Avrupa Birliği'nden Trump’a sert rest: 'Anlaşma anlaşmadır'

Avrupa Komisyonu, ABD Yüksek Mahkemesi’nin Donald Trump ’ın küresel gümrük tarifelerini iptal etmesinin ardından Washington yönetiminin yeni ve kapsamlı vergiler açıklaması üzerine, pazar günü ABD’ye geçen yıl varılan Avrupa Birliği-ABD ticaret anlaşmasının şartlarına bağlı kalma çağrısı yaptı.

AB üyesi 27 ülke adına ticaret politikasını yürüten Avrupa Komisyonu, mahkeme kararının ardından ABD’nin atmayı planladığı adımlara ilişkin “ tam açıklık ” sağlaması gerektiğini bildirdi.

MAHKEME KARARI SONRASI YENİ TARİFELER ABD Yüksek Mahkemesi, cuma günü Trump’ın küresel tarifelerini iptal etti.

Bunun üzerine ABD Başkanı Donald Trump, geçici ve tüm ürünleri kapsayan yüzde 10 oranında gümrük vergisi açıkladı.

Trump, bir gün sonra bu oranı yüzde 15 ’e yükseltti.

Komisyon açıklamasında, geçen yıl imzalanan ticaret anlaşmasının şartlarını ortaya koyan ortak bildirime atıf yapılarak, “ Mevcut durum, her iki tarafın da üzerinde uzlaştığı ‘adil, dengeli ve karşılıklı fayda sağlayan’ transatlantik ticaret ve yatırımı hayata geçirmek için elverişli değildir ” denildi.

Açıklamada ayrıca, “ Bir anlaşma anlaşmadır ” ifadesi kullanıldı.

Bu açıklamalar, Komisyon’un cuma günü yaptığı ve yalnızca Yüksek Mahkeme kararının incelendiğini ve ABD yönetimiyle temasların sürdüğünü belirten ilk değerlendirmeye kıyasla çok daha sert bir ton taşıdı.

AB-ABD ANLAŞMASININ KAPSAMI Geçen yıl varılan ticaret anlaşması, çelik gibi sektörel tarifelere tabi ürünler hariç olmak üzere, AB menşeli malların büyük bölümü için ABD’nin yüzde 15 gümrük vergisi uygulamasını öngörüyordu.

Uçak ve yedek parça gibi bazı ürünlerde ise sıfır gümrük vergisi uygulanmasına izin veriliyordu.

AB tarafı da birçok ABD ürününde ithalat vergilerini kaldırmış ve daha yüksek vergilerle misilleme yapma tehdidini geri çekmişti.

Trump’ın açıkladığı yeni yüzde 15 ’lik tarifelerin AB-ABD anlaşmasının yerine geçip geçmeyeceği ise netlik kazanmadı.

Eğer yeni vergiler anlaşmanın yerine geçerse, AB’nin sıfır tarifeli istisnaları ortadan kalkabilir.

Ayrıca yeni vergiler, mevcut “ en çok kayrılan ülke ” statüsündeki ABD vergilerine ek olarak uygulanabilir.

Oysa AB-ABD anlaşması kapsamında böyle bir uygulama söz konusu değildi.

EKONOMİK ETKİ VE TEPKİLER Yeni durumda, AB’nin yüzde 15 ’lik tarife oranıyla elde ettiği görece avantajın da ortadan kalktığı görülüyor.

Zira herhangi bir anlaşması bulunmayan ülkeler de aynı oranla karşı karşıya.

Ticaret politikalarını izleyen Global Trade Alert’in tahminlerine göre, AB genelinde ilave yük 0,8 puan olacak.

İtalya’nın ise ABD tarifelerinde 1,7 puan lık ek artışla karşılaşacağı öngörülüyor.

AB yürütme organı açıklamasında, “ Özellikle AB ürünleri, daha önce açık ve kapsayıcı biçimde üzerinde uzlaşılan üst sınırın ötesinde herhangi bir tarife artışı olmaksızın, en rekabetçi muameleden yararlanmaya devam etmelidir ” denildi.

Açıklamada ayrıca, öngörülemez tarifelerin küresel piyasalarda güveni zedelediği ve istikrarsızlık yarattığı vurgulandı.

Avrupa Komisyonu, AB Ticaret Komiseri Maros Sefcovic ’in cumartesi günü ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ve ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick ile konuyu görüştüğünü de bildirdi.