Efes’te büyük dönüşüm: Otopark kaldırılıyor, Bizans Sarayı gün yüzüne çıkarılıyor

Efes Antik Kenti’nde yürütülen yeni düzenleme çalışmaları kapsamında mevcut otopark ve ticari alanların kaldırılacağı, bölgedeki arkeolojik kalıntıların ortaya çıkarılması için kazı çalışmalarının başlatılacağı açıklandı.

Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Birol İnceciköz, Efes Ören Yeri’nde incelemelerde bulunarak devam eden projeye ilişkin teknik ve hukuki sürece dair kapsamlı açıklamalarda bulundu.

İnceciköz, Efes’in sadece Türkiye’nin değil dünyanın en önemli arkeolojik miras alanlarından biri olduğunu vurgulayarak, yürütülen çalışmaların temel amacının hem kültürel mirası korumak hem de ziyaretçi deneyimini iyileştirmek olduğunu belirtti.

Genel Müdür İnceciköz, kamuoyunda gündeme gelen otopark ve yeni karşılama merkezi tartışmalarına da yanıt vererek, Efes’in ticari çıkarlar uğruna zarar görmesine izin verilmeyeceğini ifade etti.

İnceciköz, “Efes Ören Yeri, otopark rantına kurban edilemeyecek kadar kıymetli” diyerek projenin arkasındaki temel yaklaşımın kültürel mirasın korunması olduğunu söyledi.

Yeni düzenleme kapsamında mevcut otoparkın bulunduğu alanda yapılan jeoradar çalışmalarında Bizans Sarayı kalıntılarının tespit edildiği açıklandı.

Bu nedenle mevcut otopark ve çevresindeki ticari yapıların kaldırılarak alanın tamamen arkeolojik kazıya açılması planlanıyor.

Bakanlık tarafından yürütülen Geleceğe Miras – Sonsuz Efes Projesi kapsamında Efes Antik Kenti’nde kapsamlı bilimsel çalışmalar gerçekleştirildiği belirtildi.

Kazı Koordinatörü Prof.

Dr.

Serdar Aybek ve Kazı Başkanı Doç.

Dr.

Martin Steskal öncülüğünde yürütülen kazılarda önemli arkeolojik bulgulara ulaşıldı.

Bu çalışmalar sayesinde daha önce yalnızca izleri bilinen Tiyatro Caddesi ile Liman Caddesi’nin devamı gün yüzüne çıkarıldı.

Roma döneminin en büyük hamam yapılarından biri olarak bilinen Liman Hamamı’nda da yeni arkeolojik bulgular elde edildiği açıklandı.

Serapis Tapınağı’nda yürütülen kazı ve restorasyon çalışmalarının da bilimsel yöntemlerle tamamlandığı bildirildi.

Efes Antik Kenti’nin artan ziyaretçi sayısı nedeniyle mevcut giriş ve karşılama alanının yetersiz kaldığı vurgulandı. 2025 yılında Efes’i ziyaret eden kişi sayısının 2,5 milyonu aşarak rekor seviyeye ulaştığı belirtildi.

Mevcut giriş alanının kapasite, estetik ve işlev açısından ziyaretçi yoğunluğunu karşılamakta zorlandığı ifade edildi.

Mevcut otopark ve ticari alanların antik kentin merkezinde yer almasının arkeolojik koruma açısından sorun oluşturduğu kaydedildi.

Bu kapsamda yeni ziyaretçi karşılama merkezinin antik kent surlarının dışına taşınmasına karar verildi.

Yeni karşılama merkezinin mevcut giriş noktasından yaklaşık 850 metre uzaklıkta konumlandırılacağı açıklandı.

Projenin planlama sürecinde arkeolojik veriler, doğal yaşam ve çevresel faktörlerin detaylı şekilde analiz edildiği belirtildi.

Yeni yapıların arkeolojik kalıntılara zarar vermeyecek şekilde özel tekniklerle inşa edileceği bildirildi.

Projenin Bilim Kurulu, Kazı Başkanlığı ve ilgili uzmanların denetiminde yürütüldüğü açıklandı.

Yeni düzenlemenin Roma, Atina, Pompeii ve Angkor gibi dünya mirası alanlarında uygulanan ziyaretçi yönetimi modelleriyle uyumlu olduğu ifade edildi.

Proje kapsamında hazırlanan Kültürel Miras Etki Değerlendirme Raporu’nun UNESCO Dünya Miras Merkezi’ne sunulacağı belirtildi.

Yerel yönetimler, kamu kurumları ve bölge halkının proje hakkında bilgilendirildiği açıklandı.

Projeye ilişkin Koruma Kurulu onayının alındığı ve uygulama çalışmalarının 2025 yılı itibarıyla başladığı bildirildi.

Yeni ziyaretçi karşılama merkezi ile Efes’te ziyaret süresinin uzatılması ve ziyaretçi deneyiminin daha kapsamlı hale getirilmesi hedefleniyor.

Bakanlık yetkilileri, yürütülen çalışmaların temel amacının Efes’in tarihi mirasını koruyarak gelecek nesillere aktarılması olduğunu vurguladı.