SGK’dan erken emeklilik müjdesi! İşte kapsama alınan yeni meslekler

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), çalışma koşullarının ağırlığı nedeniyle çalışanların sağlık riskleri taşıdığı meslek gruplarına yönelik Fiili Hizmet Süresi Zammı (FHSZ) uygulamasında değişikliğe gitti. 2026 yılı itibarıyla yürürlüğe giren düzenleme ile halk arasında "Yıpranma Payı" olarak bilinen uygulamanın kapsamı genişletildi.

Mevcut meslek gruplarına ek olarak çimento, alüminyum, dökümhane ve cam sanayi çalışanları da sisteme dahil edildi.SİSTEM NASIL İŞLİYOR?Ağır ve riskli işlerde görev yapan personeller, FHSZ uygulaması sayesinde ilave prim günü kazanıyor.

Normal bir çalışanın prim süresi yılda 360 gün olarak hesaplanırken, yıpranma payı kapsamındaki mesleklerde bu süre risk durumuna göre 60, 90 veya 180 gün artırılıyor.Matematiksel olarak bakıldığında, yılda 90 gün yıpranma payı hakkı bulunan bir işte 12 ay çalışan kişinin primi, SGK sistemine 360 gün yerine 450 gün olarak işleniyor.

Böylece listedeki bir mesleği icra edenler 12 ay çalışsa dahi SGK tarafından 15 ay çalışmış sayılıyor.Sistemin sağladığı avantaj sadece prim günüyle sınırlı kalmıyor.

Kazanılan ilave süreler, emeklilik yaş haddinden de düşülüyor.

Biriken sürelerin emeklilik yaşını 5 yıla kadar öne çekebildiği belirtildi.

Bazı çok ağır iş kollarında ise bu süre 8 yıla kadar çıkabiliyor.

Örneğin, normal şartlarda 60 yaşında emekli olacak bir çalışan, bu haklar sayesinde 55 yaşında emeklilik dilekçesi verebiliyor.GÜNCEL YIPRANMA PAYI LİSTESİSGK'nın belirlediği ve yeni eklemelerin yapıldığı meslek grupları şu şekilde sıralandı:Yeni Eklenenler: Çimento fabrikası çalışanları, alüminyum fabrikaları, dökümhane işçileri ve cam sanayi çalışanları.Maden ve Yer Altı İşçileri: Yılda 180 gün (6 ay) ile en yüksek paya sahip grup.Sağlık Çalışanları: Doktor, hemşire, ebe, hasta bakıcı, röntgen teknisyeni ve ambulans şoförleri (Yılda 60 gün).Güvenlik Güçleri: Asker, polis, MİT mensupları, cezaevi infaz koruma memurları (Gardiyanlar).Gazeteciler: Basın kartı sahibi muhabirler ve basın çalışanları.İtfaiyeciler: Yangın söndürme ekipleri.Ağır Sanayi: Demir-çelik fabrikası çalışanları, cıva üretimi, asit üretimi gibi zehirli maddeyle çalışanlar.DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN KRİTİK ŞARTLARSGK, bu haktan yararlanabilmek için üç temel şartın yerine getirilmesini zorunlu tutuyor:1.

Fiili Çalışma: Kişinin riskli işi bilfiil yapıyor olması gerekiyor.

Örneğin bir hastanede görev yapmasına rağmen "idari personel" veya "insan kaynakları" biriminde çalışanlar yıpranma payı alamıyor.

Radyoloji teknisyeni gibi doğrudan riske maruz kalmak gerekiyor.2.Minimum Süre: Yıpranma payının emeklilik yaşından düşülebilmesi için, riskli işlerde en az 3600 gün (10 yıl) çalışmış olma şartı aranıyor.

Bu süre yeraltı madencileri için 1800 gün (5 yıl) olarak uygulanıyor.

Süre tamamlanmazsa sadece prim günü artıyor, yaş geri çekilmiyor.3.Kod Bildirimi: İşverenin SGK bildirimini doğru "Meslek Kodu" ile yapması büyük önem taşıyor.

Madende çalışan bir işçi, işveren tarafından "Düz İşçi" koduyla bildirilirse yıpranma payından faydalanamıyor.E-DEVLET ÜZERİNDEN KONTROL EDİNÇalışanların hak kaybına uğramaması için e-Devlet üzerinden "SGK Tescil ve Hizmet Dökümü" ekranını kontrol etmesi gerekiyor.

Hizmet dökümünde prim günlerinin yanında "FHSZ" ibaresi veya 2A, 3A gibi özel kodlar bulunuyorsa, yıpranma payı işlenmiş kabul ediliyor.Yapılan iş kapsam dahilinde olmasına rağmen primler normal şekilde yatırılmışsa, geriye dönük doğrudan hak talep edilemiyor.

Bu mağduriyetin giderilmesi için Hizmet Tespit Davası açılması gerekiyor.