Haber Detayı
İnsanlık ilk kez bir asteroitin güneş yörüngesini değiştirdi
NASA’nın DART görevi tarihe geçti. Uzay aracı Dimorphos’a çarptı ve asteroitin Güneş etrafındaki yörüngesini değiştirdi. Yeni analizler gezegen savunması için kritik bir eşiğe işaret ediyor.
Eylül 2022’de NASA önemli bir test yaptı.
DART spacecraft adlı uzay aracı Dimorphos adlı asteroit parçasına çarptı.
Çarpışma hızı saatte yaklaşık 24 bin kilometreydi.
Görevin amacı basitti.
Bilim insanları bir soruya cevap aradı: Bir gün Dünya’ya gelen bir asteroiti böyle durdurabilir miyiz?Yeni araştırma bu soruya güçlü bir yanıt veriyor.
Elde edilen veriler yöntemin gerçekten işe yarayabileceğini gösteriyor.Dimorphos tek başına dolaşan bir asteroit değil.
O, daha büyük bir asteroitin etrafında döner.
Bu asteroitin adı Didymos.
Bu sistem Dünya için bir tehdit oluşturmuyor.
Ancak bilim insanları için ideal bir test alanı sundu.
DART çarpışmasından sonra araştırmacılar önemli bir sonuç gördü.
Çarpışma Dimorphos’un Didymos etrafındaki yörüngesini değiştirdi.
Bu zaten büyük bir başarıydı.
Ama asıl kritik soru başka bir yerdeydi.
Gezegen savunması için önemli olan şey, bir asteroitin Güneş etrafındaki yolunu değiştirebilmek.Yeni çalışma bu konuda da önemli bir sonuç ortaya koydu.DART Güneş yörüngesini de değiştirdiAraştırmaya göre DART çarpışması sadece küçük uydunun yörüngesini etkilemedi.
Aynı zamanda sistemin Güneş etrafındaki hareketini de biraz değiştirdi.Sonuçlar Science Advances dergisinde yayımlandı.
Çalışmanın yazarlarından Steven Chesley önemli bir noktaya dikkat çekti:“İlk kez bir asteroitin yörüngesini insan müdahalesiyle değiştirdiğimizi gösterdik.
Yani bu yöntem gerçek dünyada çalışıyor.”Bilim insanları bu değişimi ölçmek için binlerce veri kullandı.
Ekip, asteroitin konumuna ait 5955 radar ölçümünü analiz etti.
Araştırmacılar ayrıca 22 yıldız örtülmesi olayını inceledi.Bu yöntem oldukça basit çalışır.
Bir gökcismi bir yıldızın önünden geçer.
Yıldızın ışığı kısa süreliğine kesilir.
Astronomlar bu kesintiyi ölçer ve cismin yörüngesini hesaplar.
Bu ölçümlerin büyük bölümünü dünyanın farklı yerlerindeki astronomlar yaptı.
Birçoğu amatör olarak çalışıyor.
Ama elde edilen verilerin doğruluğu bilim insanlarını şaşırttı.Küçük değişim ama büyük anlamVeriler çarpıcı bir sonuç ortaya koydu.
DART çarpışması sonrası Dimorphos’un Güneş etrafındaki hızı çok az düştü.
Azalma saniyede 11.7 mikrometre oldu.
Bu değer saatte yaklaşık 4 santimetreye denk geliyor.Rakam küçük görünüyor.
Ama uzayda küçük değişimler zamanla büyük etki yaratır.
Bu etki Didymos ve Dimorphos’un Güneş etrafındaki yörüngesini de değiştirdi.
Sistemin yörüngesi yaklaşık 360 metre küçüldü.
İki asteroit Güneş etrafındaki turunu 2.1 yılda tamamlıyor.
DART çarpışması bu süreyi yaklaşık 0.15 saniye kısalttı.Hera görevi daha fazla cevap getirecekBilim insanlarının hâlâ cevap aradığı sorular var.
DART çarpışması Dimorphos’un şeklini ciddi biçimde değiştirmiş olabilir.
Ancak asteroitin son hali tam olarak bilinmiyor.
Bu sorunun cevabını yeni bir uzay görevi verecek.European Space Agency tarafından gönderilen Hera mission şu anda Didymos sistemine doğru ilerliyor.
Uzay aracı Kasım ayında hedefe ulaşacak.Hera, Dimorphos’un yüzeyini ayrıntılı biçimde haritalayacak.
Ayrıca asteroitin kütlesini de hassas şekilde ölçecek.
Bu veriler araştırmacıların hesaplarını netleştirecek.
Bilim insanları şimdilik temkinli konuşuyor.
Ancak sonuçlar umut verici.DART görevi önemli bir şeyi gösterdi.
İnsanlık artık bir asteroitin yolunu değiştirebiliyor.
Bu da gelecekte Dünya’yı tehdit eden bir asteroite karşı elimizde gerçek bir yöntem olabileceğini gösteriyor.
