Bankalara Kredi Borcu Olanları Bekleyen Yeni Tehlike: Yakınlara Haciz

Kredi kartı ve bireysel kredi borçlarında yaşanan artış sonrası bankalar ve alacaklılar icra dosyalarında yeni bir sürece geçti.

İcra takibi kesinleşen borçlularla sınırlı kalmayan uygulamalarda, borçlunun yakın çevresine de haciz ihbarnamesi gönderilebildiği ortaya çıktı.

Uygulamada anne, baba, kardeş ve hatta akrabalara 89/1 haciz ihbarnamesi tebliğ edilebildiği belirtiliyor.

Borçlu değil ama tebligat geliyorİcra ve İflas Kanunu’nun 89. maddesi kapsa mında gönderilen 89/1 haciz ihbarnamesi, borçlunun üçüncü kişilerde bulunan hak ve alacaklarının haczine ilişkin bir işlem olarak uygulanıyor.

Bu kapsamda borçlu olmayan kişiler, borçluya borcu olduğu varsayımıyla icra sürecine dahil edilebiliyor. 89/1 haciz ihbarnamesi nedir? 89/1 haciz ihbarnamesi, icra takibi kesinleşmiş bir borçluya ait alacakların, üçüncü kişiler üzerinden tahsil edilmesini amaçlayan resmi bir tebligattır.

Bu tebligatla üçüncü kişiye: Borcu artık icra dairesine ödemesi gerektiğiBorçluya yapılan ödemenin geçersiz sayılacağıAksi halde sorumluluk doğabileceğibildirilmektedir.

Şartları tek tek açıklandı 89/1 haciz ihbarnamesinin gönderilebilmesi için şu şartların oluşması gerekiyor: Borçlu hakkında icra takibinin kesinleşmesiAlacaklının talepte bulunmasıBorçlunun üçüncü kişilerde alacağının bulunmasıTebligatın üçüncü kişiye gönderilmesiÜçüncü kişinin 7 gün içinde itiraz hakkının bulunması7 gün kritik: İtiraz edilmezse borçtan sorumlu tutulabiliyorTebligatı alan üçüncü kişi, 7 gün içinde icra dairesine itiraz etmezse, borçlunun kendisinden alacağı bulunduğunu kabul etmiş sayılabiliyor.

Bu durumda süreç: 89/289/389/4maddeleri kapsamında ilerleyebiliyor ve üçüncü kişi borçtan sorumlu hale gelebiliyor.

Kimlere gönderiliyor?

Uygulamada icra avukatlarının, borçlunun alacağı olduğu düşünülen kişi ve kurumlara 89/1 haciz ihbarnamesi gönderdiği görülüyor.

Bunlar arasında: Borçlunun hesabı olduğu düşünülen bankalarÇalıştığı işyeri ve işvereniTaşınmazı varsa kiracısıVergi dairesi (KDV, vergi iadesi alacakları)OYAKTicari ilişki kurduğu firmalaryer alıyor.

Aile bireyleri de listeye girebiliyorMevzuatta yer alan “üçüncü kişi” tanımı; borçlu ve alacaklı dışındaki herkesi kapsadığı için, uygulamada borçlunun: AnnesiBabasıKardeşiDedesigibi aile bireylerine de haciz ihbarnamesi gönderilebildiği görülüyor.

Hukuki tartışma büyüyor Bazı icra dosyalarında borçlunun nüfus aile kaydında yer alan çok sayıda kişiye haciz ihbarnamesi gönderildiği belirtilirken, bu durumun iyi niyet kuralına aykırı olup olmadığı tartışma konusu olmaya devam ediyor.

Kanuni dayanak İcra ve İflas Kanunu’nun 89. maddesinin 1. fıkrasında şu hüküm bulunuyor: “Borçlunun üçüncü şahıs elindeki hak ve alacakları haczedildiğinde, borç yalnızca icra dairesine ödenebilir.”