Haber Detayı

Çocukların sosyal medya raporu
Cumhuriyet pazar cumhuriyet.com.tr
18/01/2026 11:22 (5 saat önce)

Çocukların sosyal medya raporu

TÜİK verilerine göre çocukların internet kullanımı yüzde 91’i aşmışken çözüm ekranları karartmak değil, bu mecrayı üretim odaklı kullanmayı öğretmekten geçiyor. Yeni yasa tasarısı filtreleme ve kısıtlama diyor ama pandemide ekrana hapsettiğimiz çocukları şimdi sosyal medyadan men etmek ne kadar gerçekçi?

Ömür Kurt Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ay sonunda çocuklar için sosyal medya düzenlemesi yasa taslağını TBMM’ye getireceğini açıkladı.

Yasa taslağının içeriğini henüz bilmiyoruz ancak bakanlık, “Çocukların her türlü risk ve tehditten korunması”nı hedeflediğini açıklıyor.

Bakan Mahinur Özdemir Göktaş, “Sosyal ağ sağlayıcılarına 15 yaşından küçük çocuklara hiçbir şekilde hizmet sunmama ve hesap açmama yükümlülüğü getirilmesini, çocuklar zararlı içeriklere maruz kalmadan etkili filtreleme sistemlerinin kurulmasını önerdikleri” söyledi.

Peki tüm bu talepler doğru mu, haklı mı, yararlı mı?

YASAKLAMAK ÇOCUKLARI DURDURAMAZ Okullarda dijital tarih çalışmalarının yürütüldüğü, yapay zekâ, medya ve kodlama ile ilgili ders içeriklerinin olduğu bir ortamda sosyal medyaya sınırlama getirmek çocuklar açısından pek de kabul edilebilir gibi görünmüyor.

Yaşadığımız çağda teknolojisiz bir yaşam düşünülemez.

Yasaklamak yerine doğru kullanmayı öğretmek daha doğru ki bunun kaynağı da okul.

Ne de olsa her çocuk, yaşamsal bilgileri okulda öğrenir.

Öte yandan çocuklara yasak işlemez.

Sosyal medyaya girmenin yollarını bulur ve birbirlerine de öğretirler.

MEDYA OKURYAZARLIĞI EĞİTİMİ ŞART!

Dünyada medya okuryazarlığı çalışmaları yapan ilk ülkelerden biridir Türkiye! 1930’lu yılların aydınlık Türkiye’sinde bir öğretmen olan Muvaffak Uyanık, eline günlük gazeteleri alır, okullara gider ve çocukların gazete haberlerinden nasıl etkilendiğini anlamaya çalışırmış.

Ayrıca gazetelerin bir eğitim aracı olarak kullanılması gerektiğini savunmuş. 1937 yılında yayımladığı, “Yeni Okulun Ders Vasıtalarından Gazete” adlı kitabı da bu çalışmaların bir ürünüdür.

Yani genç Cumhuriyet, gazeteleri bir eğitim aracı olarak kullanmayı düşünmüş ve TC Kültür Bakanlığı bu çalışmayı devlet matbaası tarafından bastırmıştır.

Günümüz Türkiye’sinde ise dijital teknolojik araçlar ve sosyal medyayı doğru kullanmak da çocuklara öğretilmelidir.

Üstelik bu görevi okul üstlenmelidir.

Medya okuryazarlığı eğitimleriyle çocuklar her türlü içeriği sorgulamayı, doğru ile yanlışı ayırt edebilmeyi, neden-sonuç ilişkisi kurmayı, kaynak araştırmasını öğrenir.

Yasaklamak uzun vadeli bir çözüm değildir.

Yapılması gereken neyi nasıl yapacağını öğretmektir.

SOSYAL MEDYAYI ÜRETİM ODAKLI KULLANMAK TÜİK’in 2024 raporuna göre çocukların internet kullanımı yüzde 91.3.

Bu çocukların yüzde 97.4’ü düzenli olarak internet kullanıyor. 6-10 yaş grubu çocukların yüzde 30.6’sı, 11-15 yaş grubu çocukların ise yüzde 54.4’ü hafta içi internet kullanıyor.

Hafta sonu ise sırayla yüzde 43.2 ve yüzde 63.5!

Çocukların internet kullanım alışkanlıkları sıralandığında yüzde 83.9 ile video izleme, yüzde 75 ödev, öğrenme veya çevrimiçi derslere katılma, yüzde 72.7 oyun oynama, yüzde 13.2 e-posta gönderip alma verileri ortaya çıkıyor.

Pandemi döneminde çocukları ekrana hapsettik ve üstelik “Dersin bitene kadar ekranın başından kalkma” dedik.

Şimdi de sırf sosyal medya tehlikeleri nedeniyle ekran kısıtlamaya ve sosyal medyayı sınırlandırmaya yöneliyoruz.

Bu doğru bir yaklaşım değildir.

Okullarda çocuklara sosyal medya kullanma eğitimi, medya okuryazarlığı ile birlikte verilmeli, ekranı ve sosyal medyayı tüketim odaklı değil, üretim odaklı kullanmak öğretilmeli.

Ayrıca televizyondan akan kirli bilgiye, şiddet ya da küfür içerikli dizilere eleştiriler getirilmeli, bunlar da çocukların gelişim düzeyine göre ders konusu yapılmalıdır.

EVDE DENEYİN Bu hafta çocuklarınızla veya torunlarınızla birlikte kitapları tamir edin.

Eskimiş, dikişleri atmış ya da yapışkanları kurumuş kitapları onarın, ciltleyin.

Bu faaliyet çocukların, kitaplara değer vermesini sağlayacak, onların kitaplarla kurduğu bağı güçlendirecek.

HAFTANIN KİTABI “Sanatçıyla ilk buluşma” serisinin önemli kitaplarından “Merhaba Üstat Mansur” Babür İmparatorluğu’nun ünlü ressamı Mansur’un hikâyesini anlatıyor.

Çocuklar çok sevecek.

Yayınevi: Hayalperest Çocuk Yazan ve resimleyen: Read With You Çevirmen: Ecem Alpsoy Yaş: 3+ Sayfa: 36 HAFTANIN ETKİNLİĞİ Susam Sokağı kukla tiyatrosu Kukla tiyatrosu, çocukların tiyatro ile tanışması için çok önemli. “Susam Sokağı: Kurabiye Operasyonu” bugün 12:00 ve 14:00’te Kozyatağı Kültür Merkezi’nde.

Etkinlik iki yaş ve üstü çocuklar için uygun.

HAFTANIN ŞARKISI Bu hafta çocuklarınızla ve torunlarınızla birlikte Gönül Yeprem’in, “Salyangoz” şarkısını dinleyin.

Bu şarkıda geçen sözlerin ve müziğin hissettirdiği duygular üzerine sohbet edin.

İlgili Sitenin Haberleri