İlk kez okuyacağınız detaylarla Veliaht Ayetullah Mücteba Hamaney: Destekçileri kim, zayıf karnı neresi

İran’da dini lider Ali Hamaney’in 28 Şubat'taki ABD-İsrail hava saldırılarında hayatını kaybetmesinin ardından, ülkenin en yüksek makamı olan "Dini Liderlik" (Velayet-i Fakih) koltuğuna kimin oturacağı sorusu cevabını arıyor.

Bu konuda iki ana damar var: Hamaneylerin başını çektiği radikaller ve reformcular.Uzmanlar Meclisi'nden sızan bilgilere göre, 88 din adamından oluşan heyet, babasının en yakın kurmayı ve "gölge lider" olarak bilinen 56 yaşındaki Mücteba Hamaney'i yeni lider olarak belirlediği iddia edildi.Mücteba Hamaney ve babasının yan yana görüldüğü nadir fotoğraflardan (2009)PERDE ARKASINDAKİ GÜÇ: MÜCTEBA KİMDİRKameralar karşısında babası kadar sık görünmese de, özellikle son 20 yıldır "İran devlet mekanizmasının sinir uçlarını kontrol eden isim" olarak bilinen Mücteba Hamaney, Ali Hamaney’in ikinci oğlu olarak 1969’da Meşhed’de doğdu.Alavi Okulu'nda (Farsça: Madrese-ye Alavi) eğitim gördü.

Özel bir eğitim kurulu olan söz konusu okul, İran’ın başkenti Tahran’da bulunan özel bir eğitim kurumu. 1950’li yıllarda kurulan okul, İran’da İslami muhafazakar çevrelerin yetiştiği önemli eğitim kurumlarından biri olarak bilindi.

İran’ın hem devrim öncesi hem de devrim sonrası siyasi-dini elitlerini yetiştiren okul, adeta "rejimin mutfağı" sayıldı.Okulun temel felsefesi, laikleşen İran toplumunda dindar kalmak isteyen zengin ve orta-üst sınıf ailelerin çocuklarına yüksek kalitede bilimsel eğitim ile dini ahlakı bir arada sunmaktı.

Marksizm ve Batı tarzı laikliğe karşı dindar bir kale olarak görülen okul, "modern dünyada kaybolmayan" ama modern bilime de hakim "İslamcı teknokratlar" yetiştirmeyi amaç edindi.Kurucular Allama Karbaschian ve Reza Rouzbeh, 1962 yılında Alavi Okulu öğrencileriyle birlikte1979 DEVRİMİ’NDE SEMBOLİK BİR MERKEZ HALİNE GELDİDevrimin kurucusu Humeyni, 1979'da sürgünden döndüğünde Tahran'daki ilk karargahı Alavi Okulu oldu.

Devrim yönetimine dair bazı kararlar burada alındı.

Devrim hükümetinin ilk kabine üyelerinin çoğu bu okulun mezunları veya öğretmenleriydi.Mücteba Hamaney gibi "devrim çocukları" burada, sıkı bir hiyerarşi ve dini sadakat disipliniyle büyüdü.

Bu okuldan mezun olmak, İran bürokrasisinde bir "soyluluk" nişanı gibi görüldü.

Mücteba Hamaney’in buradan yetişmiş olması, onun sadece babasının oğlu olduğu için değil, aynı zamanda rejimin en seçkin çekirdek kadrosuyla aynı rahle-i tedristen geçtiği için bu kadar güçlü bir desteğe sahip olduğunu göstermekte.Mücteba HamaneyKUM KENTİNE KAPANDIMücteba'nın liderlik koltuğu için gerekli olan "Ayetullah" unvanına sahip olup olmadığı uzun süre tartışıldı. 1999 yılında Kum kentine giderek burada dersler almaya başladı.

Normalde "Ayetullah" unvanı on yıllar süren bir eğitim gerektirse de Mücteba'nın babasının nüfuzu ve Muhammed Taki Misbah Yezdi gibi radikal isimlerin onayıyla bu süreci çok hızlı geçtiği iddia edildi.

Son yıllarda Kum kentine kapanan Mücteba, burada verdiği üst düzey derslerle dini otoritesini pekiştirmeye çalıştı.Kum'da "Dars-e Kharej" (en üst düzey fıkıh dersi) vermesi, onun dini liderlik için gerekli olan "merci-i taklid" (taklit mercii) olma yolundaki iddiasına meşruiyet katma çabası olarak görüldü.2020'de öldürülen Kasım Süleymani ile"YEŞİL HAREKET" PROTESTOLARINDAKİ ROLÜ VE HAMANEY'E GÖNDERİLEN MEKTUP1980-88 arasında devam eden Birinci Körfez Savaşı’na katılan ve babasının politikalarının sıkı bir destekçisi olarak tanınan Mücteba, Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) ve onun milis gücü Besic üzerinde önemli bir nüfuza sahip.

İran siyasetinin dönüm noktası olan 2005 ve 2009 seçimlerinde Mücteba’nın, reformistlerin önünü kesmek için Devrim Muhafızları ve Besic milislerini mobilize ettiği hep iddia edildi.

Özellikle 2009'daki "Yeşil Hareket" protestolarının bastırılmasında stratejik bir rol oynadığı ve güvenlik bürokrasisini doğrudan yönettiği dile getirildi.Hatta reformist aday Mehdi Kerrubi, 2005’te Ali Hamaney’e yazdığı ünlü mektupta açıkça Mücteba'yı "seçimlere hile karıştırmakla" suçladı.

Muhalif lider Mehdi Kerrubi'nin oğlu Hüseyin Kerrubi, geçen 9 Şubat'ta tutuklandı.Özetle; Mücteba'nın, babasının 28 Şubat'ta saldırılarda yok edilen ofisindeki (Beyt-e Rahbari) istihbarat birimlerini bizzat yönettiği ve rejim içindeki operasyonlarda (muhaliflerin veya güvenilmeyen muhafazakarların tasfiyesi) ana karar verici olduğu hep söylenegeldi.İran Yeşil Hareketi: Batı medyasında Fars Uyanışı veya Fars Baharı olarak da anılan, 12 Haziran 2009 İran cumhurbaşkanlığı seçimlerinden sonra ortaya çıkan ve 2010 yılının başlarına kadar süren ve protestocuların Ahmedinejad'ın görevden alınmasını talep ettiği bir siyasi hareket. (Fotoğraf: 16 Haziran 2009)"CUMHURİYET"TEN "MONARŞİ"YE MİMücteba’nın seçilmesi, İran içinde ve dışında büyük bir tartışmayı da beraberinde getirebilir. 1979 Devrimi, Şahlık rejimini (babadan oğula geçen sistemi) yıkmak üzerine kuruldu.

Mücteba’nın babasının yerine geçmesi, rejimin kendi ideolojik temelleriyle çeliştiği ve "dini bir monarşiye" dönüştüğü eleştirilerini güçlendirebilir.Mücteba Hamaney, bu zamana kadar babasından daha "şahin" ve güvenlik odaklı bir isim olarak tanımlandı.

Kendisini iyi yetiştiren Mücteba, Batı ile müzakereye mesafeli, "Direniş Ekseni" (Lübnan Hizbullahı, Husiler ve diğerleri) üzerindeki kontrolü artırmayı hedefleyen bir çizgiye sahip.ABD'NİN YAPTIRIM LİSTESİNE ÇOK ÖNCEDEN GİRDİSadece dini bir figür değil, aynı zamanda İran'ın ekonomi merkezlerini (Vakıflar ve DMO şirketleri) yöneten mekanizmanın merkezinde yer alan Mücteba, uzun yıllardır ABD'nin hedefinde.

Öyle ki ABD Hazine Bakanlığı, 2019'da herhangi bir resmi görevi bulunmamasına rağmen İran yönetimini temsil ettiği gerekçesiyle yaptırım listesine ekledi.Mücteba Hamaney ve 28 Şubat saldırısında öldürülen eşi Zahra ile Kudüs Gücü yürüyüşünde (2014)ÖZEL HAYATIMücteba, Eski Meclis Başkanı ve rejimin ideologlarından Dr.

Golam Ali Haddad-Adel’in kızı Zahra Haddad Adel ile evliydi.

Zahra, ABD-İsrail saldırılarında kayınpederi Ali Hamaney ile birlikte 28 Şubat'ta hayatını kaybetti.Babasının aksine kameralara mesafeli olan Mücteba'nın ses kaydı veya video görüntüsü pek yok.

Bu "gizemli" tavır hiç şüphesiz ona yönelik "korkuyla karışık saygı" imajını da beslemekte.NE ZAMAN BELLİ OLACAKİran Uzmanlar Meclisi Üyesi Ayetullah Ahmed Hatemi, 4 Mart'ta yaptığı açıklamada, Ali Hamaney'in yerine geçecek, ülke liderinin seçimiyle ilgili çalışmaların sürdüğünü ve en kısa sürede belirleneceğini söyledi.Ezcümle, Mücteba, babasının zihnini okuyan, güvenlik bürokrasisini avucunun içinde tutan, liderlik koltuğu için 20 yıldır ilmek ilmek hazırlanan "sessiz ve derinden giden zeki adam" şeklinde tanımlanabilir...Oğuz OkOdatv.com