İran ile ABD arasındaki nükleer müzakerelerin ikinci turu Cenevre'de başladı

İran ile ABD arasında Umman'ın arabuluculuğunda gerçekleştirilen nükleer müzakerelerin ikinci turu İsviçre'nin Cenevre kentinde başladı.

İran devlet televizyonunun aktardığı bilgilere göre, taraflar arasındaki dolaylı görüşmeler Umman'ın Cenevre Büyükelçiliği'nde mesaj alışverişi yoluyla yürütülüyor.

Diplomatik süreç, İsrail ve ABD'nin Haziran 2025'te İran'a düzenlediği saldırılar ve 12 gün süren savaş nedeniyle askıya alınmıştı.

Taraflar, sürecin yeniden canlandırılmasının ardından ilk turun yapıldığı Maskat sonrasında görüşmeleri Avrupa'ya taşıdı.

MÜZAKERE HEYETİNDEKİ İSİMLER Cenevre'deki görüşmelerde İran heyetine Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi başkanlık ederken, ABD tarafını Başkan Donald Trump'ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff temsil ediyor.

ABD heyetinde ayrıca Trump'ın danışmanı Jared Kushner da yer alıyor.

Görüşmelerin koordinasyonu ise Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi tarafından sağlanıyor.

İran Dışişleri Bakanlığı, müzakerelerin bu aşamasında heyetlerinde teknik, hukuki ve ekonomik uzmanların da bulunduğunu ve Tahran'ın önceliğinin ekonomik yaptırımların kaldırılması olduğunu bildirdi.

Taraflar arasındaki görüşmelerde uranyum zenginleştirme ve İran'daki yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyumun ülke dışına çıkarılması temel anlaşmazlık başlıkları olmayı sürdürüyor.

İran, nükleer programını atom bombası üretimini engelleyecek sınırlamalar çerçevesinde sürdürme karşılığında yaptırımların kaldırılmasını talep ediyor.

ABD ise İran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen durdurmasını ve yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyum stokunun ülke dışına çıkarılmasını istiyor.

ABD yönetimi, İran'ın füze programı ve bölgedeki silahlı gruplara verdiği desteği de müzakere masasına getirmek isterken, Tahran yönetimi nükleer program dışındaki konuları görüşmeyeceğini yineliyor.

ABD tarafı şu ana kadar görüşmelerin nükleer program üzerinden ilerlediği sinyalini verdi.

Diğer yandan İsrail, ABD yönetiminden nükleer programın sonlandırılması, füze kapasitesinin sınırlanması ve silahlı gruplara desteğin kesilmesi şartlarını gündeme almasını talep ediyor.

ASKERİ HAREKETLİLİK SÜRÜYOR Müzakere sürecine rağmen sahadaki askeri hareketlilik devam ediyor.

ABD'nin bölgeye askeri yığınağı sürerken, İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun dün Hürmüz Boğazı'ndaki "güvenlik tehditlerine" karşı başlattığı tatbikat da devam ediyor.

Cenevre'deki ikinci tur görüşmelerde sağlanacak olası bir ilerlemenin, bölgesel güvenlik dengeleri ve küresel enerji piyasaları açısından kritik önem taşıdığı belirtiliyor.

SÜREÇ NASIL İŞLEDİ?

Haziran 2025'teki saldırılarla kesintiye uğrayan nükleer müzakereler, başta Türkiye olmak üzere bölge ülkelerinin girişimleri ve Umman'ın arabuluculuğunda yeniden canlandırılmıştı.

Taraflar, 6 Şubat'ta Umman'ın başkenti Maskat'ta dolaylı müzakereler için bir araya gelmiş, heyetler aynı mekanda ancak ayrı salonlarda bulunarak Ummanlı yetkililer aracılığıyla iletişim kurmuştu.

İlk turda bir anlaşmaya varılamasa da müzakere kanallarının açık tutulması ve teknik düzeyde çalışmaların başlatılması konusunda mutabakata varılmıştı.