Haber Detayı
Kriz odası Türkiye'de mi kuruluyor? Erakçi yarın Fidan ile masaya oturacak
Ankara, İran-ABD geriliminde askerî seçeneğe karşı diplomasi hattını öne çıkarırken, Erakçi-Fidan görüşmesi kritik bir eşik olarak görülüyor. Erdoğan'ın Trump'a üçlü zirve önerisi ve Ankara'nın krize dair vurguları dikkat çekiyor.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, ABD ile yaşanan krizin ortasında cuma günü Türkiye’ye geliyor.
Ankara’nın Tahran ile Washington arasında arabuluculuk yapmayı önerdiği önceki saatlerde basına yansımıştı.
Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre Bakan Hakan Fidan’ın, İranlı mevkidaşı ile yapacağı görüşmede ikili ilişkilerin bölgesel güvenlik, istikrar ve refah açısından taşıdığı kilit önemi vurgulaması bekleniyor.
Ankara’nın ayrıca şu vurguları yapacağı belirtiliyor: - İran’ın güvenliği ile istikrarının Ankara için büyük önem taşıdığı ifade edilecek. - Türkiye’nin İran’a yönelik askerî müdahalelere karşı olduğu bir kez daha yinelenecek. - Askerî bir adımın bölgesel ve küresel ölçekte doğurabileceği risklere dikkat çekilecek ve mevcut gerilimin diyalog yoluyla çözümüne odaklanılacak. - Türkiye’nin ikili ilişkileri geliştirme konusundaki kararlılığı ve karşılıklı ticaret hacmini 30 milyar dolara çıkarma hedefi vurgulanacak.
TAHRAN TALEPLERİ REDDETTİ Öte yandan New York Times, Reuters ve Axios gibi yayın kuruluşları, İran ile ABD arasında yürütülen dolaylı müzakerelerin sonuçsuz kaldığını, Tahran’ın ABD taleplerini reddettiğini bildirdi.
ERDOĞAN'IN ÜÇLÜ ZİRVE ÖNERİSİ Hürriyet gazetesi, perşembe günü yayımladığı haberinde, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın birkaç gün önce ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde Türkiye-ABD-İran arasında üçlü bir zirve düzenlenmesini önerdiğini yazdı.
Gazeteye göre görüşmenin ana gündemini İran oluşturdu.
Erdoğan, Ankara’nın bu dosyadaki görüşlerini Trump’a aktardı ve üst düzey bir üçlü zirve teklif etti.
Haberde, Trump’ın bu öneriye olumlu yaklaştığı belirtildi.
Gazete, söz konusu zirvenin video konferans yöntemiyle yapılmasının da ihtimaller arasında olduğunu aktardı.
ÇALIŞMALAR ÇOKTAN BAŞLADI Haberde, Erdoğan ve Dışişleri Bakanı Fidan’ın yoğun bir diplomatik trafik yürüttüğü belirtilirken, Fidan’ın 13-20 Ocak tarihleri arasında ABD ve İran taraflarıyla ayrı ayrı “kritik görüşmeler” yaptığı aktarıldı.
Görüşmelerin zamanlaması ve içeriğinin, “Türkiye’nin krizin derinleşmesini önleyen bir tampon rol üstlendiğini” ortaya koyduğu ifade edilirken, bu temasların ana hedefinin “çatışma değil diplomasi” olduğu vurgulandı.
NETANYAHU'NUN SEÇİM PLANI Haberde ayrıca Ankara’nın, ABD’nin olası saldırı gerekçesinin İsrail’de yaklaşan seçimlerle bağlantılı olduğunu düşündüğü aktarıldı.
Buna göre İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun, doğrudan ya da dolaylı ve sınırlı da olsa İran’a bir darbe vurmak istediği değerlendirmesi yapıldı.
Hürriyet’e göre Ankara, İran’ın ABD ile petrol sahaları ya da teknoloji paylaşımı gibi sınırlı bir işbirliği adımı atması hâlinde Washington’un yeniden müzakere masasına dönebileceğini düşünüyor.
Ancak bunun için İsrail seçimlerine yönelik baskının azalması ve İran’ın iç kamuoyunu ikna edecek sembolik bir diplomatik manevra gerekiyor. 'MÜZAKEREYE AÇIĞIZ, TEHDİDE DEĞİL' Bu gelişmelerin gölgesinde İran, ABD ile “samimi ve gerçek” müzakerelere açık olduğunu bir kez daha vurguladı.
Ancak tehdit altında ya da askerî gerilim ortamında yürütülecek herhangi bir diyaloğu reddettiğini yineledi.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, CNN’e verdiği mülakatta Trump’ın bu tür bir müzakere arayışında olmadığını söyledi.
Kalibaf, “Trump bir savaşı başlatabilir ancak nasıl sona ereceğini kontrol edemez” dedi.
İran’ın diyalog ve diplomasi ilkesine karşı olmadığını belirten Kalibaf, diplomasinin karşılıklı saygıya dayanması ve somut güvencelerle desteklenmesi gerektiğini vurguladı.
Trump ise çarşamba günü İran’a bir anlaşma yapma çağrısında bulunarak, bunun gerçekleşmemesi hâlinde bir sonraki saldırının “çok daha kötü” olacağı uyarısında bulundu.
Trump, haziran ayında yaşanan 12 günlük savaşa atıf yaparak, Venezuela’ya gönderilenden “daha büyük bir donanmanın İran’a doğru hızla süzüldüğünü” söyledi.
