Haber Detayı
'Kıyamet Buzulu' sondajı felaketle sonuçlandı
Antarktika’daki Thwaites (Kıyamet) Buzulu’nun en kırılgan bölümüne ulaşmayı hedefleyen bilimsel sondaj çalışması, kritik ölçüm cihazlarının buzun içinde sıkışması nedeniyle yarıda kaldı. Araştırmacılar, yaklaşan kötü hava koşulları nedeniyle apar topar bölgeden ayrılıp projeyi tamamen terk etmek zorunda kaldı.
Antarktika’daki en istikrarsız buz kütlelerinden biri olan Thwaites Buzulu’nda yürütülen uluslararası bilimsel araştırma, teknik aksaklıklar nedeniyle başarısızlıkla sonuçlandı.Kamuoyunda “Kıyamet Buzulu” olarak bilinen dev buz kütlesine ulaşmak için yapılan sondaj sırasında, kilit öneme sahip ölçüm cihazları buzun içinde sıkıştı.Yaklaşık Birleşik Krallık büyüklüğündeki Thwaites Buzulu’nun çökmesi halinde, küresel deniz seviyelerinin 65 santimetre yükselmesi bekleniyor.
Bu nedenle buzula ilişkin her yeni veri, bilim dünyası açısından kritik önem taşıyor.Araştırma, British Antarctic Survey (BAS) ile Güney Kore Kutup Araştırmaları Enstitüsü (KOPRI) bilim insanları tarafından yürütüldü.
Ekip, buzun altındaki okyanusa ulaşmak için bir haftadan fazla süre boyunca buz üzerinde kamp kurdu.Bilim insanları, 80 dereceye kadar ısıtılmış yüksek basınçlı su kullanarak yaklaşık 30 santimetre çapında ve 1000 metre derinliğinde bir sondaj kuyusu açmayı başardı.
Bu sayede, Thwaites Buzulu’nun ana gövdesinin altından ilk kez doğrudan ölçümler alındı.Elde edilen ilk veriler, buzun altında türbülanslı ve görece sıcak okyanus suları bulunduğunu ortaya koydu.
Bu koşulların, buz tabanında hızlı erimeyi tetikleyebileceği belirtildi.CİHAZLAR BUZDA SIKIŞTIAraştırmanın kritik aşamasında ekip, buzun altına yerleştirilecek ve iki yıla kadar veri aktaracak bir sabit ölçüm sistemi indirmeye çalıştı.Ancak cihaz, sondaj kuyusu içinde sıkıştı ve tüm çabalara rağmen çıkarılamadı.Bilim insanları, sondaj deliğinin büyük olasılıkla yeniden donduğunu ya da günde dokuz metreye varan buzul hareketi nedeniyle şekil değiştirdiğini düşünüyor.
Yaklaşan kötü hava koşulları, sınırlı sıcak su stoğu ve kampın hızla boşaltılması zorunluluğu nedeniyle ikinci bir sondaj açma imkanı da bulunamadı.Sonuç olarak ekip, ölçüm sistemini buzun içinde bırakarak projeyi tamamen terk etmek zorunda kaldı.DÜNYANIN KADERİ İÇİN KRİTİKBAS okyanusbilimcisi ve sondaj mühendisi Dr.
Keith Makinson, Antarktika’da saha çalışmasının her zaman yüksek risk taşıdığını belirterek, “Çok dar bir zaman içinde her şeyin kusursuz işlemesi gerekiyor” dedi.Araştırmacılar, hedeflenen uzun vadeli ölçümlerin yapılamamasına rağmen, bu çalışmanın tamamen başarısız olmadığını vurguluyor.
Elde edilen ilk verilerin, Thwaites Buzulu’nun altındaki ısının buz kaybını nasıl hızlandırdığını anlamak açısından çok önemli olduğu ifade ediliyor.Güney Koreli baş bilim insanı Prof.
Won Sang Lee ise, “Bu son değil.
Karşılaştığımız zorluklara rağmen veriler, doğru yerde olduğumuzu gösteriyor.
Burada öğrendiklerimiz, yeniden dönmemiz gerektiğini daha da netleştirdi” dedi.Bilim insanları, Thwaites Buzulu’nun kaderinin Antarktika Buz Tabakası’nın genel istikrarı açısından kritik olduğunu ve buzuldaki hızlanan erimenin önümüzdeki yüzyıllarda küresel deniz seviyelerini ciddi biçimde yükseltebileceğini vurguluyor.