Haber Detayı

Aydın'daki ilk ve ortaokullarda 'yoksulluk araştırması' yapıldı: Silgiye para yok!
Eğitim cumhuriyet.com.tr
02/03/2026 04:00 (3 saat önce)

Aydın'daki ilk ve ortaokullarda 'yoksulluk araştırması' yapıldı: Silgiye para yok!

Çocuk yoksulluğunun en kalıcı etkisi “eğitim”de görülüyor. Öğretmenler: “Montu olmadığı için titreyen öğrencilerimiz oluyor. Genelde ayakkabıları yok, okula terlikle geliyorlar.”

Türkiye’de giderek derinleşen çocuk yoksulluğu doğrudan “okul”a yansıyor.

Aydın’daki devlet ilk ve ortakullarda çalışan 91 öğretmenin saha gözlemlerine dayanarak yapılan araştırma, çocuklardaki yoksulluk düzeyinin arttığını ortaya koyuyor.

Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi öğretim üyesi Prof.

Dr.

Ruken Akar Vural’ın, Aydın Eğitim-Sen şubesi yürütme kurulu ile yaptığı “Derinleşen Çocuk Yoksulluğu: İlk ve Ortaokul Öğretmenlerinin Saha Gözlemleri Ne Söylüyor?” başlıklı çalışmaya katılan öğretmenlerin yüzde 64’ü, çocukların göreli yoksulluk düzeyinin son birkaç yıl içindeki değişimi ile ilgili soruya “giderek arttı” yanıtını verdi.

Öğretmenler çocukların eğitim materyallerine erişim açısından yaşadığı yoksulluğu iki açıdan tanımlıyor: Kırtasiye ve kaynak kitap alımında güçlük, eğitimde fırsat eşitliğinin derinleşmesi.

Beslenme yetersizliği açısından iki temel soruna dikkat öğretmenler, bunları “okula aç gelme” ve “beslenme çantasında yeterli ve dengeli besin ögelerinin bulunmaması” olarak ifade ediyor.

Öğrencilerinin “mevsimine uygun giyim koşulları”nı sağlayamadığını söyleyen öğretmenler, yoksulluğun en görünür göstergelerinden birinin “giyim” olduğunu vurguluyor.

Öğrencilerin ekonomik nedenlerden dolayı gelişimsel açıdan önemli olan rutin sağlık taramalarının yeterli düzeyde sağlanamadığını anlatan öğretmenler, okul dışı ücretli eğitim etkinliklerine katılımın çok düşük olduğunu ve bu yoksunluğun giderek arttığını gözlemlediklerini de belirtiyor.

Dikkat çeken bir diğer sorun da öğretmenlerin nörogelişimsel farklılık gösteren öğrenci sayısında yıllar içinde artış gözlemlemesi. ‘ÇANTASI OLMAYAN VAR’ Öğretmen görüşlerinden bazıları şöyle: Öğrencilerin çoğu kitap almakta zorlanıyor, fotokopiyle idare etmeye çalışıyorlar.

Bazı öğrenciler defterlerin tamamını alamadan dönemi bitiriyor. 4 Bazı öğrencilerin defter, kalem, silgi gibi temel ihtiyaçları bile eksik olabiliyor.

Eski defterlerini yeniden kullanmak zorunda kalan ya da kalemini arkadaşlarından ödünç alan öğrencilerle sıkça karşılaşıyoruz.

Okul ve beslenme çantası olmayan öğrenciler var.

Daha önceki yıllarda her sınıfta bu tür ihtiyaçları karşılayamayan bir iki öğrenci olurdu son yıllarda bu sayı sınıf mevcudunun yarısı gibi oranlara ulaştı.

Kırtasiye ürünleri pahalı olduğu için öğrencinin buna erişimi kısıtlı.

Örneğin silgi gibi olmazsa olmaz bir gereç bile ortak kullanılabiliyor. -Aynı sınıfta bazı öğrenciler her şeye sahipken bazıları hiçbir şeye sahip değil. ‘YARIDAN ÇOĞU AÇ GELİYOR’ Öğrencilerin yarıdan fazlası kahvaltı yapmadan okula geliyor.

Sabahları başı ağrıyan, halsiz olan çocukların çoğu aç.

Son birkaç yıldır herkesin yapabileceği kek, poğaça, pahalı olmayan meyveler vb. içeren beslenme listelerini bile veremiyoruz.

Kışın montu olmadığı için sınıfta titreyen öğrencilerimiz oluyor.

Ocak ayında kısa kollu giyen, okul kıyafetleri olmadığı için okul idaresine yakalanmamak için okula özellikle geç gelen öğrencilerimiz var..” -Ayakkabıları genelde yok terlik ile geliyorlar.

Çok acil bir durum olmadıkça doktora götürülmüyorlar.

Diş ve göz kontrolleri neredeyse hiç yapılmıyor.

Çocukların büyük kısmı hiçbir kursa katılamıyor.

Spor, müzik gibi faaliyetler sadece maddi durumu iyi olanlara kalıyor.

Gezi gibi etkinliklere katılmaya çok hevesliler ancak ücret yüksekliği bütçelerine uymadığı için gidemiyorlar.

Uzak-yakın fark etmiyor.

Günübirlik gezi ücretleri bile fazla geliyor.

OKULDA KAHVALTI VERİLMELİ Prof.

Dr.

Ruken Akar Vural, derinleşen çocuk yoksulluğu konusunda yapılmasını önerdikleri okul tabanlı çalışmaları şöyle sıralıyor: Çocukların güne sağlıklı bir öğünle başlamalarına destek olmak için ücretsiz “okulda kahvaltı” öğünü ve temiz içme suyu organize etmek, tam gün eğitim veren okullarda ücretsiz, sağlıklı öğle yemeği hizmeti vermek.

Özellikle yoksul çocukların devam ettiği okullarda öğretimsel materyal sağlamak, dijital destek vermek.

Aileler için, uygun fiyatlı veya ücretsiz okul formaları desteği sağlamak.

Akademik olarak geride kalan çocuklar için ek özel dersler yoluyla bireyselleştirilmiş akademik gelişim desteği sağlamak.

Öğrenme güçlüklerini belirlemek ve okul temelli ücretsiz erken müdahale programları uygulamak.

Çocukların öz saygılarını desteklemek için spor, müzik ve drama ve tiyatro gibi okul sonrası eğitim programları geliştirmek.

Anne-baba destek atölyeleri atölye düzenlemek.

Çocukların duygusal ve sosyal zorluklarla başa çıkmalarına yardımcı olmak için psikolojik danışma hizmetlerine eşit ve ücretsiz erişim sağlamak.

İlgili Sitenin Haberleri