda savaşın “ dünya ekonomilerini çöküşe sürükleyebileceği ” uyarısında bulundu.

El-Kaabi, Körfez’deki enerji ihracatçılarının birkaç gün içinde üretimi durdurmak zorunda kalabileceğini de öngördü.

Rapidan Energy Group tarafından yayımlanan değerlendirmede ise IEA üyesi ülkelerin stratejik petrol stoklarını piyasaya sürmeleri konusunda “ yoğun baskı altında kalacağı ” ifade edildi.

IEA’nın tam üyesi olmayan Çin’in de büyük petrol rezervlerine sahip olduğu biliniyor.

Analistler, Pekin yönetiminin son 12 ayda artırdığı petrol stoklarının 1,1 ila 1,4 milyar varil arasında olduğunu ve bunun ülkenin petrol ithalatının yaklaşık 140 günlük bölümünü karşılayabileceğini tahmin ediyor.