Fonlara ilişkin düzenleme taslağı sektöre gönderildi

BEKİR GÜRDAMAR Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından hazırlanan Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber üzerindeki kapsamlı değişiklik taslağı için Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB) üyelerinden görüş istendi.

Kaynaklardan edinilen bilgiye göre, taslak, serbest fonlar, para piyasası fonları ve borsa dışı repo işlemleri gibi alanlarda yeni yatırım sınırlamaları, portföy yöneticisi sayılarına dair kriterler ve kamuyu aydınlatma yükümlülükleri getiriyor.

Sektör paydaşlarından özellikle yatırım limitleri ve uyum süreleri hakkında somut öneriler beklenen taslak için ilgili kurumların, görüşlerini en geç 26 Şubat 2026 tarihine kadar TSPB ye iletmeleri istendi.

SPK tarafından hazırlanan ve Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB) tarafından üyelerle paylaşılan taslak çalışmaya göre, Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber de yapılması planlanan bazı temel değişiklikler şöyle: Şemsiye fonlara bağlı fon ihraç limitleri ve sermaye şartları Fon Sayısı Sınırlaması: Bir portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu serbest şemsiye fona bağlı ihraç edilecek fon sayısı, şirkette istihdam edilen portföy yöneticisi sayısının belirli bir katı ile sınırlandırılacak.

Farklılaşma zorunluluğu: Serbest şemsiye fona bağlı fonların (özel fonlar hariç); strateji, varlık türü veya yönetim ücreti gibi konularda birbirinden belirgin şekilde farklılaşması gerekecek.

Benzer stratejili fonlar farklılaşma olarak kabul edilmeyecek.

Sermaye artırımı: Şirketin yönettiği portföyün büyük bir kısmı serbest fonlardan oluşuyorsa, şirketin çıkarılmış sermayesinin belirli bir oranda nakit olarak artırılması zorunlu hale getirilecek.

Serbest fonlara getirilen sınırlar Yönetim hakimiyeti ve grup sınırlaması: Yöneticinin yönetim hakimiyetine sahip olduğu ihraççılara veya kendi grubuna ait araçlara yapılacak yatırımlar fon toplam değerinin belirli bir oranını aşamayacak.

Yoğunlaşma sınırları: Tek bir ihraççının paylarına veya borçlanma araçlarına yapılacak yatırımlar için üst limitler getiriliyor.

Fon sepeti sınırı: Fon sepeti serbest fonlar hariç olmak üzere, diğer fon katılma paylarına yapılacak yatırımlar sınırlandırılıyor.

Kısa vadeli/para piyasası serbest fonları: Unvanında bu ifadeler geçen serbest fonlar da standart para piyasası fonları için getirilen sınırlamalara tabi olacak.

Repo, ters repo ve para piyasası işlemleri Takasbank zorunluluğu: Borsada gerçekleştirilen repo, ters repo ve taahhütlü işlemlerin Takasbank’ın merkezi karşı taraf olduğu takas sürecine dahil edilmesi zorunlu hale getiriliyor.

Aynı zorunluluk yurtiçi organize para piyasası işlemleri için de geçerli olacak.

Borsa dışı işlemler: Borsa dışı repo/ters repo işlemleri için Takasbank tarafından belirlenen standart bir çerçeve sözleşme imzalanması, işlemlerin Takasbank a bildirilmesi ve teminatların Takasbank nezdinde saklanması şartları getirilecek.

Para piyasası fonları: Bu fonların Borsa İstanbul Pay Senedi Repo Pazarı ndaki ters repo işlemleri fon toplam değerinin yüzde 25 i ile sınırlandırılıyor ve teminat olarak en az beş farklı gruba ait payların kullanılması zorunlu tutulacak.

Ayrıca portföylerinin en az yüzde 10 unun devlet iç borçlanma senetlerinde (DİBS) değerlendirilmesi gerekecek.

Ortaklık payları ve borsa işlemleri Satış yasağı (Lock-up): Gayrimenkul ve Girişim Sermayesi Yatırım Fonlarına devir yoluyla giren halka açık şirket payları, fona girişten itibaren belirli bir süre (GYF için 3 ay, GSYF için 1 yıl) borsada satılamayacak. Özel emir ve toptan satış kısıtı: Özel fonlar, serbest fonlar, GYF ve GSYF ler; borsada özel emir veya toptan satışlar pazarında gerçekleştirilen pay işlemlerinde alıcı taraf olamayacak.

Pay satış bilgi formu: Fonların belirli blok satışları öncesinde SPK tarafından onaylanacak bir Pay Satış Bilgi Formu düzenlemesi zorunluluğu getirilecek.

Kamuyu aydınlatma ve raporlama Raporlama Sıklığı: TEFAS’ta işlem gören serbest fonların portföy dağılım raporlarını aylık yerine iki haftalık dönemlerde açıklaması planlanıyor.

Büyük yatırımcı ilanı: TEFAS ta işlem gören fonlarda yüzde 50, yüzde 60, yüzde 70 gibi oranlarda paya sahip olan yatırımcıların Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) tarafından KAP ta ilan edilmesi hükmü eklenecek.

Ayrıca unvanında Yabancı ibaresi olmayan fonların, unvanlarında yabancı ülke veya bölge isimlerini kullanması yasaklanırken, her bir fon için, biri sorumlu olmak üzere en az 2 portföy yöneticisi atanması zorunlu hale gelecek.