Savaşta erkeklerini kaybeden Rus köyü: 'Neredeyse her ailede savaşa gitmiş birileri var'

Rusya'nın en doğusundaki Sedanka balıkçı köyünde yaşayanların zorlu bir hayatı var.Kış aylarında sıcaklıklar sık sık -10°C'ye düşüyor, çoğu evde su, tuvalet ve merkezi ısıtma gibi temel olanaklar bulunmuyor.Tundra ormanı ve bataklıklarla çevrili olan bölge merkezine, Mayıs-Ekim ayları arasında sadece nehir teknesi veya paletli araçlarla, kışın ise sadece kar motoru veya helikopterle ulaşılabiliyor.Bölgede çok az iş imkanı var ve köylülerin çoğu geçimini balıkçılık ve kendi yiyeceklerini yetiştirerek sağlıyor.Yerel halkın anlatımına göre, Sedanka'nın 18 ila 55 yaş arasındaki erkeklerinin neredeyse tamamı Rusya'nın Ukrayna'ya karşı savaşına katılarak bölgeden ayrıldı.'Odun kesecek kimse kalmadı'BBC'ye verdiği röportajda, güvenliği için adını değiştirdiğimiz köy sakini Natalia, "Çok üzücü; insanlarımızın çoğu öldürüldü" diyor."Kardeşimin kocası ve kuzenlerim cephede.

Neredeyse her ailede savaşan birileri var."Kamçatka Yarımadası'nın kuzeybatı ucunda, Okhotsk Denizi yakınlarında bulunan Sedanka, Ukrayna'nın ön cephelerinden 7.000 kilometreden daha uzakta.Okyanusun karşı kıyısındaki Amerikan şehri Anchorage, cepheden yarı yarıya daha yakın.Köyün toplam 258 nüfusundan 39 erkek, savaşa katılmak üzere Rusya ile sözleşme imzaladı.

Bunlardan 12'si öldürüldü, 7'si ise kayıp.Mart 2024'te bölge yönetimini ziyaret eden bir grup kadın, Kremlin'in Ukrayna'daki savaşı için söylemini kullanarak, "Bütün askerlerimiz özel askeri operasyon için buradan ayrıldı" dedi.Devlet televizyonunda yayınlanan konuşmalarında, "Kışın sobamızı yakacağımız odunu kesecek kimse kalmadı" diye eklediler.BBC, Rus haber kuruluşu Medizona ve gönüllü araştırmacılarla birlikte, 2025 yılında 40 bin 201 Rus askerinin öldürüldüğünü doğruladı.Analizimize göre, 2025 yılında ölü sayısının 80 bine ulaştı; bu da 24 Şubat 2022'de topyekun işgalin başlatılmasından bu yana Rusya'nın Ukrayna'daki kayıpları açısından en ölümcül yıl olabileceği anlamına geliyor.Bu hesaplama, ölüm veya defin yılı olarak 2025'i belirten ölüm ilanlarını dikkate alıyor ancak henüz tüm verileri işleme alıp çapraz kontrol etmedik.2024 yılı için teyit edilen ölüm sayısı şu anda 69 bin 362'ye ulaştı; bu sayı yaklaşık olarak 2022 ve 2023 yıllarının toplamına denk geliyor ve artış 2024 yılının sonlarından hızlandı.Ölümleri resmi raporlar ve ölüm sonrası kayıtların tutulduğu resmi bir veri sicili, gazete makaleleri, akrabaların veya yakın arkadaşların sosyal medya paylaşımları ve yeni anıtlar ile mezarlardan elde edilen verileri kullanarak doğruladık.BBC, savaşta hayatını kaybeden toplam 186 bin 102 Rus askerinin isimlerini tespit etti.Genel olarak gerçek ölüm sayısının çok daha yüksek olduğu kabul ediliyor çünkü savaş alanındaki birçok ölüm kayıtlara geçmiyor.Askeri uzmanlar, analizimizin toplamın %45-65'ini temsil edebileceğine ve ölen Rus sayısının 286 bin ile 413 bin 500 arasında olabileceğine inanıyor.Ukrayna da ağır kayıplar verdi.Geçtiğimiz ay Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Fransız televizyon kanalı France 2'ye verdiği demeçte, savaş alanında "resmi olarak" 55 bin Ukraynalının öldüğünü söylemişti.Ayrıca, "çok sayıda kişinin" resmi olarak kayıp olarak kabul edildiğini söyledi, ancak kesin bir rakam vermedi.BBC'nin de referans aldığı UA Losses web sitesi de dahil olmak üzere çeşitli kaynaklardan elde edilen tahminlere dayanarak, öldürülen Ukraynalıların sayısının 200 bine kadar çıkabileceğini tahmin ediyoruz.Savaşta ölen Rusların çoğunun soyadı Slav kökenli.Ancak kayıplar, özellikle Sibirya ve Uzak Doğu'nun ekonomik olarak geri kalmış bölgelerindeki Sedanka gibi küçük yerli gruplar arasında orantısız derecede yüksek.Sedanka, ağırlıklı olarak Koryaklar ve İtelmenler olmak üzere, savaş zamanı kuralları uyarınca seferberlikten muaf tutulabilen yerli gruplara ev sahipliği yapıyor.Savaş karşıtı aktivist Maria Vyuşkova, Rus devlet televizyonunun yerli toplulukları "doğuştan savaşçı" ve yetenekli nişancılar olarak gösteren klişeleri yayarak onları savaşa katılmaya teşvik ettiğini söylüyor."Birçok yerli topluluk, kimliklerinin bir parçası olarak bu mirastan gurur duyuyor.

Kremlin ise bu gururu savaşa asker toplamak için kullanıyor" diyor.Sedanka'dan çatışmaya katılanlardan biri de 45 yaşındaki avcı ve balıkçı Vladimir Akeev'di; Akeev, 2024 yazında orduyla sözleşme imzalamıştı.Dört ay sonra savaşta öldürüldü.Kasım 2024'teki cenazesine katılanlar mezarlığa ancak kar motorlarıyla ulaşabildiler ve Akeev'in tabutu geniş ahşap kızaklarla getirildi.Yerli gruplardan teyit edilen diğer kayıplar arasında 201 Nenent, 96 Çukçi, 77 Hantı, 30 Koryak ve yedi İnuit bulunuyor.18 ile 60 yaş arasındaki erkeklerin oranı olarak, Çukçilerin yaklaşık %2'sine, Rus İnuitlerinin %1,4'üne, Koryakların %1,32'sine ve Hantıların %0,8'ine denk gelliyor.BBC'nin analizine göre, ölenlerin %67'si kırsal kesimlerden ve nüfusu 100 binin altında olan küçük kasabalardan geliyor; oysa Rusya nüfusunun %48'i bu bölgelerde yaşıyor.Kayıp oranı büyük şehirlerde en düşük; Moskova, kişi başına düşen ölüm oranı en az olan şehir: her 10 bin erkekten beşi, yani %0,05'i hayatını kaybetti.Sibirya'nın doğusundaki Buryatya ve güneyindeki Tuva gibi daha yoksul bölgelerde ölüm oranı, başkente göre sırasıyla 27 ila 33 kat daha yüksek.Demograf Alexey Raksha'ya göre, şehirler ve kırsal alanlar arasındaki bu farkın temel nedeni ekonomik kalkınma, ücret ve eğitimdeki farklılık.Yoksul bölgelerden ve etnik azınlıklardan gelen askerlerin ordudaki ve ölenler arasındaki oranının, genel nüfusa göre daha yüksek olduğunu söylüyor.BBC'ye konuşan bir başka Rus demograf, kayıpların yüksek olduğu bölgelerde, erkekler savaşa katılmadan önce bile ortalama yaşam süresinin daha düşük olduğunu belirtiyor."Birçoğu için motivasyon sadece yoksulluk değil, aynı zamanda gelecek umudunun olmaması, kaybedecek hiçbir şey olmadığı hissi" diyor.

Sedanka'da, "özel askeri operasyona katılanlar" anısına 2024 sonbaharında bir anıt açıldı.Geçtiğimiz yıl, bölgesel yönetim, erkeklerinin savaşa katılımından dolayı köye "askeri kahramanlık köyü" onursal unvanını verme sözü vermişti.Ayrıca Sedanka askerlerinin aileleri için bir destek programı sözü de verdi.Ancak köy henüz onursal unvanını almadı ve asker ailelerine vaat edilen desteğin büyük bir kısmı da ulaşmadı.Dört sözleşmeli askerin evlerinin çatıları, medyanın yoğun ilgisinin ardından, bakımsızlık nedeniyle onarıldı.Sovyet döneminde inşa edilen evlerin beşte birinin devlet tarafından güvenli olmadığı tespit edildi.Bölgedeki tek okul, yetkililer tarafından afet riskli alan ilan edildi ve bazı duvarlarının yıkılma riski bulunuyor.Tüm bunlara, köyün çalışma çağındaki erkeklerinin Rusya'nın Ukrayna'daki savaşında hayatını kaybetmesi eklendi.Yaroslava Kiryukhina ve Natalia Maca Groca'nın katkılarıyla.Bu haber, BBC gazetecileri tarafından hazırlandı ve kontrol edildi.

Bir pilot proje kapsamında çevirisinde yapay zekadan da faydalanıldı.