Körfez'de enerji alarmı: Hangi petrol tesisleri vuruldu, hangileri kapandı?

Ortadoğu’da üçüncü gününe giren saldırı dalgası enerji altyapısını doğrudan hedef alırken, Suudi Arabistan en büyük yerli petrol rafinerisi olan Ras Tanura Refinery’yi ihtiyati tedbir olarak kapattı.

Gelişme, bölgesel arz kesintisi endişelerini tırmandırdı.

Bir kaynağa göre, Saudi Aramco’ya ait günlük 550 bin varil kapasiteli Ras Tanura rafinerisi, insansız hava aracı (İHA) saldırısının ardından Pazartesi günü faaliyetlerini durdurdu.

Tesis, Suudi Arabistan’ın Körfez kıyısındaki en kritik enerji komplekslerinden biri olmasının yanı sıra önemli bir ihracat terminali olarak da görev yapıyor.Suudi Savunma Bakanlığı sözcüsü Al Arabiya’ya yaptığı açıklamada, tesiste iki İHA’nın ele geçirildiğini, enkazın sınırlı bir yangına yol açtığını ve herhangi bir can kaybı yaşanmadığını belirtti.

Devlet haber ajansı SPA ise bazı ünitelerin tedbir amaçlı kapatıldığını, iç piyasaya arzın etkilenmediğini bildirdi.Bölge genelinde üretim durduruluyorSaldırıların etkisi Suudi Arabistan ile sınırlı kalmadı.

Irak Kürt Yönetimi'nde petrol üretiminin büyük bölümü tedbir amaçlı durduruldu.

Şubat ayında Türkiye’nin Ceyhan Limanı’na günlük yaklaşık 200 bin varil petrol sevk eden bölgede, DNO, Gulf Keystone Petroleum, Dana Gas ve HKN Energy sahalarındaki üretimi geçici olarak askıya aldı.

Şirketler şu ana kadar herhangi bir hasar bildirmedi.İsrail açıklarında ise hükümet, Chevron’a dev Leviathan doğalgaz sahasını geçici olarak kapatma talimatı verdi.

Mısır ile yapılan 35 milyar dolarlık ihracat anlaşmasının parçası olan sahada yıllık kapasitenin 21 milyar metreküpe çıkarılması planlanıyordu.

Chevron’un işlettiği Tamar sahasında da güvenlik önlemleri artırıldı.

Ayrıca Energean daha küçük sahalara hizmet veren üretim gemisini durdurdu.İran’da Harg Adası’nda patlamalarİran tarafında ise ham petrol ihracatının yaklaşık yüzde 90’ının işlendiği Harg Adası’nda patlama sesleri duyuldu.

Tesislerin ne ölçüde etkilendiği henüz netlik kazanmadı.

OPEC’in üçüncü büyük üreticisi olan İran, küresel petrol arzının yaklaşık yüzde 4,5’ini karşılıyor.

Ülkenin günlük üretimi yaklaşık 3,3 milyon varil ham petrol ve 1,3 milyon varil kondensat ile diğer sıvı yakıtlardan oluşuyor.Hürmüz Boğazı’nda sevkiyatlar durma noktasındaRas Tanura’nın kapanması, küresel petrol tüketiminin yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’ndaki sevkiyatların gemilere yönelik saldırılar sonrası neredeyse durma noktasına gelmesiyle birlikte arz endişelerini daha da artırdı.Bu gelişmelerin etkisiyle Brent petrol vadeli işlemleri Pazartesi günü yaklaşık yüzde 10 yükselerek varil başına 82 doların üzerine çıktı.“Önemli bir tırmanış”Risk istihbarat firması Verisk Maplecroft’un Ortadoğu baş analisti Torbjorn Soltvedt, Ras Tanura’ya yönelik saldırının Körfez enerji altyapısının doğrudan hedef alınması anlamına geldiğini belirterek bunun “önemli bir gerilim tırmanışı” olduğunu ifade etti.Soltvedt, bu saldırının Suudi Arabistan ve diğer Körfez ülkelerini ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü askeri operasyonlara daha da yaklaştırabileceğini kaydetti.Suudi enerji tesisleri daha önce de hedef alınmıştı.

En dikkat çekici saldırı, 2019 yılında Abqaiq ve Khurais tesislerine düzenlenen İHA ve füze saldırıları olmuş, bu saldırılar krallığın petrol üretiminin yarısından fazlasını geçici olarak devre dışı bırakmıştı.

Ras Tanura da 2021’de Yemen’deki İran destekli Husiler tarafından hedef alınmıştı.