Gençleri hedef alıyor: Ölümcül olabiliyor! ‘Derime kaynar su dökülmüş gibiydi’, ‘Eve kapandım, dışarı çıkamadım’

Zona, suçiçeğine neden olan varisella zoster virüsünün yeniden aktifleşmesiyle ortaya çıkan viral bir enfeksiyon.

Genellikle yaşlılarda görülen hastalık olarak biliniyor ve 60’lı, 70’li yaşlara kadar pek akla gelmiyor.

Ancak son yıllarda, gençleri de etkisi altına almaya başladığı gözlemleniyor.Hastalığın ne kadar ağır ve dayanılmaz olabileceğini gösteren hikâyelerden biri de İstanbul’da yaşayan 29 yaşındaki K.T.’ye ait.‘SANKİ DERİME KAYNAR SU DÖKÜLMÜŞ GİBİYDİ, GÜNLERCE UYUYAMADIM’Küçük yaşlarda suçiçeği geçirdiğini belirten K.T., yaz aylarında yaşadığı şiddetli ağrı sonrası zona hastalığıyla tanıştığını söyledi.

Geçen yıl temmuz ayında bacağında kaşıntı başladığını belirten K.T., ilk etapta kot pantolon nedeniyle tahriş oluştuğunu düşündüğünü söyledi.

Bölgede hafif kızarıklık olduğunu ancak ağrı hissetmediğini dile getiren K.T., “Ter ve sıcak havanın etkisiyle olduğunu sandım.

Görüntü de basit bir tahriş gibiydi” dedi.

Ancak iki-üç gün sonra şikâyetlerin şiddetlendiğini aktaran K.T., bir anda yoğun ağrılar başladığını ve kızarıklığın ciddi şekilde arttığını belirtti: “Sanki derime kaynar su dökülmüş gibiydi.

Dokununca çok acıyor, dokunmadığımda ise yanıyordu.

Geceleri uyuyamıyordum, sabit bir pozisyonda kalmama rağmen bıçak saplanır gibi ağrılar hissediyordum.

Nemlendirici kullandım ama hiç fayda etmedi.”K.T., doktora başvurduğunda ise teşhisin hızlıca konulduğunu söyledi.

Doktorun kendisine stresli ya da aşırı mutsuz bir dönem geçirip geçirmediğini sorduğunu belirten K.T., iş hayatı nedeniyle zaman zaman stres yaşadığını ancak kendisini hayatının en karanlık döneminde hissetmediğini dile getirdi.

Tedavi sürecinde çeşitli kremler kullandığını söyleyen K.T., ağrıların kontrol altına alındığını ancak izlerin tamamen geçmediğini belirtti. “Tek tesellim yüzümde çıkmamış olmasıydı” diyen K.T., yaşadığı sürecin hem fiziksel hem de psikolojik olarak yıpratıcı olduğunu sözlerine ekledi.‘STRESLİ DÖNEMLERİMDE YANAĞIMDA YENİDEN ORTAYA ÇIKTI, DIŞARI ÇIKMAK İSTEMİYORDUM ADETA EVE KAPANDIM’Zonanın yarattığı fiziksel ve psikolojik etkiye dair bir diğer örnek de yine İstanbul’da yaşayan 30 yaşındaki P.A.Zona hastalığıyla ilk kez 17 yaşındayken, üniversite sınavına hazırlandığı yoğun bir dönemde karşılaştığını söyleyen P.A., “Bir sabah yanağımda yoğun bir sivilcelenme oldu.

Üniversite sınavı nedeniyle aşırı stresliydim.

İlk başta önemsemedim” dedi.

Başlangıçta sıradan bir cilt problemi gibi görünen belirtilerin kısa sürede yayıldığını söyleyen P.A., “Sivilceler gitgide büyüdü ve bir alanı kapladı.

Yanağımın çoğu sivilce içindeydi, su topluyordu.

Dışarı çıkmak istemiyordum çünkü insanların bakışları çok rahatsız ediyordu.

Adeta eve kapanmıştım.

Doktora başvurduğumda bunun zona olduğunu söyledi” ifadelerini kullandı.6 yaşında ağır bir suçiçeği geçirdiğini de hatırlatan P.A., doktorların bu durumun hastalıkla bağlantılı olabileceğini belirttiğini aktardı.Yıllar sonra, 30 yaşına geldiğinde ve evlilik süreci ile iş stresinin aynı döneme denk geldiği bir zamanda benzer bir tabloyla yeniden karşılaştığını söyleyen P.A., “Yine yanağımda sivilceyle başladı ve kocaman bir bölgeye yayıldı.

İlkine kıyasla bu kez ağrıdan çok kaşıntı vardı.

Zona olanların aksine çok ağrılı değildi ama çok yoğun kaşıntı vardı.

Doktorum, bağışıklığım düştüğünde ya da stresli olduğum zamanlarda, çocukken vücuduma yerleşen suçiçeği virüsünün tekrar ortaya çıkabildiği ve bunun zona olarak kendini gösterebildiği söyledi” şeklinde konuştu.Alıntı Metni‘TÜM YAŞ GRUPLARINDA 4 KATTAN FAZLA ARTTI’Son 60 yıl içinde zona hastalığının tüm yaş gruplarında 4 kattan fazla arttığını gösteren bilimsel veriler olduğunu söyleyen Dermatoloji Uzmanı Uzm.

Dr.

Selma Salman, “Bu artışın; insan ömrünün uzaması ve yaşlı nüfusun artması, kanser, organ nakli ve otoimmün hastalıkların tedavilerinin çeşitlenmesi ile bağışıklığı baskılayan ilaç kullanımının yaygınlaşması, aşı karşıtlığı gibi faktörlerle ilişkili olabileceği düşünülüyor” dedi ve ekledi:“Ancak yapılan çalışmalar, bu etkenlerle istatistiksel olarak anlamlı ve kesin bir ilişki ortaya koyamamış; konuya ilişkin daha fazla araştırmaya ihtiyaç var.” GENÇLERDE BİRAZ DAHA SIK GÖRÜLMEYE BAŞLADI“Zonayı, bağışıklığı görece daha zayıf olan ileri yaşlarda daha sık görüyoruz” diyen Uzm.

Dr.

Selma Salman, “Ancak unutulmamalı ki bebeklik çağında bile görülebilen bir hastalık.

Araya bağışıklığı düşüren stres, ağır enfeksiyon, uykusuzluk, uzun seyahat gibi bir durum girerse genç bireylerde de ortaya çıkıyor.

Son zamanlarda bu nedenle gençlerde biraz daha artış var” dedi.HANGİ BELİRTİLERLE KENDİNİ GÖSTERİYOR?Genellikle ilk bulgunun tek taraflı belirli bir alana lokalize yanıcı-batıcı ağrı, duyarlılık artışı şeklinde olduğunun altını çizen uzman isim, “Bu bulguları takiben aynı bölgede önce kızarıklar gelişir sonrasında bu kızarık alanlar üzerinde gruplar halinde su toplamaları görülür.

Uçuk (herpes enfeksiyonu), kontakt egzema, bazı bakteriyel enfeksiyonlar (impetigo), ilaç alerjileri, yaygın böcek ısırıkları ile karışabilir” ifadelerini kullandı.

VÜCUTTA EN ÇOK HANGİ BÖLGELERDE GÖRÜLÜYOR?Tüm vücut alanlarında görülebileceğini ancak bölgesel olarak gelişebildiğini söyleyen, Uzm.

Dr.

Selma Salman şöyle devam etti:“Ağır hastalığı olanlar dışında zona, genellikle tüm vücuda yayılmaz.

Yüzde gelişen zona; göz içini tutması hâlinde körlüğe, yüzdeki fasiyal sinire etki ederek yüz felcine, kulak içinde tutulum yaparak denge problemlerine ve hastalık geçtikten sonra aylarca devam eden ağrılara (postherpetik nevralji) yol açabilir.

Üzerine bakteriyel enfeksiyon eklenirse ciltte iz bırakabilir.”DİKKAT: ÖLÜMCÜL OLABİLİYOR!Ayrıca Uzm.

Dr.

Selma Salman, “Tüm enfeksiyöz hastalıklarda olduğu gibi, 50 yaş üzeri, ek hastalıkları olan ya da HIV ve kanser gibi bağışıklığı etkilenmiş bireylerde zona tüm vücuda da yayılabilir ve ölümcül olabilir.

Bu sebeple ciddiye alınması gereken bir hastalık” uyarısında da bulundu.‘KİŞİ NADİR DE OLSA TEKRAR ZONA HASTALIĞI GEÇİREBİLİR’Kişinin nadir de olsa tekrar ZONA HASTALIĞI geçirebileceğini söyleyen Uzm.

Dr.

Selma Salman, “Ancak genellikle bu ileri yaşlarda ve bağışıklığı bozuk bireylerde oluyor.

Tekrarının olmaması için 50 yaş üzeri kişilere ve bağışıklığı etkileyen hastalığa sahip olan gençlerde zona aşısı öneriyoruz.

Bunun dışında genel sağlık kurallarına uymak yeterli” dedi.ZONA NASIL BULAŞIYOR?Hastalığın suçiçeği gibi solunum yoluyla bulaşmadığını vurgulayan Uzm.

Dr.

Selma Salman, “Su toplamalarına doğrudan temas ve bu su toplamalarının kontamine ettiği yatak, nevresim ve kıyafetler aracılığıyla bulaşabilir.

Bu nedenle, zona geçiren bir kişinin bakımında eldivensiz temas edilmemeli ve her temas sonrası eller yıkanmalı” uyarılarında bulundu.Hastalığın tedavisiyle ilgili de bilgi paylaşan Dr.

Salman, “Hastalıkta virüse karşı antiviral haplar kullanıyoruz.

Ağrı için ağrı kesiciler bazen yeşil reçeteli ilaçlar tedaviye ekliyoruz.

Ve mutlaka yara bakımı için gerekli sürme tedaviler veriyoruz” dedi.AŞI ÇOK ÖNEMLİ İki doz aşı uygulandığını söyleyen Uzm.

Dr.

Selma Salman, “Önce başlangıç dozu, ardından da 2-6 ay içinde ikinci bir doz öneriyoruz” dedi.