Haber Detayı
Yozgat’ta Kırgızların ata mesleği yok olma tehlikesiyle karşı karşıya
Yozgat’ın Yenifakılı ilçesinde yaşayan Kırgız Türkleri, Orta Asya’dan Anadolu’ya uzanan köklü kültürlerinin önemli bir parçası olan deri işlemeciliğini yaşatmaya çalışıyor. Ancak ustalar, çırak yetişmemesi nedeniyle bu ata mesleğinin yok olma noktasına geldiğini söylüyor.
Yenifakılı ilçesinde yaşayan Kırgız Türkleri, göçebe yaşam kültürünün temel unsurlarından biri olan deri işlemeciliğini tüm zorluklara rağmen ayakta tutmaya çalışıyor.
Orta Asya’dan Anadolu’ya taşınan bu gelenek, dayanıklılığı ve uzun ömürlü yapısıyla bilinen deri ürünlerle günlük yaşamın önemli bir parçası olmayı sürdürüyor.Kırgız kültüründe mest, çizme, kemer, kalpak ve kırbaç gibi ürünler hem zorlu hava şartlarında hem de ibadet sırasında tercih ediliyor.
Tamamı el emeğiyle hazırlanan bu ürünler, yalnızca bir kullanım eşyası değil aynı zamanda kültürel kimliğin bir yansıması olarak görülüyor.GENÇLER MESLEĞE İLGİ GÖSTERMİYORMesleğin son temsilcilerinden biri olan 70 yaşındaki Boncun Işık, deri işlemeciliğini kayınbabasından devraldığını belirterek sanatın yok olma tehlikesine dikkat çekti.
Işık, bu işin büyük sabır gerektirdiğini vurgulayarak, mestleri tamamen elde diktiğini ve bir ürünün üç ila dört günde tamamlandığını söyledi.
Talebin ağırlıklı olarak Kırgız topluluğundan geldiğini belirten Işık, mestlerin sıcak tutması nedeniyle özellikle namazda tercih edildiğini ifade etti.Yıllardır deri işleyen bir diğer usta Mehdi Ömer ise siparişlerin yalnızca Yozgat’la sınırlı kalmadığını dile getirdi.
İstanbul, Konya ve Kayseri gibi illere ürün gönderdiklerini anlatan Ömer, mest, çizme, mont, kalpak, kemer ve kırbaç gibi birçok ürünü farklı deri türleriyle ürettiğini söyledi.
Bazı ürünlerin yapımının dört ila beş gün sürdüğünü belirten Ömer, özellikle Mehmetçikler ve komutanlar için çizme yaptığını da sözlerine ekledi.Ustalar, gençlerin mesleğe ilgi göstermemesinden yakınıyor.
Sabır ve yoğun emek gerektiren deri işlemeciliğinin çırak yetişmemesi nedeniyle birkaç yıl içinde tamamen kaybolmasından endişe ediliyor.
Kırgız kültüründe önemli bir yere sahip olan bu el sanatı, ustalara göre yalnızca bir geçim kapısı değil; geçmişten bugüne uzanan bir kimlik ve gelenek mirası.Yenifakılı’daki ustalar ise tüm bu zorluklara rağmen ata yadigârı mesleği yaşatmak için üretmeye devam ediyor.
