Hamaney nasıl öldürüldü? Hamaney nerede, nasıl vuruldu?

İran siyasetinin son yarım yüzyılına damga vuran isimlerden biri olan Ali Hamaney'in öldürülmesine ilişkin gelişmeler, Orta Doğu'daki güç dengelerini kökten sarsan bir dönüm noktası olarak kayda geçti. 1989'dan bu yana İran'ın en üst siyasi ve dini otoritesi konumunda bulunan Hamaney'in hedef alınması, yalnızca Tahran'da değil, Washington ve Tel Aviv hattında da kritik sonuçlar doğurdu.

Peki, Hamaney nasıl öldürüldü?

Hamaney nerede, nasıl vuruldu?

Detaylar...

HAMANEY NASIL ÖLDÜRÜLDÜ?

İran'ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney'in öldürülmesi, İsrail ordusunun açıklamasına göre Tahran'ın merkezinde bulunan konutuna yönelik hassas ve geniş çaplı bir hava operasyonu sonucunda gerçekleşti.İsrail Hava Kuvvetleri'ne ait savaş uçaklarının sabah saat 06.00 sularında İran hava sahasına yönelik operasyon düzenlediği bildirildi.

Operasyonda gelişmiş ve uzun menzilli mühimmat kullanıldığı, hedefin doğrudan Hamaney'in konutunun bulunduğu yapı olduğu açıklandı.İsrail ordu yetkilileri, operasyonun "İran'ın terör rejiminin en üst liderinin etkisiz hâle getirilmesiyle" sonuçlandığını duyurdu.

İlk saldırıda az sayıda uçak kullanıldığı ancak yüksek hassasiyetli silahlarla donatıldıkları vurgulandı.Operasyonun ardından İsrail'in Washington Büyükelçisi Yechiel Leiter'ın ABD'li yetkililere saldırının başarıyla tamamlandığı bilgisini ilettiği belirtildi.

İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu ile ABD Başkanı Donald Trump'ın, Hamaney'in cesedinin İranlı yetkililer tarafından bulunduğu ana ait görüntüleri gördüğü ifade edildi.İran devlet medyası ve ABD Başkanı Trump daha sonra Hamaney'in ölümünü resmi olarak doğruladı.

HAMANEY NEREDE, NASIL VURULDU?

New York Times'ın (NYT) haberine göre, operasyon ABD ile İsrail arasında yürütülen yüksek düzeyli bir istihbarat iş birliği sonucunda planlandı.

Haberde, ABD Merkezi İstihbarat Teşkilatı'nın (CIA) aylar boyunca Hamaney'in hareketlerini ve günlük alışkanlıklarını takip ettiği aktarıldı.CIA'in elde ettiği kritik istihbarat, Cumartesi sabahı Tahran'da üst düzey İranlı yetkililerin katılacağı önemli bir toplantının yapılacağı yönündeydi.

Operasyonun sabah saatlerinde gerçekleştirilmesi kararı da bu bilgi doğrultusunda alındı.Saldırı, Tahran'ın merkezindeki konut kompleksine doğrudan gerçekleştirildi.

İsrail'den kalkan savaş uçaklarının uzun menzilli ve yüksek hassasiyetli mühimmatla hedefi vurduğu bildirildi.

Operasyonun "ilk dalga" kapsamında sınırlı sayıda hava aracıyla icra edildiği ancak nokta atışı kapasitesi sayesinde hedefin etkisiz hâle getirildiği açıklandı.Hamaney'in konutunun hedef alınması, İran'ın güvenlik mimarisi açısından ciddi bir zafiyet tartışmasını da beraberinde getirdi.

ALİ HAMANEY KİMDİR?

Ali Hamaney (Seyyid Ali Hüseyni Hamaney), 19 Nisan 1939'da Meşhed'de doğdu.

İranlı din ve siyaset adamı, Şii merci-i taklid ve 1989'dan bu yana İran'ın ikinci Yüce Lideri olarak görev yaptı. 1981-1989 yılları arasında İran'ın üçüncü cumhurbaşkanı olarak görev üstlendi.Dinî eğitime çocuk yaşta doğduğu şehir olan Meşhed'de başlayan Hamaney, daha sonra Şii İslam'ın önemli merkezlerinden Irak'ın Necef kentinde iki yıl, İran'ın Kum kentinde ise altı yıl eğitim aldı.

Babası da Ayetullah derecesinde bir din âlimiydi.1977 yılında dönemin İran Şahı Muhammed Rıza Pehlevi tarafından sürgüne gönderilmek istendi.

Ancak İslami hareketin büyümesi nedeniyle sürgün kararı uygulanmadı ve Meşhed'e döndü. 1979'da Ruhullah Humeyni'nin sürgünden dönüşü ve İran İslam Devrimi'nin gerçekleşmesiyle birlikte İslam İnkılabı Yüksek Şurası üyeliğine atandı.1979'da Savunma Bakan Yardımcısı oldu ve aynı yıl Tahran milletvekili olarak İslami Şûra Meclisi'ne seçildi. 1980'de Yüksek Savunma Şurası üyeliğine getirildi ve İran-Irak Savaşı sürecinde aktif rol aldı.27 Haziran 1981'de Ebuzer Camisi'ne düzenlenen bombalı saldırıda ağır yaralandı.

Aynı yıl İran Cumhurbaşkanı Muhammed Ali Recai'nin suikast sonucu ölmesi üzerine Ekim 1981'de yapılan seçimlerde aday oldu.

Humeyni'nin onayıyla 16 milyon oy alarak İran'ın üçüncü cumhurbaşkanı seçildi. 1985'te ikinci kez bu göreve geldi.1989'da Humeyni'nin vefatının ardından, 4 Haziran 1989 tarihinde Uzmanlar Meclisi tarafından dini lider seçildi.

Böylece, Orta Doğu'da en uzun süre görev yapan devlet başkanlarından biri oldu.