Emekliye yeni maaş ve zam sistemi: 6 kalemde köklü değişiklik masada! SSK, Bağ-Kur…

2019 yılında hayata geçirilen ve yaklaşık 5 milyon emekliyi doğrudan ilgilendiren en düşük emekli maaşı uygulamasında kritik bir eşik aşılıyor.

Türkiye'nin ekonomi programı çerçevesinde emeklilik sisteminde köklü değişiklikler için kapsamlı bir çalışma başlatıldı.

Tüm emeklilere eşit zam mı yapılacak?

İşte detaylar...

Türkiye'de emekli sayısı 130'dan fazla ülkenin nüfusunu geçmiş durumda.

SGK'dan maaş alan emekli, dul-yetim aylığı gibi dosyaların sayısı 17 milyona dayandı.

Hükümet emekli maaş sistemi ile ilgili değişiklikler için düğmeye bastı.

Kurulan komisyon çalışmalarına başladı.

Peki emekli maaş sisteminde hangi değişiklikler gerekiyor ve çözümler neler?

Takvim Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Faruk Erdem detayları köşesine taşıdı.

EMEKLİ MAAŞI NASIL HESAPLANIYOR?

AYLIK HESAPLAMASINDA HANGİ KRİTERLER KULLANILIYOR?

Önceki yılın güncelleme katsayısı İçinde bulunulan yılın enflasyon artışları 1- ÜÇLÜ AYLIK HESAPLAMA SİSTEMİ ÇÖZÜM: Öncelikle sistemin sadeleşmesi gerekiyor.

Üçlü yapı yerine tek bir hesaplama formülü olmalı.

Çalışırken yatırılan primlere göre yapılacak hesaplamada herkes için sabit bir Aylık Bağlama Oranı (ABO) kullanılmalı. 2- MAAŞ ARTIŞLARINDAKİ FARKLAR Emekli maaşlarına yapılan zamlarda neden farklı oranlar ortaya çıkıyor?

ÇÖZÜM: Emeklilerin maaş artışları için yeni bir formül getirilebilir.

Bu noktada tüm emekliler toplu sözleşmeye girebilir.

Ya da 6 aylık enflasyon kadar yapılan artışlar yerine her ay bir önceki ayın enflasyonu kadar yapılacak artış yapılabilir.

Bu durum emekli aylıklarındaki erimeyi önleyeceği gibi, refah payı gibi tartışmaları ortadan kaldıracaktır. 3- GÜN SAYISININ ETKİSİ ÇÖZÜM: Orta Vadeli Program'da da yer alan çalışma hayatında kalmayı cazip hale getirecek bir sistem getirilmeli.

Sadece yatırılan Prime Esas Kazanç miktarları değil çalışma gün sayıları da etkili olmalı.

Böylece emeklilikte daha çok aylık almak isteyenler sistemde daha çok kalmayı tercih edecek. 4- YILLAR ARASINDA GÜNCELLEME FARKI ÇÖZÜM: Bu sorunun çözümü için sabit bir güncelleme katsayısı belirlenebilir.

Eğer katsayı bir rakamda sabitlenirse yıllar arasındaki farklılık da ortadan kalkar.

Böylece her yıl emeklilik tarihi ile ilgili tartışmalar da ortadan kalkar. 5- TABAN MAAŞ ÜZERİNDEKİ AYLIKLAR ÇÖZÜM: Taban maaş uygulaması kaldırılarak kök maaşlara yapılacak kademeli bir seyyanen artış bundan sonra ortaya çıkacak tartışmaları bitirecektir.

Ya da taban maaş uygulaması devam ederken hemen üstünde kalan aylıklara kademeli artış yapılabilir. 6- SSK-BAĞKUR ŞARTLARI FARKLI ÇÖZÜM: Emekli maaş bağlama sistemi hem SSK hem Bağ-Kur için eşitlenebilir.

Ayrıca Bağ- Kur'da 9 bin gün olan prim gün şartı 7200 güne düşürülmesi ile ilgili düzenleme devreye alınıp bu noktada bir denge sağlanabilir.

YENİ MAAŞ SİSTEMİNDE HANGİ KONULAR GÜNDEMDE Bozulan aktüeryal dengenin yeniden sağlanması.

SGK'DAN MAAŞ ALANLAR Toplam Emekli sayısı: 12.17 milyon kişi Ölüm maaşı ve hak sahipleri: 4.36 milyon kişi Toplam dosya sayısı: 16.84 milyon NOT: Bazı hak sahipleri iki dosyadan maaş alıyor HAK SAHİPLERİNİN DAĞILIMI SSK emeklisi: 10.9 milyon Bağ-Kur emeklisi: 2.95 milyon Emekli Sandığı emeklisi: 2.99 milyon Toplam dosya sayısı: 16.84 milyon