Haber Detayı
AB Kiev'e özel 'üyecik' modelini tartışıyor: 'Yoksa Trump ile Putin bizi tuzağa mı çekiyor?'
Brüksel, Ukrayna’yı tam üyelikten önce sisteme bağlamayı hedefleyen esnek bir formül üzerinde çalışıyor. Yeni model, hem AB iç dengelerini hem de genişleme fikrinin kendisini sarsıyor.
Brüksel, Avrupa Birliği katılım sistemini fiilen devre dışı bırakarak yerine tartışmalı bir “iki aşamalı” model getirmek için teklif hazırlıyor.
İngiliz Financial Times (FT) gazetesine göre amaç, Kiev'in üyeliğini hızlandırmak.
Haberini Brüksel'deki görüşmelere katılan yetkililere dayandıran FT şöyle yazıyor: “Avrupa Komisyonu'nda tartışılan reform planı henüz başlangıç aşamasında olsa da birliğin yapısı üzerinde geniş kapsamlı etkileri olan bu 'hafifletilmiş genişleme' yaklaşımı, bazı AB başkentlerinde endişe yaratıyor.” Gazeteye göre Şubat 2022'de başlayan Rus askeri operasyonundan kısa bir süre sonra resmen adaylık statüsü alan Ukrayna için AB üyeliği, savaş sonrasında Batı yanlısı yönelimin kritik bir göstergesi olacak. 'ZELENSKİY OLUMLU SONUÇ OLARAK PAZARLAYABİLMELİ' Ancak Ukrayna'nın birliğe kabul edilmesi katı kriterlerden geçiyor.
AB yetkilileri, bunların karşılanması için on yıllık bir reform sürecine ihtiyaç duyulabileceği tahmininde bulunuyor.
Ancak müzakere aşamasındaki barış planı taslaklarında, Kiev'in 2027 yılında AB'ye katılımına da atıfta bulunuluyor.
Habere göre AB yetkilileri, toprak tavizi gibi olası bir barış anlaşmasının zorlu kısımlarının kabul ettirilebilmesinin, Ukrayna lideri Volodimir Zelenskiy'in AB üyeliğini pozitif bir sonuç olarak sunabilmesine bağlı olduğunun farkında.
ÜYECİK MODELİ Tartışılan taslak plana göre Ukrayna birliğe katılabilecek ancak karar alma mekanizmalarında çok daha az yetkiye sahip olacak.
Yetkililerin aktardığına göre Ukrayna, başlangıçta liderler zirvelerinde ve bakanlar toplantılarında normal oy hakkına sahip olmayacak.
Geliştirilme aşamasındaki bu öneriler kapsamında Kiev, üyelik sonrası belirli aşamaları tamamladıkça birliğin tek pazarına, tarımsal desteklerine ve iç kalkınma fonlarına kademeli olarak erişim sağlayacak.Bu durum, ülkelerin geniş bir politika yelpazesinde devasa miktardaki AB düzenlemesini karşılamasını ve ancak tüm şartlar yerine getirildiğinde “kulübe” girmesini öngören 1993 tarihli katılım kurallarında köklü bir değişiklik anlamına gelecek. 'YENİ NESİL' UYGULAMA Konuyla ilgili konuşan üst düzey bir AB diplomatı, “Olağanüstü koşullar olağanüstü önlemler gerektirir.
Genişlemeyi zayıflatmıyoruz, aksine genişleme kavramını genişletiyoruz.
Kurallar 30 yıldan daha uzun bir süre önce konuldu ve daha fazla esnekliğe ihtiyaçları var.
Bu, nesilde bir kez gelecek bir andır ve bunu yakalamalıyız.” dedi.
İTİRAZLAR YÜKSELİYOR Öte yandan Komisyon ile öneri hakkında gayri resmi görüşmelere katılan AB diplomatları ve diğer aday ülkelerin temsilcileri, bu fikre dair ciddi endişelerini dile getirdi.
Bazıları, bu modelin birliğin gelecekteki istikrarı üzerinde olumsuz etki yaratmasından, üyeliğin değerini düşürmesinden ve diğer aday ülkeler arasında hoşnutsuzluk doğurmasından korkuyor.
AB'nin bütünlüğüne yönelik tehdide işaret eden bir AB diplomatı, FT'ye şunları söyledi: “Bu, Vladimir Putin ve Donald Trump tarafından kurulmuş bir tuzak ve biz de buna doğru yürüyoruz.”
